Երկարացման լարի միջոցով ո՞ր սարքերը չի կարելի է միացնել հոսանքին

Հասարակություն 25 Հոկտեմբեր, 2025 11:04

Ժամանակակից տանը, որը լի է բազմազան սարքերով, երկարացման լարերը դարձել են անփոխարինելի ատրիբուտ, որը հնարավորություն է ընձեռում էլեկտրական սնուցմամբ ապահովել բոլոր անհրաժեշտ սարքերը։ Սակայն քչերը գիտակցում են, որ այս լրասարքի սովորական օգտագործումը կարող է լուրջ սպառնալիք դառնալ անվտանգության համար։ Վիճակագրությունը ցույց է տալիս, որ կենցաղային հրդեհների զգալի մասն առաջանում է էլեկտրական լարերի և օժանդակ սարքերի ոչ պատշաճ օգտագործման պատճառով։ Իսկ հատկապես որ սարքերը չի կարելի է միացնել հոսանքին երկարացման լարի միջոցով և ինչու է դա կարող հանգեցնել ողբերգական հետևանքների, պարզաբանում է Ֆիզիկայի և մաթեմատիկայի դոկտոր, պրոֆեսոր Ալեքսեյ Յուրասովը։

Առանձնապես վտանգավոր են տաքացնող տարրերով և էլեկտրական շարժիչներով սարքերը, որոնք միացնելիս ստեղծում են բարձրակետային ծանրաբեռնվածություն, հաղորդում է Naked Science-ը։ Ժամանակակից փոշեկուլները, հակառակ թվացյալ անվնասությանը, հաճախ 1000-ից 2000 վատտ հզորություն ունեն։ «Երբ նման սարքը աշխատում է ծանրաբեռնվածության տակ, այն զգալի քանակությամբ էներգիա է սպառում, ինչը կարող է հանգեցնել մալուխի տաքացմանը և մեծացնել հրդեհի առաջացման վտանգը»,- նշում է պրոֆեսորը։

Ավելի վտանգավոր են տարբեր տեսակի էլեկտրական ջեռուցիչները՝ յուղով լցված ռադիատորները, կոնվեկտորները և օդափոխիչ ջեռուցիչները: Դրանց հզորությունը տատանվում է 500-3000 վատտի, իսկ աշխատանքի ժամանակը չափվում է ժամերով՝ ստեղծելով էլեկտրական համակարգի վրա մշտական, ծայրահեղ ծանրաբեռնվածություն: «Երկարացման լարի ներսում ջերմաստիճանը բարձրանում է, ինչը կարող է հանգեցնել մեկուսացման խափանման և կարճ միացման վտանգի»,- հավելում է Ալեքսեյ Յուրասովը։

Ամենատարածված և վտանգավոր առասպելներից մեկն այն համոզմունքն է, որ ցանկացած կենցաղային տեխնիկա կարող է անվտանգ կերպով միացվել երկարացման լարին, եթե այն լավ վիճակում է և ունի ստանդարտ վարդակ: Մասնագետի նկարագրած իրականությունը զգալիորեն ավելի բարդ է և պահանջում է ավելի զգույշ մոտեցում էլեկտրական անվտանգությանը: Շատ օգտատերեր հաշվի չեն առնում, որ նույնիսկ թվացյալ ցածր հզորությամբ սարքերը կարող են վտանգ ներկայացնել երկար ժամանակ օգտագործելիս: «Սառնարաններն ու սառցարանները, չնայած կոմպրեսորի աշխատանքի ժամանակ շատ էներգիա չեն սպառում (մոտավորապես 100-300 վատտ), չպետք է միացվեն երկարացման լարի միջոցով», - ընդգծում է պրոֆեսոր Յուրասովը: Դա հերքում է ցածր էներգիայի սպառմամբ սարքերի միացման անվտանգության մասին առասպելը։

