Հայոց ցեղասպանության մասին Սաարի խոսքը հուշում է, որ թուրք-իսրայելյան պատերազմը շատ հավանական է
ՎերլուծությունԻսրայելի արտգործնախարարի հայտարարությունը Հայոց ցեղասպանությունը ճանաչելու մասին որքան էլ, որ հանկարծակի էր, բայց այն անսպասելի չես համարի։
Հիշեցնենք, ավելի վաղ նախարար Գիդեոն Սաարը հայտարարել է, որ կառավարության նիստին կներկայացնի առաջարկ՝ Հայոց ցեղասպանությունը պաշտոնապես ճանաչելու մասին։
Ամենացնցողը, իհարկե, Սաարի բառապաշարն է. նա ճանաչումը անվանել է «բարոյական և պատմական պարտականություն»։
Նո՞ր միայն Իսրայելը հիշեց, որ նման «բարոյական և պատմական պարտականություն» ունի. անլուրջ է:
Ու ինչո՞ւ հանկարծ հիշեց այդ մասին...
Չնայած, անցած տարի եւս «մի թեթեւ» հիշեց, երբ Նեթանյահուն լրագրոցի հետ խոսեց Հայոց ցեղասպանության մասին` ասելով` ահա. հենց հիմա ես ճանաչեցի: Այն ժամանակ, ի դեպ, Թուրքիայի հետ հարաբերությունները շատ սուր էին...
Հիմա այդ սրությունը տեսանելի չէ, սակայն օրերս Թրամփը մեկ միտք հնչեցրեց, որը շատ խորը մտքեր է առաջացնում: Այսպես, մի լավ փնովելով ՆԱՏՕ-ական երկրներին, որ իրեն Իրանի դեմ պատերազմում չօգներցին, հասավ Թուրքիային: Բայց փնովելու փոխարեն, նման «տարօրինակ» բառապաշարով. ինքն է Էրդողանի խնդրել, որ չեզոքություն պահի: Ու ընդգծելով, որ Թուրքիայի հարաբերություններն Իսրայելի հետ շատ վատ էին: Տրամաբանությունը սա էր. եթե Թուրքիան որոշեր խառնվել պատերազմին, ապա Իսրայելի դեմ:
Թրամփի այդ «միամիտ» եւ «պատահական» արտահոսքի տակ այս միտքը միանգամայն ընդգծված էր` Թուրքիան եւ Իսրայելը թշնամիներ են, այսինքն, ինչ-որ պահի կարող են նաեւ ռազմական բախման գնալ:
Եվ ահա Իսրայելը որոշել է ճանաչել (եթե դա իրոք անի) Հայոց ցեղասպանությունը, որը մեկ բան է նշանակում` Թուրքիայի հետ էքսկալացիայի գերբարձր մակարդակ: Այն կարգի, որից այն կողմ նաեւ ռազմական բախումն է դառնում միանգամայն հավանական:
Ու այստեղ այլ նյուանսներ էլ հիշեցնենք: Մի շարք վերլուծաբաններ, այդ թվում իրանական, իսրայելյան, արեւմտյան, քանիցս մենք եւս կարծիք հայտնելու առիթ ունեցել ենք, որ եթե Իսրայելի մոտ Իրանի հարցերը լուծելը չստացվի, ապա նրա «Բ» պլանը Թուրքիան է: Որքան էլ, որ ՆԱՏՕ-անդամ, որքան էլ, որ պատրաստվում է հյուրընկալել ՆԱՏՕ-ի գագաթաժողովը, մեկ է` Իսրայել-Թուրքիա պատերազմը ոչ միայն ֆանտաստիկայի ժանրում չէ, այլ իրանական հարցի նման ընթացքն այդ թուրքական պատերազմը դարձրել է առավել քան հավանական: Այլապես «Մեծ Իսրայելի» հնարավորության պատուհանը կարող է շատ երկար ժամանակով փակվել:
Հայտնի խոսք կա` «հրեան հենց այնպես նույնիսկ բարեւ չի տա»: Առավել եւս, հենց այնպես հաստատ Հարոց ցեղասպանության ճանաչման թեման առաջին պլան չի բերի, հատկապես, որ այդ թեման անգամ հայաստանյան ներկա վայ իշխանություններն են փորձում մոռացության գիրկը մղել:
Այսպիսով, Հայոց ցեղասպանության մասին Սաարի խոսքը մեկ բան է նշանակում` թուրք-իսրայելյան պատերազմը շատ հավանական է:
Բայց այդ դեպքում առավել քան տարօրինակ վիճակում են հայտնվում նախ` Ալիեւը, ապա` Փաշինյանը: Իսրայելն ու Թուրքիան Ալիեւի ավագ եղբայրներն են, եւ պատերազմի դեպքում պետք է մեկին ընտրի: Կամ ոչ մեկին, որն ավելի վատ է: Նիկոլն էլ, որ ջանասիրաբար Էրդողանի գիրքն է գրկում, նաեւ իր հերթին իսրայելասիրության պակասից հաստատ չի տառապում: Այսինքն, նրա համար եւս ընտրությունը դառնում է առաջնային:
Կարճ ասած, եթե Իսրայելի արտգործնախարարի այդ հայտարարությունն իրականություն դառնա, դա եւս մեկ անգամ է գլխիվայր շրջելու Մերձավոր Արեւելքն ու Հարավային Կովկասը:
Տե´ս նաեւ https://t.me/iravunk/68950

