ԳՈՒՍԱՆ ՀԱՅԿԱԶՈՒՆԻՆ ԻՆՖԱՐԿՏ ՉԻ ԽՓԵԼ, ԹՈՒՐՔԵՐՆ ՈՒ ՔՐԴԵՐՆ ԷԼ ՆՈՒՅՆՆ ԵՆ ՄՆԱՑԵԼ
Արխիվ 12-16ԳՈՒՍԱՆ ՀԱՅԿԱԶՈՒՆԻՆ ԻՆՖԱՐԿՏ ՉԻ ԽՓԵԼ, ԹՈՒՐՔԵՐՆ ՈՒ ՔՐԴԵՐՆ ԷԼ ՆՈՒՅՆՆ ԵՆ ՄՆԱՑԵԼ
Մոտ մեկ ամիս առաջ երգիչ, երգահան, արցախյան ազատամարտի մասնակից Գուսան Հայկազունը մի խումբ արորդիների հետ մեկնել էր Արևմտյան Հայաստան: Մինչ մեկնելը, երգահանը հայտարարել էր`եթե իրեն Արևմտյան Հայաստանում ինֆարկտ չխփի, լավ է: Բարեբախտաբար, Գուսանը ողջ ու առողջ վերադարձավ մեր պատմական հայրենիքից և սիրով պատասխանեց «Իրավունքի» մի քանի հարցի:
-Գուսան, ի՞նչ տպավորություններով եք վերադարձել Արևմտյան Հայաստանից: Արդյոք պատմական հայրենիքում լինելը ձեզ նոր ստեղծագործական լիցքեր տվեց:
- Շատ ծանր տպավորություններով: Ամբողջ մեր երկիրը թուրքերով ու քրդերով բնակեցված, հատկապես քրդերով: Ես հիմա մի երգ եմ գրում, որտեղ ասում եմ`շներն են տեր կանգնել մեր չքնաղ երկրին: Բնությունը հրաշք է`ամեն տեղ կանաչ, ծովը կապույտ: Մեր պատմական հայրենիքը լավն է, իսկ մենք վատ վիճակում ենք, քանի որ մեր երկրի տերերն այս պահին օտարներն են: Արևմտյան Հայաստանում շրջելիս մտածում եմ`ինչպե՞ս կարելի էր կորցնել այս հրաշք երկիրը, պետք էր այն ատամներով պահել: Ես մեղադրում եմ առաջին հերթին մեր պապերին, որ 1700 տարի կործանեցին մեր երկիրը:
-Ձեզ Արևմտյան Հայաստանում զգում էիք տիրո՞ջ, թե՞ հյուրի հոգեվիճակով:
-Բնականաբար, տիրոջ: Այն, որ Արևմտյան Հայաստանն օտարի տիրապետության տակ է, դա իհարկե, ժամանակավոր է: Էնքան ազգեր են եկել ու գնացել, սա էլ կգնա:
-Այնտեղի քրդերի ու թուրքերի հետ որևէ շփում ունեցա՞ք, ինչպիսի՞ն էր նրանց վերաբերմունքը հայերի հանդեպ:
-Ավտոբուսի վարորդը քուրդ էր: Մենք երգում էինք հայրենասիրական երգեր, որոնց մեջ օգտագործվում էր «թուրք» և «քուրդ» բառերը: Ինքը լավ էլ հասկանում էր, չնայած հակառակն էր ձևացնում: Այնտեղի քրդերն ու թուրքերը մեզ սիրալիր էին վերաբերվում, քանի որ մեզանից ստանալու ոչ մի բան էլ չունեն: Նրանց կարծիքով` մենք զբոսաշրջիկ ենք, որից կարելի է եկամուտ ստանալ: Քրդերն իրենց զգում են այնպես, ինչպես իրենց տանը: Արևմտյան Հայաստանում հանդիպեցինք նաև բացահայտ ու ծպտված հայերի:
Մի բան ևս տեսա Թուրքիայում`այնտեղի բոլոր խանութներում հնչում էր իրենց ազգային, իսկ մեզ մոտ մեծ մասամբ օտար երգեր:
-Ըստ Ձեզ` որքանո՞վ է ճիշտ այն տեսակետը, թե 21-րդ դարի թուրքն ու քուրդը փոխվել է և առաջվանը չէ:
-Նման բան չկա: Նրանք մտածում են, որ մենք հյուր ենք այստեղ: Նրանք խլել են մեր հայրենիքը` մորթելով մի ժողովրդի: Եվ եթե հիմա մի փոքր տրորենք նրանց ոտքը` հետ վերադարձնենք մեր հայրենիքը, ապա նրանք էլի նույն կերպ կվարվեն մեզ հետ, նույնիսկ ավելի վատ, քանի որ 21-րդ դարում գիտությունն ու տեխնիկան զարգացել են:
-Առաջիկայում ի՞նչ նոր երգերով եք հանդես գալու:
-Մի երգի ստեղծման վրա եմ աշխատում, որտեղ առաջին անգամ իմ ցավի մասին եմ երգում: Երկու երգ գրելու եմ, որով կոչ եմ անելու միավորվել մեր ժողովրդին, հզորանալ:
Սոնա Դավթյան

