«Կոլոմբինա»-ն կունենա ուրույն հանդիսատես, կմասնակցի փառատոների. առաջնախաղ՝ «Երվանդ Ղազանչյան» թատերասրահում

Մշակութային 15 Փետրվար, 2024 12:00

Հ. Պարոնյանի անվան երաժշտական կոմեդիայի պետական թատրոնի «Երվանդ Ղազանչյան» թատերասրահում միահյուսվել էր 20-րդ դարասկզբի ռուս ամենավառ դասականներից մեկի` Ալեքսանդ Բլոկի սիմվոլիզմն ու ղազանչյանական սյուրռեալիզմը. արդյունքում հայ հանդիսատեսն ունեցավ երիտասարդական «գժական» հաջողված ներկայացում բառի ուղիղ եւ փոխաբերական իմաստով: Այսպիսին է «Կոլոմբինա» ներկայացումը, որը թատրոնի գլխավոր ռեժիսոր ՀԱԿՈԲ ՂԱԶԱՆՉՅԱՆԸ բեմադրել է, ըստ Ալ. Բլոկի «Բալագանչիկ» պիեսի: Ներկայացման առաջնախաղը ջերմությամբ ընդունվեց հանդիսատեսի կողմից, իսկ բեմադրության մանրամասների շուրջ «Իրավունք»-ը զրուցեց բեմադրիչի հետ:

«ԱՆՊԱՅՄԱՆ ԿԱՆԴՐԱԴԱՌՆԱՆՔ ԱԼԵՔՍԱՆԴՐ ԲԼՈԿԻ ՄՅՈՒՍ ԳՈՐԾԵՐԻՆ ԵՎՍ»

- Պարոն Ղազանչյան, ինչո՞ւ որոշեցիք անդրադառնալ Ալեքսանդր Բլոկի «Բալագանչիկ»-ին:

- Երբ Ալեքսանդր Բլոկի համանուն ստեղծագործության հիման վրա բեմադրեցի «Արքան հրապարակում» ներկայացումը, պարզվեց՝ այն ոչ միայն մեզ է հետաքրքիր, այլեւ ներկայացումը շատ պատվով «քննություն հանձնեց» Միլանում: Մենք երկու օր լեփ-լեցուն դահլիճներում խաղացել ենք այդ ներկայացումը եւ Միլանից մեզ դարձյալ հրավիրեցին՝ մասնակցելու փառատոնի, որտեղ 150-180 թատրոնների մեջ մենք հինգերորդ տեղում էինք: Ընդ որում՝ ասեմ, որ 1-4-րդ տեղերին զիջում էինք ընդամենը մեկ-երկու ձայներով: Այդ փառատոնն ընթանում է ամբողջ տարվա ընթացքում, իսկ ներկայացումների օգտին քվեարկում է ինչպես ժյուրին, այնպես էլ հանդիսատեսը: Ստացած ձայների արդյունքում էլ որոշվում է ներկայացման վարկանիշը, թե որ տեղում, որ ներկայացումը կհայտնվի: Եվ մեզ նորից առաջարկել են մասնակցել փառատոնի՝ արդեն նոր գործով, որը կլինի Ալեքսանդր Բլոկի «Բալագանչիկը»՝ դարձյալ Գագիկ Դավթյանի թարգմանությամբ է եւ Վաչե Շառաֆյանի հրաշալի երաժշտությամբ: Ներկայացումը դեկտեմբերի վերջին արդեն պատրաստ էր, ուղղակի, Ամանորից հետո մի հատ շունչ քաշել էր պետք, դրա համար էլ առաջնախաղը եղավ հիմա:

- «Արքան հրապարակում», «Բալագանչիկը»… Սա նշանակո՞ւմ է, որ Ալեքսանդր Բլոկի ստեղծագործություններին անդրադարձը լինելու է շարունակական:

- Շատ հետաքրքիր գրող է Ալեքսանդր Բլոկը: Հատկապես, երբ իր կենսագրությունն ես ուսումնասիրում եւ աշխատում ես իր գործերի հետ, բացահայտում ես, որ ունիկալ մարդ է եղել: Ավելի բարդ, ավելի անհասկանալի, ավելի հանելուկային երեւույթ, երեւի, համաշխարհային պոեզիայի մեջ դժվար է գտնել: Նա, իսկապես, համաշխարհային հզոր երեւույթ է: Հետեւապես, անպայման կանդրադառնանք նրա մյուս գործերին եւս: Եվ չի բացառվում, որ հաջորդը լինի Ալ. Բլոկի «Տասներկու» պոեմը:

«ՍՏԵՂԾԱԳՈՐԾԱԿԱՆ ՊՐՈՑԵՍԸ ՏԱՐԲԵՐՎՈՒՄ Է ՊԱՏԵՀԱԺԱՄ ԵՐԵՎՈՒՅԹՆԵՐԻՑ»

- Ներկայացման մեջ ներգրաված էին բացառապես երիտասարդ դերասանները: Սա քայլ առա՞ջ է դեպի թատրոնի սերնդափոխությունը:

- Ուղղակի, այն խնդիրները, որոնք դրվել էին այս ներկայացման մեջ դերասանների առջեւ ավելի ճիշտ եւ ավելի լավ կիրականացնեին երիտասարդները: Ընդամենն այս բեմադրությունը պլաստիկայի, պարի, շարժման հետ է կապված: Իսկ ընդհանրապես ես դեմ եմ, որ սերնդափոխությունն այդպես նպատակ է դառնում: Սերնդափոխությունը պետք է աննկատ տեղի ունենա, մենք պետք է դա չզգանք, որովհետեւ այն օրգանական, բնական պրոցես է: Ուզենք, թե չուզենք մի օր գալու է պահ, որ այս դերասանը կամ դերասանուհին, որը միշտ հերոս կամ հերոսուհի է խաղացել արդեն մեծ է լինելու, եւ մենք ստիպված ենք լինելու ավելի երիտասարդի բերել եւ այդ դերը վստահել: Այսինքն՝ այսպես, թե այնպես սերնդափոխությունը կատարվում է, եւ դա ո՛չ ինձնից է կախված, ո՛չ մեկ ուրիշից, առանց դրա չի լինի:

- «Կոլոմբինա» ներկայացման հիմնական ասելիքը հանրության ո՞ր շերտին է ուղղված եւ ինչպիսի՞ հանդիսատեսի եք սպասում:

- Կարծում եմ՝ այս ներկայացումը կունենա իր ուրույն հանդիսատեսը, որը ցավով եմ ասում՝ կլինի շատ սակավ, որովհետեւ այսօր բեմերը ողողվել են անտրեպրիզային կատակերգություններով: Ցավոք սրտի, հանդիսատեսը մեծ հաճույքով գնում է այդ ներկայացումներին: Բայց, միեւնույն է, մենք պարտավոր ենք, մանավանդ այս դահլիճում էքսպերեմենտներ անել եւ հետաքրքիր գործեր բեմադրել: Ըստ էության, անել այն, ինչ մեզ հետաքրքրում է եւ չմտածել՝ քանի հոգի կնայեն, քանի հոգի չեն նայի: Ի վերջո, ստեղծագործական պրոցեսն, ամեն դեպքում, մի քիչ տարբերվում է առօրյա, մի պատեհամոլ, պատեհաժամ երեւույթներից, որոնք արվում են ընդամենը այդ պահին գումար կորզելու համար, ուրիշ ոչնչի: Հաստատապես կարող եմ ասել, որ այս ներկայացումը, համենայնդեպս, երեք փառատոնի անպայման կմասնակցի:

«ԿԱՐԵՎՈՐ Է, ՈՐ ԹԱՏԵՐԱԿԱՆ ՏՈՆԸ ԿԱՅԱՆԱ»

- Իսկ «Արտավազդ» ամենամյա թատերական մրցանակաբաշխությանը «Կոլոմբինա»-ն կլինի՞ ներկայացված որեւէ անվանակարգում:

- Չգիտեմ, դեռ մտածում եմ… Իմ քարը ծանր է, Թատերական գործիչների միության նախագահ ընտրվելու օրվանից ես շատ նրբանկատ եմ մոտենում այդ հարցերին: Կարեւոր է, որ թատերական տոնը կայանա, մնացածն անձամբ ինձ համար, որպես բեմադրիչի, էական չէ:

- Փակագծեր կբացե՞ք, թե ինչ ձեւաչափով այս տարի կլինի «Արտավազդ»-ը:

- Ձեւաչափը նույնն է, «Արտավազդ»-ը կկայանա Հ. Պարոնյանի անվան երաժշտական կոմեդիայի պետական թատրոնում մարտի 27-ին՝ Թատրոնի միջազգային օրը: Ժյուրիի կազմն արդեն կա, ներկայացումներից երկու-երեքը, որը հնարավոր էր մի քիչ շուտ դիտել, արդեն դիտել են, որպեսզի հետո ցայտնոտն ավելի քիչ լինի: Իսկ փետրվարի 15-ից արդեն ավելի ակտիվ շրջանը կսկսվի եւ կդիտենք ներկայացումներ ոչ միայն Երեւանում, այլ կլինենք Գյումրիում, Վանաձորում, ընդ որում՝ ոչ մեկ անգամ, Կապանում, Գավառում: Ուրախալին այն է, որ մասնավոր շատ պրոյեկտներ էլ են ներկայացվում «Արտավազդ»-ին, ինչն ինձ համար, համենայնդեպս, շատ ուրախալի է:

- Իսկ մրցանակաբաշխության կազմակերպման բեռն այս տարի Հայաստանի Թատերական գործիչների միությունը միայնա՞կ է տանելու:

- Ոչ մեկի հետ համատեղ չենք անցկացնելու, միայն հովանավորի: «Արտավազդն» անկախ մրցանակաբաշխություն է: Գիտեք, որքան մենք փորձում ենք ներգրավել կազմակերպություններ կամ իրենցից են նման առաջարկներ լինում, այնքան դրական կողմերի հետ մեկտեղ, որը նաեւ ֆինանսի հետ է կապված եւ կարող ես ավելի շքեղ մրցանակաբաշխություն անել, զուգահեռ որոշ երեւույթներ են ի հայտ գալիս, որոնց մասին չեմ ուզում խոսել, բայց դրանք խանգարում են մրցանակաբաշխությանը: Սա մեր մրցանակաբաշխությունն է:

ՀՐԱՆՏ ՍԱՐԱՖՅԱՆ