«ՊՐՈ­ՖԵ­ՍԻ­Ո­ՆԱ­ԼԻԶ­ՄԸ ԻՇ­ԽԱ­ՆՈՒ­ԹՅՈՒՆ­ՆԵ­ՐԻ ՀԱ­ՄԱՐ ԱՆՁ­ՆԱ­ԿԱՆ ՎԻ­ՐԱ­ՎՈ­ՐԱՆՔ Է».ՍԱՄ­ՍՈՆ ՍՏԵ­ՓԱ­ՆՅԱ­Ն

 Ադր­բե­ջա­նի նա­խա­գահ Իլ­համ Ա­լի­ե­ւը հրա­մա­նա­գիր է ստո­րագ­րել պե­տա­կան մա­կար­դա­կով նշե­լու Ի­րե­ւա­նի (Երե­ւա­նի), այս­պես կոչ­ված, պե­տա­կան ադր­բե­ջա­նա­կան դրա­մա­տի­կա­կան թատ­րո­նի 140-ամյա­կը: Այս եւ մշա­կու­թա­յին այլ մար­տահ­րա­վեր­նե­րի մա­սին «Իրա­վուն­քը» զրու­ցել է ռե­ժի­սոր, բե­մադ­րիչ, դե­րա­սան ՍԱՄ­ՍՈՆ ՍՏԵ­ՓԱ­ՆՅԱ­ՆԻ հետ:

— Ե­րե­ւա­նում ու­նե­ցած ինչ-որ ադր­բե­ջա­նա­կան թատ­րո­նի ա­մյա­կը նշե­լը՝ ին­չի՞ մա­սին է փաս­տում: Հեր­թը հա­սավ մշա­կույ­թի՞ն…

— Թուրքն ու կրտսեր թուր­քը ու­նեն մի շատ մեծ խնդիր՝ կա­յաց­ման խնդիր: Եվ այն, ինչ ար­վում է նրանց կող­մից, ար­վել է միշտ եւ կար­վի՝ գո­ղա­նալ ու­րի­շի ստեղ­ծա­ծը: Իսկ մեր դժբախ­տու­թյու­նը, ա­վե­լի ճիշտ, բազ­մա­թիվ դժբախ­տու­թյուն­նե­րից մեկն այն է, որ մենք այդ­պես էլ չկա­րո­ղա­ցանք պատ­մա­կան մա­կար­դա­կով հաս­կա­նալ, որ մշա­կույթն է մեր ազ­գա­յին, պե­տա­կան գա­ղա­փա­րա­խո­սու­թյու­նը: Մշա­կույթ ա­սե­լով՝ ա­մե­նե­ւին նկա­տի չու­նեմ մի­այն ար­վես­տը: Մշա­կույթ նշա­նա­կում է նա­խե­ւա­ռաջ գի­տու­թյուն, կրթու­թյուն եւ ազ­գա­յին, պե­տա­կան մտա­ծո­ղու­թյուն: Ին­չից մենք, ցա­վոք, այ­սօր զուրկ ենք:

— Ըստ Ձեզ՝ ԿԳՄՍ նա­խա­րա­րու­թյան կող­մից տար­վո՞ւմ է պայ­քար մշա­կու­թա­յին ար­ժեք­նե­րի պահ­պան­ման վե­րա­բե­րյալ:

— ԿԳՄՍ-ն ներ­կա իշ­խա­նու­թյուն­նե­րի հրա­հանգ­նե­րի են­թա­կան է եւ չի կա­րող ո­րե­ւէ ինք­նու­րույն գոր­ծու­նե­ու­թյուն ի­րա­գոր­ծել՝ ա­ռանց վե­րե­ւից հրա­հան­գի: Իսկ վե­րե­ւում գոր­ծու­նե­ու­թյուն են ծա­վա­լում ան­ձինք, ո­րոնք մշա­կու­յթից այն­քան հե­ռու են, որ­քան պա­պո­ւա­սը քվան­տա­յին ֆի­զի­կա­յից: Եվ նրանց ա­մե­նե­ւին էլ հար­կա­վոր չեն մար­դիկ, ո­րոնք ի­րեն­ցից շատ են հաս­կա­նում եւ գի­տեն: Պրո­ֆե­սի­ո­նա­լիզ­մը իշ­խա­նու­թյուն­նե­րի հա­մար անձ­նա­կան վի­րա­վո­րանք է: Դրա հա­մար էլ ով հաս­նի, ինչ ցան­կա­նա պո­կում է մեր երկ­րից: Քա­նի որ տգետ ենք, շա­հա­մոլ, ըն­չա­քաղց…

— Իսկ պատ­վախնդ­րու­թյո՞ւնը…Չէ՞ որ թշնա­մին ծի­ծա­ղում է ու զվար­ճա­նում՝ տես­նե­լով այն, ինչ հի­մա կա­տար­վում է մեր երկ­րում:

— Ի­հար­կե, ծի­ծա­ղում է եւ նույ­նիսկ հրճվում է: Կրտսեր թուր­քը ե­րա­զո՞ւմ էր տե­սել, որ կհաղ­թի հա­յին, բայց` հաղ­թեց: Իսկ պա­տաս­խա­նատ­վու­թյու­նը մերն է՝ յու­րա­քան­չյու­րինս: Մեղ­քը մերն է: Մենք ենք թույլ տվել:

ՆՈՒ­ՆԵ ԶԱ­ՔԱ­ՐՅԱՆ

Այս թեմայով «30 տարի այդտեղ ապրել են, հիմա որոշել են քանդել». 11-հոգանոց ընտանիքը մնացել է դրսում. Ստեփանյան Մեր քաղաքացիներն արդեն էլ ոչ մի բանի չեն հավատում. սա շատ վատ տեղ է տանելու Հայաստանին. Ստեփանյան Սկսեցին խոսել «արա»-ով, «բոմժեր կբոմժացնենք»-ով, «բոքսի տանձիկ կսարքենք»-ով․ Ստեփանյան Էլ չեն ասում «ապագա կա» կամ` «ասեք կանենք», հիմա ուտում են. Գեւորգ Ստեփանյան Հայ օպերային երգիչը` ռուսական «Ձայն»-ում. ԲԱՑԱՌԻԿ ՀԱՐՑԱԶՐՈՒՅՑ