ԻՆՉ ԻՐԱՐԱՆՑՈՒՄ Է ԽՈՍՏԱՆՈՒՄ «ՀԱՅ ՖԵՍՏԸ»
Արխիվ 12-16ԻՆՉ ԻՐԱՐԱՆՑՈՒՄ Է ԽՈՍՏԱՆՈՒՄ «ՀԱՅ ՖԵՍՏԸ»
«Հայ Ֆեստ» միջազգային թատերական փառատոնի նախագահ ԱՐԹՈՒՐ ՂՈՒԿԱՍՅԱՆԸ համոզված է, որ եղանակային անբարենպաստ պայմանները չեն փչացնի հոկտեմբերի 1-8-ը Երեւանում մեկնարկող «Փառատոնային իրարանցումը»: Խոսքը հատկապես բացօթյա ներկայացումների մասին է: «Իրավունքի» հետ զրույցում Ա. Ղուկասյանը խոստացավ այս տարի եւս իրարանցումային բացում, ինչը համահունչ կլինի փառատոնի խորագրին:
- Ինչ իրարանցում է խոստանում «Հայ Ֆեստ 2014»-ը հանդիսատեսին:
- Որ ասեմ` այս տարվա «իրարանցումը» կտարբերվի նախորդ տարվա «իրարանցումից», սխալված կլինեմ: Այս տարի էլ կշարունակենք հանդիսատեսին հրամցնել ժամանակակից արվեստ, նորարարական խմբեր, նորամուծություններ, այն ամենը, ինչը մարդիկ դժվար թե տեսնեն խաղացանկային թատրոններում: Ինչու որոշվեց «Փառատոնային իրարանցում», որովհետեւ երբ անցյալ տարի մեզ առաջարկվեց բարձրագույն քիմիայի գաղափարը, այսինքն` ինչ տարրերից է բաղկացած փառատոնը, մեզ մոտ կար գույների իրարանցում: Այս տարի հադիսատես, կատարող, բեմ ու դահլիճ իրարանցում է լինում: Յուրաքանչյուր փառատոնի ժամանակ որքան շատ կարողանանք այդ եռուզեռը պահպանել ու դրանով վարակել հանդիսատեսին, այնքան հրաշալի կլինի: Չեմ սիրում այն փառատոները, որտեղ նույնիսկ Ա դասի խմբեր են գնում: Իրենք շատ հարուստ են, չնաշխարհիկ հոնորարներով, բայց օրը մի ներկայացում է լինում, ու դրա համար փառատոնը տեւում է օրինակ 60 օր: Դա նման է թատերաշրջանի` փառատոնային սեզոններ են, ոչ թե փառատոն: Այդ փառատոնի տեսակն է այդպիսին: Պատկերացրեք` ամեն խումբը պահանջում է ժամանակ, առանձին բեմ, չես կարող նրանց բերել, որ մեկ անգամ խաղան: Իսկ հանդիսատեսը լուրջ հագնված գալիս է ու նայում հիանալի փառատոնային ներկայացում, բայց դա այն փառատոնային «իրարանցումը» չէ: Մենք ուզում ենք պահպանել այն ամենը, ինչ կա Էդինբուրգի, Ավինյոնի փառատոներում:
«ԵԹԵ ԱՆՈՐԱԿ ՆԵՐԿԱՅԱՑՈՒՄ Է, ՄԵՐԺՈՒՄ ԵՄ»
- Իսկ ինչ ներկայացումներ են սպասվում «Փառատոնային իրարանցման» ժամանակ:
- Փառատոնի առաջին կեսին օրվա ընթացքում ունենք 4-6 ներկայացում, իսկ 2-րդ մասում` նույնիսկ տասը ներկայացում: Բնականաբար` ունենք նաեւ կրթական ծրագիր, թատերական լուսանկարչության հատուկ ցուցահանդես, կլոր սեղաններ, վարպետության դասեր, որոնց ընթացքում ամերիկացի, ֆինլանդացի ռեժիսորները վարպետության դասեր կանցկացնեն մշակութային քաղաքականության մասին:
- Պարոն Ղուկասյան, փառատոնի ընթացքում ցուցադրվող բոլոր ներկայացումները ինքներդ տեսել եք:
- Այո, կամ իրականում եմ տեսել, կամ էլ` տեսասկավառակներով: Անպայման նայում եմ, եթե այն չէ, միանգամից առաջարկում եմ ֆրինջ ծրագրում ընդգրկել, կամ էլ եթե անորակ ներկայացում է, պարզապես մերժում եմ: Մեկ այլ տարբերակ էլ կա. երեք մարդ կա աշխարհում, որոնց կարծիքը ես ընդունում եմ եւ նրանց ճաշակն իմանալով` վստահում եմ: Նրանք գիտեն, թե ինչ տեսակի ներկայացումներ կարող են լինել «Հայ Ֆեստում»: Լինում են դեպքեր, նրանք զանգահարում ու ասում են. «Մի սերբական շատ զիլ ներկայացում եմ տեսել, ընդունիր...»: Եվ ես միանգամից ուղարկում եմ մասնակցության հրավերը: Բայց նման բան հազվադեպ է լինում:
- Իսկ ովքեր են նրանք:
- Մեկը Մարինա Դավիդովան է` «Տեատր» ամսագրի գլխավոր խմբագիրը, ով Ռուսաստանի ամենահայտնի թատերագետներից մեկն է եւ մեր լավ ընկերը: Ի դեպ` նա կիսով հայ է:
- Կարծիք կա, որ հաճախ երեւանյան փառատոներին բերում են այսպես ասած անորակ ներկայացումներ:
- Մեր փառատոնին մասնակցելու համար կա երկու հնարավորություն` հիմնական եւ ֆրինջ: Բացի այդ, կա նաեւ ուսանողական «Արմս Ֆեստ» ծրագիրը: Բայց բոլոր այն ծրագրերի համար, որոնք ընդգրկված են հիմնական ծրագրում, ես պատասխանատու եմ: Եվ եթե հանդիսատեսը չընդունի այդ ներկայացումները, ապա ես եմ մեղավոր: Իսկ ֆրինջը բաց ծրագիր է, այնտեղ ինչ ասես` կարող լինել, իհարկե` այն, ինչը թույլատրվում է եւ չի խախտում Հայաստանի օրենքները: Հայաստանում տարվա ընթացքում փառատոների ժամանակ մոտ 300 ներկայացում է լինում:
«ԲԱՑՕԹՅԱ ՆԵՐԿԱՅԱՑՈՒՄՆԵՐԸ, Ի ԶԱՐՄԱՆՍ ՄԵԶ, ՇԱՏ ԹԱՆԿ ԵՆ»
- Գրեթե միշտ բացօթյա ներկայացումներին խոչընդոտում են եղանակային անբարենպաստ պայմանները...
- Պետք է ասեմ` ոչ միշտ, բայց այս տարի ունենք երկու բացօթյա ներկայացում, եւ մի քանի ներկայացումներ էլ կլինեն թատրոնի ճեմասրահում: Ի դեպ, բացօթյա ներկայացումները, ի զարմանս մեզ, շատ թանկ են, այնուամենայնիվ այս տարի փառատոնի բացմանը, Շ. Ազնավուրի անվան հրապարակում, կնախորդի թմբուկներով ուրախ շքերթը, որը լավ տրամադրություն կհաղորդի եւ կազդարարի «Հայ Ֆեստ 2014»-ի մեկնարկը: Փառատոնի հանդիսավոր բացման արարողությունը կլինի Կ. Ստանիսլավսկու անվան ռուսական դրամատիկական թատրոնում:
- Ինչով հայ հանդիսատեսին կզարմացնեք բացմանը:
- Բացումը կազդարարի հունգարական աշխարհահռչակ «Լիվինգ փիքչըրս» թատրոնը` «Կենդանի մակերես» ներկայացում-մուլտիմեդիայով: Այն վիզուալ թատրոն է, որտեղ մի քանի վիդեոպրոեկտորներով կստանան պատկերներ, իսկ դերասանները պառկած են լուսավոր գորգի տակ, իրենք շարժվում են, ու ստացվում է կենդանի շնչող մակերես` տիեզերական պատկերներ, հող, ջուր, ծով... Այն լավ ներկայացում է բացման համար, որտեղ չկա տեքստ: Ի դեպ, մի քանի անակնկալներ ենք պատրաստել հանդիսատեսի համար մինչեւ ներկայացումը, թատրոնի ճեմասրահում, կապված «Փառատոնային իրարանցման» հետ, բայց այդ մասին ձեզ չեմ ասի:
Զրույցը` ԼԻԼԻԹ ԵՂԻԱԶԱՐՅԱՆԻ

