Երրորդ աշխարհամարտի վտանգը դեռ միանգամայն ռեալ է

Էպշ­տեյ­նի ֆայ­լե­րում, բա­ցի ման­կապղ­ծութ­յան, մար­դա­կե­րութ­յան (բա­ռա­ցի), սա­տա­նիզ­մի եւ նման բա­զում այլ այ­լան­դա­կութ­յուն­նե­րի, քիչ չեն նաեւ քա­ղա­քա­կան ուղղ­վա­ծութ­յան տե­ղե­կութ­յուն­նե­րը: Կոնկ­րետ, թե ինչ­պես են նույն սա­տա­նիս­տա­կան է­լի­տա­նե­րը լու­ծել քա­ղա­քա­կան հար­ցերն աշ­խար­հով մեկ, եւ այդ լու­ծում­նե­րը, հիմ­նա­կա­նում, է­լի ի­րենց տակ ու­նեն «ման­կապղ­ծա­կան» եւ «սա­տա­նիս­տա­կան» բնույթ:

­Բայց ա­հա հայտ­նա­բեր­ված նա­մակ­նե­րից մե­կը դժվար է այդ «ուղղ­վա­ծութ­յու­նն­երից» ո­րե­ւէ մե­կով բնու­թագ­րել: Այն կա­րե­լի է հա­մա­րել, ե­րե­ւի, մո­լա­գա­րա­կան, մա­զո­խիստա­կան, չնա­յած ընդ­հան­րա­կան ի­մաս­տը կա­րե­լի է հաս­կա­նալ: Այս­պես, նա­մա­կում խոս­վում է, որ պո­տեն­ցիալ ներդ­րող­նե­րը քննար­կում են Եր­րորդ հա­մաշ­խար­հա­յին պա­տե­րազ­մի` 2026 թվա­կա­նի փետր­վա­րի 8-ին սկսվե­լու հնա­րա­վո­րութ­յու­նը։ Ին­չու 2026թ.-ին, կա­րե­լի է կռա­հել. արեւմտ­յան է­լի­տան քիչ չի խո­սել այս տա­րի Ռու­սաս­տա­նի հետ հնա­րա­վոր պա­տե­րազ­մի մա­սին, թեեւ կա­րող է, եւ խոս­քը Ռու­սաս­տա­նին չի վե­րա­բե­րում: Ին­չո՞ւ փետր­վա­րի 8-ին, դա ար­դեն դժվար է ա­սել:

­Ճիշտ է, փետր­վա­րի 8-ին չսկսե­ցին մի­ջու­կա­յին հրթիռ­ներ պայ­թել, բայց տե­ղի ու­նե­ցան այն կար­գի ի­րա­դար­ձութ­յուն­ներ, որ դժվար է ա­սել, որ դրան­ցից ա­մեն մե­կը Եր­րորդ աշ­խար­հա­մար­տի մեկ­նար­կի մա­սին չէ: Խոս­քը ա­ռա­ջին հեր­թին Ի­րա­նի շուրջ ի­րա­դար­ձութ­յու­նն­երի մա­սին է, ո­րոնց շար­քում կա­րե­լի է ա­ռանձ­նաց­նել, օ­րի­նակ, Նե­թան­յա­հու­ի հայ­տա­րա­րութ­յու­նը, ո­րը շատ նման է Թ­րամ­փին ուղղ­ված վերջ­նագ­րի: «Մենք ձեզ բե­րել ենք այս աշ­խարհը, եւ­ ե­թե ցան­կա­նանք, կա­րող ենք ձեզ հե­ռաց­նել դրա­նից...»,- հայ­տա­րա­րեց Իս­րա­յե­լի վար­չա­պե­տը: Ի՞նչ է ակ­նար­կում, որ ԱՄՆ-ի ներ­կա­յիս դիր­քե­րի հիմ­քում գլո­բալ հրեա­կան կա­պի­տա՞լն է, եւ Միաց­յալ Նա­հանգ­նե­րը կա­րող է նաեւ գո­յութ­յուն չու­նե­նալ, ե­թե Իս­րա­յե­լի պա­հանջ­նե­րը չկա­տար­վեն: Կամ ակ­նար­կում է, որ Թ­րամ­փը հրեա­կան կա­պի­տա­լի մե­ծա­գույն օգ­նութ­յա՞մբ է ներ­կա­յիս դիր­քե­րին հա­սել, ու հի­մա պար­տա­վոր է Իս­րա­յե­լի հրա­հանգ­նե­րը կա­տա­րել, թե՞ նման մեկ այլ բան: Բայց միան­շա­նակ է մեկ բան` Նե­թան­յա­հուն բա­ցա­հայտ պա­հան­ջում է հար­ձա­կում Ի­րա­նի վրա` ցույց տա­լով, որ համ­բե­րութ­յու­նը սպառ­վել է: Ա­մեն դեպ­քում, նա նաեւ ան­թա­քույց ակ­նար­կեց, որ ե­թե ԱՄՆ-ն շա­րու­նա­կի հա­պա­ղել, ա­պա Իս­րա­յե­լը ինք­նու­րույն կանց­նի հար­ձակ­ման: Իսկ այդ դեպ­քում, ե­րե­ւի հաս­կա­նա­լի է, որ Թ­րամփն ու­զի թե` ոչ, պետք է ներգ­րավ­վի այդ գոր­ծըն­թա­ցում:

