ՙՄԻ ՏԱՐՈՒՑ ԱՎԵԼԻ Է` ԸՆԿԵԼ ԵՄ ՀԱՐԿԱԴԻՐԻ ՀԵՏԵՎԻՑ՚

ՙՄԻ ՏԱՐՈՒՑ ԱՎԵԼԻ Է` ԸՆԿԵԼ ԵՄ ՀԱՐԿԱԴԻՐԻ ՀԵՏԵՎԻՑ՚

ՙԵՐԲ ՀԱԿԱՌԱԿՈՐԴՆԵՐԸ ՀԱՇՏՎԵԼ ԵՆ՚

- Որ դեպքում են դադարեցնում քրեական գործ հարուցելը, երբ տվյալ գործով հակառակորդները հաշտվել են եւ իրենց ցուցմունքներում գրել են, որ միմյանց նկատմամբ պարտք եւ պահանջ չունեն:  
Հարցի հեղինակը Սամվելն է Երեւանից:
Բոլոր այն դեպքերում, երբ քրեական հետապնդումն իրականացվում է մասնավոր կարգով: Ինչ է պետք հասկանալ մասնավոր կարգ եզրույթի տակ: Բերեմ կոնկրետ օրինակներով, երբ մեկը մեկին դիտավորությամբ առողջությանը միջին ծանրության վնաս է պատճառել եւ քրեական գործ է հարուցվել Քրեական օրենսգրքի 114 հոդվածի առաջին մասի հատկանիշներով, երբ հոգեկան խիստ հուզմունքի վիճակում առողջությանը ծանր վնաս է պատճառել եւ քրեական գործ է հարուցվել Քրեական օրենսգրքի 118 հոդվածի հատկանիշով, երբ ծեծելու հատկանիշով քրեական գործ է հարուցվել, երբ խոշտանգելու հիմքով Քրեական օրենսգրքի 119 հոդվածի առաջին մասի հատկանիշով քրեական գործ է հարուցվել կամ անզգուշությամբ առողջությանը ծանր վնաս է պատճառվել: Սույն կանոնը տարածվում է նաեւ, երբ հարուցված է քրեական գործ վաշխառության հոդվածի առաջին մասով եւ այլն: Տվյալ հոդվածների ամբողջական ցանկը կարգավորվում է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 183 հոդվածի ուժով:
Բոլոր այդ գործերով, երբ քրեական գործի շրջանակներում տուժող ճանաչված անձը հաշտվում է մեղադրյալի հետ, քրեական գործի վարույթը ենթակա է կարճման եւ փաստվում է որպես քրեական հետապնում իրականացնելուց հրաժարում:

ՙՊԱՐՏՔՈՎ ԳՈՒՄԱՐ ԵՄ ՏՎԵԼ ՀԱՐԵՎԱՆԻՍ՚

- Օրինական ուժ ստացած դատարանի վճիռը ձեռքիս արդեն մի տարուց ավելի է` ընկել եմ հարկադիրի հետեւից, որը վճիռն ի կատար չի ածում` պատճառաբանելով, որ պարտապանին չի գտնում, որպեսզի բնակարանն աճուրդով վաճառելու մասին որոշումը ստորագրի: Պարզ է, որ պարտապանին ձեռք չի տալիս գա եւ հարկադիրի որոշումները ստորագրի: Լավ, ի±նչ անեմ: Սովետի ժամանակ Լենինի դամբարանին էին գրում, ես ո±ւմ գրեմ: Պարտքով գումար եմ տվել հարեւանիս` մեկ ամսով, 5 տարի է` ասում է մի ամսից կտամ: Դիմեցի դատարան` պահաջս մերժեցին: Այդ փողն իմ թաղման փողն էր: Հարեւանս կերավ, դատարանն էլ պարտակեց:
Զանգի հեղինակը Գուրգեն պապիկն է:
-Դեռեւս Կիլիկյան Հայաստանի Դատաստանագրքով դատական ակտը հավասարեցվում էր թագավորի հրամանի հետ, իսկ այն չկատարողներին անկախ չինից` իշխան, հոգեւորական, ռամիկ, շինական... սպառնում էր մահապատիժը: ՀՀ քաղաքացիական դատավարության օրենսգրքի 14 հոդվածով` օրենսդիրը պարտադիր պայման է դիտում, որ օրինական ուժ ստացած դատական ակտը ենթակա է ի կատար ածվելու բոլոր պետական, ոչ պետական հիմնարկների, քաղաքացիների եւ իրավաբանական անձանց համար ու ենթակա է կատարման ՀՀ ամբողջ տարածքում:
ՀՀ մարդու իրավունքերի Եվրոպական դատարանն իր նախադեպային ակտերով բազմիցս անդրադարձել է արդար դատաքննության եզրույթին եւ հղում կատարել, որ արդար դատաքննության եզրույթի տակ ոչ միայն պետք է հասկանալ դատարանի կողմից ողջամիտ ժամկետում արդարադատություն իրականացնելը, այլ նաեւ ողջամիտ ժամկետում դատական ակտն ի կատար ածելը: Նման դեպքում գերակա են համարվում Եվրոպական դատարանի նախադեպային որոշումները եւ, ներպետական օրենքով նախատեսված այն իրավանորմը, որ դատական ակտն ի կատար ածելուց առաջ հարկադիր կատարողի որոշումը պարտադիր ենթակա է պատշաճ ծանուցման եւ ստորագրման պարտապանի կողմից, տվյալ դրվագներով պետք է ստորադասվի եւ գործի Եվրոպական կոնվենցիան, ՀՀ Սահմանադրությունը եւ ՀՀ քաղաքացիական դատավարության համապատասխան հոդվածը` օրինական ուժ ստացած դատական ակտն ի կատար ածելու համար: Տվյալ քաղաքացին, օրենքով սահմանված կարգով, կարող է վիճարկել ԴԱՀԿ ծառայողի գործողությունը (որոշումը): Եթե ներպետական դատական ատյաններում չհասնի հաջողության, որպեսզի պարտավորեցվի ԴԱՀԿ ծառայողին` օրինական ուժ ստացած դատական ակտը հարկադիր կարգով ի կատար ածել, պետք է դիմել Մարդու Իրավունքների Եվրոպական դատարան, որի կայացրած դատական ակտը Կոնվենցիայի ուժով պարտադիր է լինելու եւ ենթակա կատարման` տվյալ պատասխանող ճանաչված պետության համար:

ԼԵՎՈՆ ՍՈԽԱԿԻ ԲԱՂԴԱՍԱՐՅԱՆ
ՙԼեւ գրուպ՚ փաստաբանական
գրասենյակի հիմնադիր նախագահ
www.levgroup.am