Մեկ այլ լուրջ սխալ մոլորեցում վերաբերում է բարձր հզորության խոհանոցային տեխնիկայի մշտական միացման համար երկարացնող լարերի օգտագործմանը: Գործնականում, ինչպես նշում է մասնագետը, «լվացքի մեքենաները միջինում ունեն մոտավորապես 1500-2500 վատտ հզորություն, վառարանները կարող են սպառել մինչև 4000 վատտ, իսկ էլեկտրական վառարանները բարձր լարման տեխնիկա են և կարող են հասնել 7000 վատտի»: Այդ թվերը լիովին բացառում են սովորական երկարացնող լարերի օգտագործումը։

Հատկապես մտահոգիչ է այն փաստը, որ շատերը թերագնահատում են բարձր հզորության տեխնիկայի ժամանակավոր միացման վտանգը: «Միկրոալիքային վառարանները, որոնց հզորությունը տատանվում է 600-1200 վատտ, նույնպես զգալի ծանրաբեռնվածություն են ստեղծում էլեկտրական ցանցում»,- զգուշացնում է Ալեքսեյ Յուրասովը: Նույնիսկ անհամապատասխան երկարացնող լարով նման սարքի մի քանի րոպե օգտագործումը կարող է հանգեցնել գերտաքացման և վնասել ինչպես երկարացնող լարը, այնպես էլ միացված սարքը։

Նախ, կարևոր է հասկանալ, որ հզոր, մշտական սարքավորումները պահանջում են անմիջական միացում հատուկ վարդակներին, որոնք համապատասխանում են իրենց տեխնիկական բնութագրերին: «Վերը նշված բոլոր սարքերը պետք է միացված լինեն անմիջապես էլեկտրական ցանցին՝ բացառապես հատուկ վարդակի միջոցով»,- նշում է պրոֆեսորը։

Երկրորդ, ցածր հզորության սարքերի ժամանակավոր օգտագործման համար երկարացնող լարեր ընտրելիս ուշադրություն դարձրեք դրանց տեխնիկական բնութագրերին՝ անվանական հզորությանը, լարի չափսերին, հողանցմանը և հավաստագրմանը։ «Եթե դուք պետք է ժամանակավորապես օգտագործեք երկարացնող լար, համոզվեք, որ այն նախատեսված է համապատասխան հզորության համար և համապատասխանում է անվտանգության չափանիշներին», - խորհուրդ է տալիս փորձագետը։

Հատկապես զգույշ պետք է լինել սարքերը շարժիչների և տաքացնող տարրերի հետ միացնելիս. նույնիսկ եթե դրանց հզորությունը ցածր է թվում, ներհոսքի հոսանքները կարող են մի քանի անգամ ավելի բարձր լինել, քան անվանական արժեքները։ Կարևոր է նաև պարբերաբար ստուգել երկարացնող լարերը. մեկուսացման ճաքերը, գունաթափված պլաստիկը կամ միացումների վրա կայծ առաջանալը նախազգուշացնող նշաններ են, որոնք պահանջում են անհապաղ փոխարինում։ Աշխատանքային տարածք կամ հանգստի գոտի կազմակերպելիս ավելի լավ է նախապես պլանավորել մշտական վարդակների տեղադրումը, քան անընդհատ օգտագործել երկարացնող լարեր, ինչը լրացուցիչ ռիսկեր է ստեղծում։

Երկարացման լարերը հարմար և օգտակար են առօրյա կյանքում, սակայն դրանց օգտագործումը պահանջում է հավասարակշռված և պատասխանատու մոտեցում: Անվտանգությունը գերակա է կենցաղային տեխնիկայի էլեկտրամատակարարումը կազմակերպելիս: Երկարացման լարերի գիտակցված օգտագործումը, դրանց սահմանափակումների և միացված տեխնիկայի պահանջների ըմբռնումը կարող է օգնել խուսափել լուրջ հետևանքներից: Բարձրորակ լարերի և տեխնիկայի ճիշտ միացման վրա խնայելը կարող է հանգեցնել շատ ավելի զգալի կորուստների՝ թանկարժեք սարքավորումների վնասից մինչև կյանքի և առողջության համար իրական սպառնալիք: Հարմարավետության և անվտանգության հավասարակշռությունը մնում է հարմարավետ և անվտանգ տնային միջավայր ստեղծելու լավագույն ռազմավարությունը: