Արեւմուտքն արդեն բացահայտ է Ուկրաինայի պարտությունն անխուսափելի համարում

­Թե ին­չու Ա­լիեւն ու Նի­կո­լը, ինչ­պես վեր­ջերս Զա­տու­լի­նը եւս նկա­րագ­րեց, շատ ցան­կա­նա­լով ռուս­նե­րին տա­րա­ծաշր­ջա­նից հե­ռաց­նել, այ­նո­ւա­մե­նայ­նիվ, գո­նե այս փու­լում այլ վար­քա­գիծ են դրսե­ւո­րե­լու, կա­րե­լի է կռա­հել: Գլ­խա­վոր պատ­ճառ­նե­րից մե­կը, ինչ խոսք, այն ի­րա­վի­ճակն է, ո­րը ստեղծ­վել է Ուկ­րաի­նա­յում: Ա­սենք, Ա­լիեւն ու Նի­կո­լը չեն կա­րող ան­տե­սել նաեւ ԱՄՆ-ի վի­ճա­կը (դրա­նից բխող մի շարք գոր­ծոն­նե­րով հան­դերձ), ո­րը նրանց դե­պի Ա­րեւ­մուտք մղող հիմ­նա­կան շար­ժիչ ուժն է: Ու ի­րո­ղութ­յունն այն է, որ թվարկ­ված հան­գա­մանք­նե­րը գնա­լով միայն ա­վե­լի ընդգծ­ված տեսք են ստա­նում:

ՈՒԿՐԱԻՆԱԿԱՆ ՊԱՏԵՐԱԶՄԻ ԻՐՈՂՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐԸ

Սկ­սենք Ուկ­րաի­նա­յից: Թե ռազ­մա­կան տե­սանկ­յու­նից այս­տեղ ինչ է կա­տար­վում, վեր­ջերս նկարագ­րե­լու ա­ռիթ­ներ ու­նե­ցել ենք, չկրկնենք: Ընդգ­ծենք միայն հիմ­նա­կան փաս­տե­րը: Ա­ռա­ջի­նը, չնա­յած ա­րեւմտ­յան մասշ­տա­բա­յին օգ­նութ­յանը, ուկ­րաի­նա­կան բա­նակն այդ­պես էլ ո­րե­ւէ լուրջ հա­ջո­ղութ­յուն իր վե­ցամս­յա «հա­կա­հար­ձակ­ման» ժա­մա­նակ չու­նե­ցավ: Ա­վե­լին, հիմ­նա­կա­նում հսկա­յա­կան կո­րուստ­ներ էին: Փո­խա­րե­նը` ՌԴ-ն­ ակ­տի­վո­րեն տնտե­սութ­յու­նը ռազ­մա­կան ռել­սեր տե­ղա­փո­խե­լու ծա­վա­լուն գոր­ծըն­թա­ցի մեջ է, ո­րը թե­եւ այս պա­հին դեռ չի ա­վարտ­վել, սա­կայն ար­դեն իսկ նկա­տե­լի է, որ ռու­սա­կան բա­նա­կը զի­նամ­թեր­քի եւ զեն­քի, այդ թվում՝ ժա­մա­նա­կա­կից պա­տե­րազմ­նե­րի հա­մար ար­դիա­կան տե­սակ­նե­րի մա­սով հիմ­նա­կան դժվա­րութ­յուն­նե­րը հաղ­թա­հա­րել է: Վեր­ջա­պես, Ա­րեւ­մուտ­քը, բա­ցի ուկ­րաի­նա­կան ուղ­ղութ­յու­նից, ու­նե­նա­լով մի շարք այլ մեծ հա­կա­մար­տութ­յուն­ներ, տնտե­սութ­յան ռազ­մա­կա­նաց­ման ա­ռու­մով սկսել է հետ մնալ ռուս­նե­րից: Միա­ժա­մա­նակ, ուկ­րաի­նա­կան պա­տե­րազ­մը ֆիք­սեց նաեւ, որ ար­դիա­կան զի­նա­տե­սակ­նե­րի մա­սով եւս մի շարք ուղ­ղութ­յուն­նե­րով Ռու­սաս­տա­նը չի զի­ջում Ա­րեւ­մուտ­քին, մի շարք ուղ­ղութ­յու­ննե­րով էլ (հի­պեր­ձայ­նա­յին տեխ­նո­լո­գիա­ներ, տան­կեր եւ այլն) նկա­տե­լիո­րեն գե­րա­զան­ցում է: Օ­րի­նակ, այդ­քան փա­ռա­բան­ված «Leopard»-նե­րը մի կերպ են դի­մադ­րում ռու­սա­կան T-90-նե­րին, ո­րոնք, ի դեպ, ակ­տիվ մո­դի­ֆի­կա­ցիա են ստա­նում՝ ռեալ մար­տա­կան պրակ­տի­կան հաշ­վի առ­նե­լով: Ու դրա­նից այն կողմ էլ Ռու­սաս­տա­նը դեռ ու­նի 3-րդ սերն­դի բա­ցա­ռիկ T-14 «Ար­մա­տա» տանկ, որն ան­գամ մար­տա­դաշտ դուրս չի բե­րել, սա­կայն նոր թար­մա­ցում­ներ է ստա­նում՝ է­լի մար­տա­կան պրակ­տի­կան հաշ­վի առ­նե­լով: Վեր­ջա­պես, ի տար­բե­րութ­յուն ա­րեւմտ­յան զոր­քե­րի, ռուս զին­վոր­նե­րը եւ սպա­յա­կան կազ­մը եւս հսկա­յա­կան ռեալ մար­տա­կան փորձ ձեռք բե­րե­ցին, եւ հան­րա­գու­մա­րում սկսում է ի հայտ գալ այն հե­ղի­նա­կա­վոր ռու­սա­կան բա­նա­կը, ո­րը, որ­պես կա­նոն, Ռու­սաս­տանն ու­նե­նում է խո­շոր պա­տե­րազմ­նե­րում մեկ-եր­կու տար­վա ձա­խո­ղում­նե­րից եւ վե­րա­կազ­մա­վո­րում­նե­րից հե­տո:

Ա­հա, հենց այս փու­լին է հա­սել ուկ­րաի­նա­կան պա­տե­րազ­մը, եւ պա­տա­հա­կան չէ, որ Ուկ­րաի­նա­յի գե­րա­գույն հրա­մա­նա­տար Զա­լուժ­նին ան­գամ հրա­պա­րա­կավ սկսել է խո­սել, որ հաղ­թե­լու շան­սեր չի տես­նում: Ու, հաս­կա­նա­լի է, Ար­եւ­մուտ­քը եւս այս ի­րո­ղութ­յուն­նե­րը չի կա­րող ան­տե­սել, նաեւ հաշ­վի առ­նե­լով, թե ինչ մեծ փո­ղեր է ներդ­նում ուկ­րաի­նա­կան պա­տե­րազ­մում, ու հի­մա կանգ­նել է այդ ներդ­րում­նե­րը կորց­նե­լու ռեալ հե­ռան­կա­րի ա­ռաջ: Այս վի­ճա­կում պա­տա­հա­կան չէ, որ ա­րեւմտ­յան ա­ռանց­քա­յին քա­րոզ­չա­մե­քե­նան սկսել է միան­գա­մայն այլ տրա­մա­բա­նութ­յամբ խո­սել ուկ­րաի­նա­կան պա­տե­րազ­մի հե­ռան­կար­նե­րի մա­սին: Հա­կա­հար­ձակ­ման ձա­խող­ման պատ­ճա­ռով ուկ­րաի­նա­ցի­ներն ա­վե­լի ու ա­վե­լի քիչ հույ­սեր ու ա­վե­լի շատ հիաս­թա­փութ­յուն­ներ են ու­նե­նում, գրում է The New York Times-ը։ Լ­րատ­վա­մի­ջո­ցի պնդմամբ ՝ «Ան­վերջ շա­րու­նա­կա­կան պա­տե­րազ­մի հե­ռան­կա­րը լուրջ ազ­դե­ցութ­յուն է թող­նում երկ­րի բնա­կիչ­նե­րի մտա­ծե­լա­կեր­պի վրա։ Դա­տե­լով պաշ­տո­նա­կան հար­ցում­նե­րից՝ Մոսկ­վա­յի հետ խա­ղաղ բա­նակ­ցութ­յուն­նե­րի կողմ­նա­կից­նե­րի թիվն ա­վե­լա­ցել է»։ Գու­մա­րած, The New York Times-ը նաեւ խո­սում է այն խո­րը հա­կա­սութ­յուն­ներից, որն ա­ռա­ջա­ցել է ուկ­րաի­նա­կան քա­ղա­քա­կան եւ ռազ­մա­կան ղե­կա­վա­րութ­յան մեջ` կապ­ված ներ­կա ի­րո­ղութ­յուն­ների հետ:

­Զու­գա­հե­ռա­բար, Bloomberg-ն­ այն միտքն է ա­ռաջ տա­նում, որ Ուկ­րաի­նա­յի ա­րեւմտ­յան դաշ­նա­կից­նե­րը աս­տի­ճա­նա­բար հրա­ժար­վում են նրա­նից: Նաեւ, որ սա լավ հաս­կա­նում են նաեւ Կիե­ւում, եւ՝ «Զե­լենս­կին ի­րեն դա­վա­ճան­ված է զգում եւ գտն­վում է հո­գե­բա­նա­կան ճնշված վի­ճա­կում»։ Չ­նա­յած դրան, Կիեւն այ­լեւս չի կա­րող հույս դնել ա­մե­րիկ­յան օգ­նութ­յան վրա. «Կոնգ­րե­սը պա­ռակտ­ված է, նա­խա­գա­հա­կան ընտ­րութ­յուն­նե­րը մո­տե­նում են, եւ Ուկ­րաի­նա­յին ա­ջակ­ցութ­յու­նը հե­ռու է ա­մե­րի­կա­ցի ընտ­րող­նե­րի հա­մար ա­մե­նաա­ռաջ­նա­յին խնդրից»:

NBC-ն պն­դում է, թե՝ «ԱՄՆ-ն­ եւ ԵՄ-ն Ուկ­րաի­նա­յի հետ ա­ռան­ձին քննար­կում են ՌԴ-ի հետ բա­նակ­ցութ­յուն­նե­րի հնա­րա­վո­րութ­յու­նը եւ տա­րած­քա­յին զի­ջում­նե­րի հար­ցը»: Մի շարք աղբ­յուր­ներ ա­վե­լի ա­ռաջ են ան­ցել, թե՝ Ս­պի­տակ տու­նը հրա­մա­յել է Կիե­ւին՝ բա­նակ­ցութ­յուն­ներ սկսել ռազ­մա­կան գոր­ծո­ղութ­յուն­նե­րի սա­ռեց­ման եւ ամ­բողջ հա­կա­մար­տութ­յան շուրջ: Հաշ­վի առ­նե­լով, որ Ուկ­րաի­նան ձա­խո­ղեց «հա­կա­հար­ձա­կու­մը», իսկ ռուս­նե­րը ուր որ է, կա­րող են գրա­վել Ավ­դեեւ­կան։

Ս­րանք ըն­դա­մե­նը օ­րի­նակ­ներ են, այս մա­սին ա­րեւմտ­յան քա­րոզ­չա­մե­քե­նան խո­սում է ար­դեն տե­ւա­կան ժա­մա­նակ, եւ հաս­կա­նա­լի է, որ ներ­կա­յաց­նում է վե­րին օ­ղակ­նե­րում առ­կա տրա­մադ­րութ­յուն­նե­րը: Չ­նա­յած, այլ հարց է, թե ներ­կա ի­րա­վի­ճա­կում Մոսկ­վան կհա­մա­ձայն­վի՞ ա­րեւմտ­յան ա­ռա­ջարկ­նե­րին, ե­թե ան­գամ այն լի­նի տա­րած­քա­յին զի­ջումն­ե­րի տես­քով: Խո­շոր հաշ­վով, Մոսկ­վա­յի խնդի­րը ոչ թե ա­ռանց այդ էլ շատ մեծ Ռու­սաս­տա­նին ինչ-որ փոքր տա­րածք­ներ ա­վե­լաց­նելն է, այլ որ ՆԱՏՕ-ն հե­ռու քաշ­վի Ուկ­րաի­նա­յից:

«ԱՄԵՆ ԻՆՉ ՎԱՏ Է ԲՈԼՈՐԻ ՄՈՏ, ԲԱՑԻ ՊՈՒՏԻՆԻՑ»