Իս­րա­յե­լի նման ճնշու­մը, ա­ռա­վել եւս, ե­թե պարզ­վի, որ կոնկ­րետ հար­ցով այն գոր­ծում է ա­մե­րիկ­յան հրեա­կա­նութ­յան «դաբ­րո­յով», թե­րեւս, կա­րող է Թ­րամ­փին մղել ան­գամ Եր­րորդ հա­մաշ­խար­հա­յի­նի, ե­թե ան­գամ դա ի­րեն պետք չէ: Բայց նաեւ ա­սել, թե Նե­թան­յա­հուն կամ ա­մե­րիկ­յան հրեա­կա­նութ­յու­նը «վիզ դրած» Եր­րորդ հա­մաշ­խար­հա­յին է ցան­կա­նում, դա էլ հիմ­նա­վոր տեսք չու­նի: Ի­րա­նին, ի­հար­կե, հար­վա­ծել պետք է, քա­նի դեռ կա հնա­րա­վո­րութ­յու­ննե­րի «բաց պա­տու­հան»: Մի­գու­ցե այն հույ­սո՞վ, որ դա չի տա­նի Եր­րորդ աշ­խար­հա­մար­տի: Չ­նա­յած այն, որ Ռու­սաս­տա­նը, ա­ռա­վել եւս` Չի­նաս­տա­նը ի­րա­նա­մետ դիր­քում են, ի­հար­կե, այդ ծրագ­րե­րի վրա ազ­դում է:

Մ­յուս կող­մից էլ կա­րե­լի է նաեւ նկա­տել, որ Թ­րամ­փը, ուկ­րաի­նա­կան ուղ­ղութ­յամբ բա­նակ­ցե­լով ռուս­նե­րի հետ, այ­նո­ւա­մե­նայ­նիվ, շա­րու­նա­կում է Մոսկ­վա­յին ճնշում­նե­րի տակ պա­հե­լու փոր­ձե­րը: Այս ա­ռու­մով, թե­րեւս, բա­վա­կա­նին հե­տաքր­քիր մե­սի­ջի են նման­վում հայ­տա­րա­րութ­յու­նն­երը, ո­րոնք գրե­թե միա­ժա­մա­նակ ե­կան Կ­րեմ­լից եւ ՌԴ ԱԳՆ–ց: Այս­պես, ըստ Պես­կո­վի. «Ուկ­րաի­նա­յի հար­ցում ա­ռա­ջըն­թաց հնա­րա­վոր է միայն այն դեպ­քում, ե­թե հարգ­վեն Ան­քո­րի­ջում ձեռքբեր­ված հա­մա­ձայ­նութ­յուն­նե­րը...»: Իսկ ա­հա Լավ­րո­վը նման միտք հնչեց­րեց. «Ան­քո­րի­ջում մենք ըն­դու­նե­ցինք Միաց­յալ Նա­հանգ­նե­րի ա­ռա­ջար­կը։ Այ­սինքն՝ ե­թե դրան մո­տե­նանք որ­պես տղա­մարդ, նրանք ա­ռա­ջար­կե­ցին, մենք ըն­դու­նե­ցինք այն, եւ խն­դի­րը պետք է լուծ­վի...»:

 Ու պարզ հարց է ա­ռա­ջա­նում` ին­չո՞ւ այդ­պես միա­ժա­մա­նակ խոսք գնաց Ալ­յաս­կա­յի պայ­մա­նա­վոր­վա­ծութ­յու­ննե­րը կա­տա­րե­լու անհ­րա­ժեշ­տութ­յան մա­սին, նաեւ հի­շե­ցու­մով, որ դրանք, խո­շոր հաշ­վով, ոչ թե Մոսկ­վա­յի, այլ` Վա­շինգ­տո­նի գա­ղա­փարն է: Նաեւ կշտամ­բան­քով, որ Մոսկ­վան թեեւ ըն­դու­նել է դրանք, բայց հի­մա Վա­շինգ­տո­նը, փո­խա­նակ Կիե­ւին պար­տադ­րի կա­տա­րել, դեռ մի բան էլ Մոսկ­վա­յին է նոր պատ­ժա­մի­ջոց­նե­րով սպառ­նում, ին­չի մա­սին օ­րերս խո­սում էր ԱՄՆ ֆի­նանս­նե­րի նա­խա­րա­րը: «Ն­րանք փոր­ձում են ար­գե­լել Հնդ­կաս­տա­նին եւ մեր մյուս գոր­ծըն­կեր­նե­րին գնել է­ժան, մատ­չե­լի ռու­սա­կան է­ներ­գիա...»,- իր հեր­թին ման­րա­մաս­նեց Լավ­րովը:

Այ­սինքն, ակ­նարկն այն է, թե Վա­շինգ­տո­նը կա՛մ չի կա­րո­ղա­նում կա­տա­րել իր իսկ ա­ռա­ջար­կը, կա՛մ միտ­քը փո­խե՞լ է. նման է: Ու երբ այդ մա­սին բարձ­րա­ձայն­վում է միա­ժա­մա­նակ Կ­րեմ­լի խոս­նա­կի եւ ԱԳ նա­խա­րա­րի մա­կար­դա­կով, ա­պա դա ար­դեն նման է, որ Մոսկ­վա­յի համ­բե­րութ­յու­նը Ուկ­րաի­նա­յի հար­ցում «Ան­քո­րի­ջի ո­ճով» կար­գա­վոր­ման նկատ­մամբ ար­դեն հա­սել է իր սահ­մա­նին: Արդ­յուն­քում, ե­թե մինչ այս Մոսկ­վան բա­վա­կա­նին դրա­կա­նո­րեն էր ար­տա­հայտ­վում Թ­րամ­փի «Խա­ղա­ղութ­յան խորհր­դի» մա­սին, ա­պա հի­մա Պես­կովն ըն­դա­մե­նը դի­վա­նա­գի­տո­րեն հայտ­նում է, որ այս հար­ցով դեռ ո­րեւ­է լու­ծում չու­նեն: Այն է` մնում է հար­ցա­կան` կշա­րու­նա­կե՞ն հա­մա­գոր­ծակ­ցել Թ­րամ­փի հետ, թե` ոչ:

Իսկ ի­րա­կա­նում, ինչ­պես դեռ Ալ­յաս­կա­յի պայ­մա­նա­վոր­վա­ծութ­յուն­նե­րի ժա­մա­նակ էր խոս­վում, այդ ընդ­հա­նուր փա­թե­թի մեջ էր տե­ղա­վոր­ված նաեւ Ի­րա­նի թե­ման: Մինչ­դեռ Թ­րամփն այս վեր­ջին օ­րե­րին ար­դեն այն­քան փո­խեց այդ հար­ցով իր մո­տե­ցում­նե­րը, ան­գամ հրա­պա­րա­կա­յին հայ­տա­րա­րութ­յուն­նե­րը, որ մեծ հարց է, թե նախ­նա­կան ֆո­նից ի՞նչ է մնա­ցել: Իսկ ե­թե առ­հա­սա­րակ Ալ­յաս­կա­յի պայ­մա­նա­վոր­վա­ծութ­յուն­ներն օ­րա­կար­գից դուրս գան, ա­պա ի՞նչ կա որ, Եր­րորդ աշ­խար­հա­մար­տի թե­ման նո­րից կդառ­նա ա­ռաջ­նա­յին, ինչ­պես Բայ­դե­նի ժա­մա­նակ­նե­րում էր:

Այս թեմայով Դոբրոպոլեն ռեալ ֆիզիկական շրջապատման շեմին է (Քարտեզ) Վիրավոր իմ Հայաստան, դու դեռ ուղղելու ես քո ողնաշարը Թե բա 82 միլիոն դրամ էլ դեռ ես եմ ներդրել փողոցի լայնացման և բորդուրների համար ՇՏԱՊ. Նարիմանյանը ցույց է տալու այն մարդկանց, ովքեր դիմակով և առանց դիմակի բռնության են ենթարկել. Խորխոռունու սպանության հետքերով «Զապորոժստալին» հասցվել է ամսվա մեջ երրորդ՝ վճռական հարվածը