ԵՎՐՈՊԱԿԱՆ ՙԱՐԺԵՔՆԵՐԻՆ՚ ՀԵՏԵՎԵԼՈՎ` ԿՈՐՑՆՈՒՄ ԵՆՔ ՀԱՅԿԱԿԱՆԸ

ԵՎՐՈՊԱԿԱՆ ՙԱՐԺԵՔՆԵՐԻՆ՚ ՀԵՏԵՎԵԼՈՎ`
ԿՈՐՑՆՈՒՄ ԵՆՔ ՀԱՅԿԱԿԱՆԸ

Այն անփույթ եւ անտարբեր վերաբերմունքը, որը ցուցաբերում ենք մեր պատմամշակութային արժեքների նկատմամբ` հանգեցնում է նրան, որ ամեն ինչ ոչնչանում, ավերվում կամ դառնում է անարժեք: Ինչ կատարվում է հայկական մշակութային արժեքների նկատմամբ, որոնք դարերի ընթացքում են ստեղծվել, պահպանվել եւ հասել են մեզ` առնվազն  նշանակում է ՙթքած՚ ունենալ, թե ինչ կլինի դրանց հետ: Ինչպես ասում են` բոլոր արժեքները արժեքազրկեցին, հիմա էլ հերթը հասավ Զվարթնոցի եւ Գառնիի տաճարներին, որտեղ օրեր շարունակ ՙտաշի-տուշիները՚ չէին դադարում` կիսամերկ մարդկանց մասնակցությամբ: Իհարկե, երեւույթը հանրության կողմից դժգոհությունների առիթ հանդիսացավ, որոնք մտահոգված են հայկական արժեքների պահպանմամբ, իսկ պատկան մարմիներն էլ ի պատասխան` հույս հայտնեցին, որ ոչ թե պղծում, քանդում են հուշակոթողներն, այլեւ հետեւում եվրոպական ՙարժեքներին՚, որտեղ ընդունված են նման երեւույթները: Այս դեպքում միայն մնում է ամենուրեք ու ամենքին բղավել` ձեր եվրոպական արժեքներն ու ավանդույթները ձեզ պահեք, մենք ունենք մերը` հայկականը:
Այնուամենայնիվ, մինչ Հայաստանում կհետեւեն Եվրոպային, Թուրքիան ոտքն Արեւմտյան Հայաստանում ՙպնդեցնելու՚ համար սկսել է նոր գործընթաց. Վանի տուրիզմի եւ մշակույթի վարչությունը դիմել է ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ին` Ախթամարի Սուրբ Խաչ եկեղեցին ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի  հուշարձանների պահպանության ցանկում ներառելու համար: Թե ինչ քաղաքականություն է ուզում բանեցնել Թուրքիան, դեռ պարզ չէ.

ՙՄԵՐ ԿԵՐՈՒԽՈՒՄԵՐՈՎ ԼԱՎ ՏՊԱՎՈՐՈՒԹՅՈՒՆ
ՉԵՆՔ ԹՈՂՆՈՒՄ՚

Հայկական ճարտարապետությունն ուսումնասիրող հիմնադրամի նախագահ ՍԱՄՎԵԼ ԿԱՐԱՊԵՏՅԱՆ.
- Հայաստանը այս դեպքում պետք է միայն ուրախ լինի, որ այն պետությունը, որը միշտ քանդել է մեր արժեքները, եւ մենք միշտ դրան ականատես ենք եղել, այժմ ոչ թե քանդում, այլ վերականգնելուց հետո փորձում է Ախթամարի Սուրբ Խաչ եկեղեցին ընդգրկել ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի ցանկում: Վերջապես Թուրքիան մեր հուշարձանների նկատմամբ մի քիչ ուշադրություն է ցուցաբերում: Եթե Թուրքիայի կատարած այս քայլի պատկերին դիտարկենք այն վերաբերմունքը, որը ցուցաբերում ենք մեր հուշարձանների նկատմամբ, որոնք վաղուց ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի ցանկում են, ապա կասեմ, որ մենք այդ վայրերում կազմակերպած մեր կերուխումերով լավ տպավորություն չենք թողնում՚:

ՙՔԱՅԼԵՔ ՄԵՐ ՓՈՂՈՑՆԵՐՈՎ ԵՎ ԿՏԵՍՆԵՔ ԱՄԲՈՂՋ
ԻՐԱԿԱՆՈՒԹՅՈՒՆԸ՚

ՀՀ Ազգային արխիվի տնօրեն ԱՄԱՏՈՒՆԻ ՎԻՐԱԲՅԱՆ.
- Իմ կարծիքով Թուրքիայում կան որոշակի փոփոխություններ, թեկուզ Ախթամարի Սուրբ Խաչ եկեղեցու վերանորոգումը, մենք մտածում էինք, որ այնտեղ խաչ չի լինելու, սակայն եղավ: Չնայած` Թուրքիայի կողմից կատարված ամեն մի քայլ ունի քաղաքական որոշակի ենթատեքստ, հնարավոր է, որ ամեն ինչ անում է Եվրոպայի ՙաչքը՚ մտնելու համար: Ինչ վերաբերում է մեր վերաբերմունքին դեպի մեր հուշարձանները, ապա կասեմ, որ վերաբերմունք չկա, այն շատ վատ է: Այսպիսի մի խոսք կա` ՙհայի հետին խելքը՚, ամեն ինչ անում ենք հետո փոշմանում: Մենք դեռ կազմակերպված չենք: Վերջերս Լիտվայում էի, այնտեղի փողոցներում քայլելիս քեզ մարդ ես զգում, հիացած եմ փողոցների մաքրությամբ, չկա կես մետր հող, որը կանաչապատ չլինի: Քայլեք մեր փողոցներով եւ կտեսնենք ամբողջ իրականությունը՚:

Ներկայացրեց ԶՎԱՐԹ ԽԱՉԱՏՐՅԱՆԸ