­Թե ին­չու ա­րեւմտ­յան ա­ռանց­քա­յին երկր­նե­րը սկսե­ցին գնալ Զե­լենս­կուն «գցե­լու» ճա­նա­պար­հով, թե­րեւս բա­վա­կան լավ ներ­կա­յաց­նում է ա­մե­րիկ­յան քա­րոզ­չա­մե­քե­նա­յի ա­ռանց­քա­յին դե­րա­կա­տար­նե­րից մե­կը՝ Washington Post-ը: Ի­մաս­տը սա է. «Ա­մեն ինչ վատ է բո­լո­րի մոտ, բա­ցի Պու­տի­նից»։ Լ­րատ­վա­մի­ջո­ցի հիմ­նա­վո­րում­նե­րը մո­տա­վո­րա­պես նույնն են, ին­չի մա­սին խո­սե­ցինք. Կիե­ւը չի կա­րող ա­ռաջ գնալ, ԱՄՆ-ն դա­դա­րել է Զե­լենս­կուն փող տալ եւ խրվել է Իս­րա­յե­լում: Գու­մա­րած, Ֆ­րան­սիա­յում Ռու­սաս­տա­նի հետ հա­րա­բե­րութ­յուն­նե­րի կողմ­նա­կից Մա­րին Լը Պե­նը գլխա­վո­րել է Ֆ­րան­սիա­յի նա­խա­գա­հա­կան ընտ­րութ­յուն­նե­րի թեկ­նա­ծու­նե­րի վար­կա­նի­շը: Գեր­մա­նիա­յում Շոլցն ու­նի «պլին­տու­սից ցածր» վար­կա­նիշ, նույն պատ­կերն է Բ­րի­տա­նիա­յում, Եվ­րո­պա­յում հա­մա­տա­րած հա­կաիս­րա­յել­յան ցույ­ցեր են, ո­րը չգի­տես մին­չեւ ուր կտա­նի, եւ այդ­պես շա­րու­նակ: Իսկ Ռու­սաս­տա­նը միայն մե­ծաց­նում է իր ռազ­մա­կան հզո­րութ­յու­նը:

­Վեր­ջա­պես, Wa­shing­ton Post-ը շեշ­տադ­րում է կա­տա­րում ա­մե­նաա­ռանց­քա­յին փաս­տե­րից մե­կի վրա եւս՝ ըն­դա­մե­նը մեկ տա­րուց Թ­րամ­փը կա­րող է իշ­խա­նութ­յան վե­րա­դառ­նալ ԱՄՆ-ում։ Ու այդ թե­ման 19 for­ty­five-ը հասց­նում է ծայ­րա­հեղ տար­բե­րա­կին. «Նա­խա­գա­հա­կան ընտ­րութ­յուն­նե­րից ա­ռաջ ԱՄՆ-ում քա­ղա­քա­կան ի­րա­վի­ճա­կի սրու­մը կա­րող է հան­գեց­նել քա­ղա­քա­ցիա­կան պա­տե­րազ­մի»: Իսկ դա ա­ռա­վել քան ի­րա­տե­սա­կան է դար­ձել, հաշ­վի առ­նե­լով New York Times-ի եւ Si­e­na-ի հար­ցում­նե­րը։ Ըստ ո­րի, ե­թե ​​ԱՄՆ նա­խա­գա­հա­կան ընտ­րութ­յուն­ներն անց­կաց­վեին հի­մա, Թ­րամ­փը Բայ­դե­նից ա­ռաջ կանց­ներ վեց ա­ռանց­քա­յին նա­հանգ­նե­րից հին­գում (գրա­ֆի­կում): Մինչ­դեռ Բայ­դե­նի թիմն ակն­հայ­տո­րեն չի ու­զում իշ­խա­նութ­յու­նը հանձ­նել, ին­չը կա­րող է նրանց վրա շատ ծանր նստել:

ԻՍՐԱՅԵԼԻ ԲԵՌԸ ԲԱՅԴԵՆԻ ՀԱՄԱՐ

­Սա­կայն կա նաեւ Իս­րա­յե­լի խնդի­րը, ո­րը հե­տե­ւո­ղա­կա­նո­րեն Բայ­դե­նի վար­կա­նիշն էլ ա­վե­լի ներ­քեւ է քա­շում՝ Վա­շինգ­տո­նին դրա­նով էլ ա­վե­լի հե­ռաց­նե­լով Ուկ­րաի­նա­յից: Ու ի­րո­ղութ­յունն այն է, որ Իս­րա­յե­լում Բայ­դե­նը հայտն­վել է եր­կու քա­րի ա­րան­քում: Մի կող­մից, ռազ­մա­կան այն ա­րարք­նե­րը, ո­րոնք ի­րեն թույլ է տա­լիս Նե­թան­յա­հուն, ան­մի­ջա­կան պա­տաս­խա­նատ­վութ­յուն են դրել նաեւ Բայ­դե­նի վրա: Մ­յուս կող­մից, թեեւ Բ­լին­քենն այս օ­րե­րին փոր­ձում է մի կերպ լե­զու գտնել ա­րաբ­նե­րի, թուր­քե­րի, պա­ղես­տին­ցի­նե­րի, իս­րա­յել­ցի­նե­րի հետ՝ ինչ-որ կոմպ­րո­մի­սի հաս­նե­լու հա­մար, սա­կայն գո­նե մինչ այժմ նրա բո­լոր կո­չերն ան­տես­վում են իս­րա­յել­յան իշ­խա­նութ­յու­ննե­րի կող­մից: Թե ին­չու, դա էլ կա­րե­լի է հաս­կա­նալ: Նախ, Նե­թան­յա­հո­ւին բան­տից կա­րող է փրկել միայն հաղ­թա­նա­կը. կոմպ­րո­մի­սը կամ պար­տութ­յու­նը ելք չէ: Երկ­րոր­դը, Իս­րա­յե­լը Գա­զա­յի հատ­վա­ծից ա­զատ­վե­լու պատ­մա­կան շանս է ստա­ցել եւ փոր­ձում է ձեռ­քից այդ հնա­րա­վո­րութ­յու­նը բաց չթող­նել:

Այս ա­մե­նին գու­մար­վել են այն շա­հե­րը, ո­րոնք հե­տապն­դում են տա­րա­ծաշր­ջա­նա­յին երկր­նե­րը՝ Ի­րա­նը, Թուր­քիան, ա­րա­բա­կան պե­տութ­յուն­նե­րը, ո­րոնք շատ դեպ­քե­րում հա­կա­դիր են ի­րար, միա­ժա­մա­նակ ԱՄՆ-ին եւ Իս­րա­յե­լին: Ու այս­քա­նից զատ, կա նաեւ ԱՄՆ-ին ու­ղիղ ռազ­մա­կան բախ­ման մեջ ներ­քա­շե­լու մեծ ռիսկ: Այս «մեծ կա­շա­յին», ի­հար­կե, պետք է ա­վե­լաց­նել Ռու­սաս­տա­նի գոր­ծո­նը, այդ թվում` ի հա­շիվ Սի­րիա­յում ու­նե­ցած կոն­տին­գեն­տի: Վեր­ջա­պես, քիչ տե­սա­նե­լի է Չի­նաս­տա­նի գոր­ծո­նը, բայց միան­շա­նակ է, որ այս խա­ղի մեջ Պե­կինն ա­մե­նաա­ռանց­քա­յին դիր­քե­րում է: Ու Բ­լին­քե­նը այս ա­մե­նի հետ մեկ­տեղ դեռ պետք է հասց­նի Բայ­դե­նի վար­կա­նի­շա­յին խնդիր­նե՞­րը լու­ծել: Չէ, այս­քա­նից հե­տո հա­զիվ թե Զե­լենս­կու հա­մար էլ տեղ մնա: Իսկ այդ դեպ­քում ռուս­նե­րի հետ բա­նակ­ցութ­յուն­նե­րի գնա­լու` նրան ուղղ­ված հոր­դոր­նե­րը լիո­վին հաս­կա­նա­լի են դառ­նում: Հա­կա­ռակ դեպ­քում, ե­թե ռուս­ներն անց­նեն մեծ հար­ձակ­ման, իսկ Կիե­ւը սպա­ռի ու­նե­ցած-չու­նե­ցած պաշտ­պա­նա­կան պո­տենց­իա­լը, ա­պա Վա­շինգ­տո­նը կա­րող է հայտն­վել ողջ Ուկ­րաի­նան կորց­նե­լու հե­ռան­կա­րի ա­ռաջ:

ՔԵՐՈԲ ՍԱՐԳՍՅԱՆ