Ռուսական վերականգնվող բանակը փոխում է խաղի կանոնները

Ու­րեմն, ի՞նչ է կա­տար­վում ներ­կա­յումս ուկ­րա­ի­նա­կան ռազ­մա­ճա­կատ­նե­րում եւ Ռու­սաս­տա­նի ներ­սում, ո­րոնք Ա­լի­ե­ւը, ա­սենք նա­եւ՝ Էր­դո­ղա­նը ոչ մի պա­րա­գա­յում ի­րենց հաշ­վարկ­նե­րից դուրս չեն թող­նի:

Ուկ­րա­ի­նա­յում պատ­կե­րը նույնն է, ինչ վեր­ջին եր­կու-երեք շա­բաթ­նե­րին: Ուկ­րա­ի­նա­կան բա­նա­կը, խոս­տա­ցած «հա­կա­հար­ձակ­ման» շրջա­նակ­նե­րում մե­կը մյու­սի հե­տե­ւից գրոհ­նե­ր է ձեռ­նար­կում ռու­սա­կան դիր­քե­րի ուղ­ղու­թյամբ, սա­կայն այդ­պես էլ ո­րե­ւէ տե­սա­նե­լի ա­ռա­ջըն­թաց գո­նե ե­րեկ­վա դրու­թյամբ չու­ներ: Փո­խա­րե­նը, գե­րա­րագ տեմ­պե­րով ա­վե­լա­նում են ուկ­րա­ի­նա­կան կո­րուստ­նե­րը, որն ար­դեն Ա­րեւ­մուտքն ու մաս­նա­վո­րա­պես՝ ՆԱ­ՏՕ-ն չնկա­տե­լու տալ չեն կա­րո­ղա­նում: Փոր­ձում են դա մի կերպ բա­ցատ­րել, սա­կայն դրա­նից բան չի փոխ­վում:

Հնա­րա­վո՞ր է, որ մի պահ ուկ­րա­ի­նա­կան ու­ժե­րին հա­ջող­վի ճեղ­քել ռու­սա­կան պաշտ­պա­նու­թյու­նը. ո­րե­ւէ բան բա­ցա­ռել չի կա­րե­լի: Բայց նա­եւ այն տպա­վո­րու­թյունն է, որ ռուս­նե­րը հա­կա­քայ­լի են պատ­րաստ­վում, ո­րը հաս­կա­նում են նա­եւ ուկ­րա­ի­նա­կան քիչ թե շատ ող­ջա­միտ հա­տու­կենտ աղ­բյուր­նե­րը: Ըստ այդմ, ա­նա­կն­կալ­նե­րից խու­սա­փե­լու հա­մար «Վագ­նե­րի» ղե­կա­վար Եվ­գե­նի Պրի­գո­ժի­նը ա­ռա­ջար­կում է. «Չսպա­սել պաշտ­պա­նա­կան ռազ­մա­վա­րու­թյան ա­վար­տա­կան փու­լում հնա­րա­վոր բա­ցա­սա­կան սցե­նար­նե­րի, այլ մինչ այդ կան­խել ա­մեն մի նման հնա­րա­վոր զար­գա­ցում: Ցանց է հայտն­վել այն մա­սին, որ վագ­ներ­ցի­նե­րը ցան­կա­նում են հար­ձակ­ման անց­նել Խար­կո­վի ուղ­ղու­թյամբ»: Դա, ըստ աղ­բյու­րի, ի թիվս այլ հար­ցե­րի, կլու­ծի կա­րե­ւո­րա­գույն մեկ խնդիր եւս. «Խար­կո­վում ռե­ալ վտան­գի դեպ­քում, իսկ դա կա­ռա­ջա­նա, ե­թե «Վագ­նե­րը» մտնի խա­ղի մեջ, Ուկ­րա­ի­նա­յի ԶՈՒ հրա­մա­նա­տա­րու­թյու­նը պար­զա­պես ստիպ­ված կլի­նի մեծ ռե­զերվ­ներ տե­ղա­փո­խել այդ հատ­ված: Իսկ դա ներ­կա պա­հին հնա­րա­վոր է մի­այն հա­կա­հար­ձակ­ման մեջ ներգ­րավ­ված ռե­զերվ­նե­րի հաշ­վին: Դա է­ա­պես կնվա­զեց­նի հա­կա­հար­ձակ­ման հա­ջո­ղու­թյան հա­վա­նա­կա­նու­թյու­նը, որն այս պա­հին էլ շատ մեծ չէ: Այ­սինքն, բո­լոր ա­ռում­նե­րով, ե­թե ի­րոք «Վագ­նե­րը» գրո­հի Խար­կո­վի ուղ­ղու­թյու­նը, դա ուկ­րա­ի­նա­կան ու­ժե­րի հա­մար լրջա­գույն մար­տահ­րա­վեր է դառ­նա­լու: Հա­մա­ձա՞յն է ար­դյոք Պու­տի­նը նոր ա­ռա­ջար­կին, կամ մի­գու­ցե ար­դեն հա­մա­ձայն­վե՞լ է, մենք շու­տով կի­մա­նանք»:

Այ­սինքն, շա­րու­նա­կում է ա­մե­նա­հա­վա­նա­կա­նը մնալ այն տար­բե­րա­կը, որ այս ա­մե­նի ար­դյուն­քում Ա­րեւ­մուտ­քը պար­զա­պես կա­րող է ուկ­րա­ի­նա­կան խաղը հա­մա­րել տա­նուլ տված: Ընդ ո­րում, որ էլ ա­վե­լի կա­րե­ւոր է, հաշ­վի առ­նե­լով այս ռազ­մա­կան ի­րո­ղու­թյու­ննե­րից ուղ­ղա­կի­ո­րեն բխող այլ փաս­տեր:

Այս­պես, ուկ­րա­ի­նա­կան ռազ­մա­ճա­կատ­նե­րում ոչն­չա­նում է ՆԱ­ՏՕ-ական ա­մե­նա­ա­ռա­ջա­դեմ զին­տեխ­նի­կան, ա­սենք՝ ա­մե­րի­կյան «Bradley»- նե­րը, գեր­մա­նա­կան «Leopard 2a6»-երը, «Petriot» ՀՕՊ հա­մա­կար­գե­րը եւ այդ­պես շա­րու­նակ: Ընդ ո­րում, ուկ­րա­ի­նա­ցի տան­կիստ­նե­րը հրա­պա­րա­կա­յին դժգո­հու­թյուն են հայտ­նում, որ, օ­րի­նակ, գեր­մա­նա­կան «Leopard 2a6»-երը նա­եւ տեխ­նի­կա­կան լուրջ խնդիր­ներ ու­նեն: Փո­խա­րե­նը, այլ կերպ ներ­կա­յա­ցան ռու­սա­կան զի­նա­տե­սակ­նե­րը՝ հրթի­ռա­յին, ՀՕՊ, հա­կա­տան­կա­յին, հրե­տա­նա­յին, ա­նօ­դա­չու­նե­րի պար­կը հա­մալր­վեցին եւ այլն: Նա­խօ­րե­ին, մաս­նա­վո­րա­պես տան­կե­րի հետ կապ­ված, Պու­տինն ան­գամ հայ­տա­րա­րեց, որ ա­րեւմ­տյան տան­կերն ան­գամ վա­խե­նում են մար­տի մեջ մտնել ռու­սա­կան «Т-90» «Պրո­րիվ»-նե­րի հետ, եւ փոր­ձա­գետ­նե­րը կվստա­հեց­նեն, որ դա մեր­կա­պա­րա­նոց հայ­տա­րա­րու­թյուն չէ: Եվ այն դեպ­քում, երբ ռուս­նե­րը դեռ «Т-14» «Արմա­տա» տան­կեր, «Արմա­տա» մի­աս­նա­կան հիմ­քի վրա ստեղծ­ված, այ­սինքն՝ փո­խա­դարձ փո­խա­րի­նե­լի ինք­նագ­նաց հրե­տա­նի եւ այլ զրա­հա­տեխ­նի­կա ու­նեն, ո­րոնք Ուկ­րա­ի­նա­յում խա­ղի մեջ չեն դրվել, սա­կայն ՆԱ­ՏՕ-ական մաս­նա­գետ­նե­րը մի­ան­շա­նակ այդ փաս­տը չեն շրջան­ցի: Գու­մա­րած, ռուս­ներն ի ցույց դրե­ցին այլ տեխ­նի­կա, ո­րոնցից ՆԱ­ՏՕ-ն պար­զա­պես չու­նի՝ «Սոլն­ցե­պյոկ» ծանր հրա­նե­տը, ընդ­հուպ՝ «Կին­ժալ» հի­պեր­ձայ­նա­յին հրթիռ­նե­րը, եւ այդ­պես շա­րու­նակ: Ու հի­մա, ՆԱ­ՏՕ-ն պետք է նետ­վի այս տեխ­նի­կա­կան բա­ցը լրաց­նե­լու ուղ­ղու­թյամբ, ո­րը մեծ ծախ­սե­րի եւ, ա­մե­նա­կա­րե­ւո­րը, ժա­մա­նա­կի խնդիր է, իսկ ռուս­ները, ե­թե թե­րու­թյուն­ներ են տես­նում, պետք է ըն­դա­մե­նը մտա­ծեն դրանք շտկե­լու եւ, այդ ա­մե­նը հաշ­վի առ­նե­լով՝ նո­րա­գույն զի­նա­տե­սակ­նե­րը սպա­ռա­զի­նու­թյուն մտցնե­լո­ւ մա­սին:

Հա­ջոր­դը, Զա­պո­րո­ժիե­ի պաշտ­պա­նու­թյու­նը ցույց տվեց նա­եւ, որ ռու­սա­կան բա­նա­կը սկսում է դուրս գալ այն «դինջ» վի­ճա­կից, ո­րի մեջ, սո­վո­րու­թյան հա­մա­ձայն, հայտն­վել էր վեր­ջին 30 տա­րի­նե­րին: Հրամ­կազ­մի, կազ­մա­կերպ­չա­կան, տեխ­նի­կա­կան, մա­տա­կա­րա­րում­նե­րի եւ մնա­ցած բո­լոր ա­ռում­նե­րով դառ­նում է այն մի­ա­վո­րը, ո­րը բո­լորն են ըն­կա­լում՝ «ռու­սա­կան բա­նակ» ա­սե­լով: Օ­րի­նակ, երբ Պու­տի­նը խո­սում է «պար­կե­տա­յին գե­նե­րալ­նե­րից» հրա­ժար­վե­լու եւ ու­նակ­նե­րին ա­ռաջ քա­շե­լու մա­սին, պա­տա­հա­կան միտք չէ:

Սրա­նով հան­դերձ, Ռու­սաս­տանն ա­րա­գո­րեն մտնում է տնտե­սու­թյու­նը ռազ­մա­կան ռել­սեր տե­ղա­փո­խե­լու փուլ, բայց ար­դեն հիմն­ված նա­եւ ուկ­րա­ի­նա­կան պա­տե­րազ­մի փոր­ձով ար­դի­ա­կա­նաց­ված ա­ռա­ջա­դեմ զին­տեխ­նի­կա­յի վրա: Հան­րա­գու­մա­րում ա­մե­նա­կա­րե­ւո­րը՝ աչ­քի ա­ռաջ փոխ­վում է նա­եւ բա­նա­կի եւ ժո­ղովր­դի հո­գե­բա­նու­թյու­նը, ո­րը Ռու­սաս­տա­նում ա­մեն ան­գամ նկատ­վում է պա­տե­րազ­մի մո­տա­վո­րա­պես երկ­րորդ տա­րում՝ ձա­խո­ղում­նե­րից հե­տո:

ԱՄՆ-ում եւ ՆԱ­ՏՕ-ում, ի­հար­կե, լուրջ մարդ­կանց պա­կաս չկա: Եվ նրանք կա­րո՞ղ են այս բո­լոր տե­ղա­շար­ժե­րը հաշ­վի չառ­նել: Հա­զիվ թե, ա­ռա­վել եւս, սե­փա­կան ուլտ­րա­լի­բե­րալ­նե­րի, ԼԳԲՏ ու ե­սիմ էլ ին­չե­րի՝ տա­րե­կան եր­կու ան­գամ հանգս­տյան մեկ­նե­լու եւ գեր­կուշտ կյան­քին վարժ­ված հա­սա­րա­կու­թյուն­նե­րին հաշ­վի առ­նե­լով:

Իսկ կա­րո՞ղ են Էր­դո­ղանն ու Ա­լի­եւն այս բո­լոր նրբե­րանգ­նե­րը հաշ­վի չառ­նել, որ ծայ­րա­հեղ դեպ­քում կա­րող են բախ­վել, այս­պես ա­սած, 1944-1945թթ. նմու­շի ռու­սա­կան բա­նա­կի հետ, ո­րը նա­եւ մի քա­նի հա­զար մի­ջու­կա­յին մար­տագլ­խիկ ու­նի: Այս պա­հին Ա­լի­ե­ւը դեռ կա­րող է ո­րոշ «բա­զար­նե­րի» մեջ մտնել: Իսկ ի՞նչ կլի­նի, երբ ուկ­րա­ի­նա­կան «հա­կա­հար­ձա­կու­մը» վեր­ջա­նա եւ, ինչ­պես ա­մե­նա­հա­վա­նա­կանն է, ռուս­նե­րը հաղ­թեն, էլի կա­րո՞ղ են «բա­զար­նե­րը» շա­րու­նա­կել:

Բայց այս նույն հար­ցը դժվար է նի­կո­լյան թի­մին ուղ­ղել, նրանց հա­մար՝ «Չկա այլ Աստ­ված, քան Սո­րոս պա­պիկն է»:

ՔԵ­ՐՈԲ ՍԱՐԳ­ՍՅԱՆ