ՆԱԽՈՐԴ ՏԱՐՎԱ ՀԱՄԵՄԱՏ, ԱՅՍ ՏԱՐԻ ԱՃԵԼ Է ՍԻԳ ՁԿՆԱՏԵՍԱԿԻ ՔԱՆԱԿԸ

ՆԱԽՈՐԴ ՏԱՐՎԱ ՀԱՄԵՄԱՏ, ԱՅՍ ՏԱՐԻ ԱՃԵԼ Է ՍԻԳ ՁԿՆԱՏԵՍԱԿԻ ՔԱՆԱԿԸ

ՀՀ ԳԱԱ Կենդանաբանության հիդրոէկոլոգիայի գիտական կենտրոնի տնօրեն Բարդուխ Գաբրիելյանի խոսքով` նախորդ տարի Սեւանա լճում սիգ ձկնատեսակի ընդհանուր պաշարը կազմել է 324 տոննա, իսկ մնացած ձկներ քանակը 90-100 տոննա, որից մեծ մասը` լճածածան ձկնատեսակներ են: Նախորդ տարվա համեմատ այս տարի ավելացել է սիգի քանակը , սակայն ըստ պրն. Գաբրիելյանի սա չի նշանակում, որ կա սիգի վերականգնված բազա, քանի որ 324 տոննան չնչին թիվ է համեմատած այդ ձկնատեսակի նախկին թվաքանակի հետ` կազմելով 20-30 հազար տոնա: Նախորդ տարվա այսպիսի ցուցանիշը Բ. Գաբրիելյանի կարծիքով փաստ է, որ դրան նախորորդած երկու-երեք տարում լճում տեղի է ունցել սիգի բազմացում, քանի որ դրանից առաջ ձկան պաշարները քիչ են եղել, ուստի դրան զուգահեռ նվազել է նաեւ ձկնորսների թիվը, որի հետեւանքով էլ ձկնատեսակը «հնարավորություն» է ունեցել բազմանալու: «2013 թվականի ընթացքում մենք ունեցել ենք 2-3 տարեկան ձկներ եւ գրանցել ենք, ոչ թե 6 կամ 8 տոննա , այլ 300 տոննայից ավել ձկնապաշար: Այսօր ցավոք սրտի ձկնորսների թիվը սկսել է կրկին շատանալ:Տարվա վերջում արդյունքերը ցույց կտան ձկնապաշարը կշարոնակի աճել, թե մենք կրկին կվերադառնանք հին տաշտակին, որը կար մինչ այդ»,- նշում է ԲԱՐԴՈՒԽ ԳԱԲՐԻԵԼՅԱՆԸ:

Սեւանա լճում նախկինում եղել է երեք էնդեմիկ տեսակի ձուկ` իշխան, բեղլու եւ կողակ, որոնք կենսաբազմազանության առումով համարվում են որպես արժեքվոր սնունդ: Իսկ սիգ ձկնատեսակը Հայաստան է բերվել Ռուսաստանից, որը ի տարբերություն այլ ձկնատեսակների կլիմային վարժեցված է եղել: Բացի այն, որ այս ձկնատեսակը էկոլոգիապես կարեւոր արժեք է ներկայացնում, նաեւ Հայաստանի համար ունի ռազմավարական նշանակություն, ինչպես Բ.Գաբիրելյանն է մեկնաբանում «ցուրտ » ու «մութ» տարիներին միակ արժեքավոր սննդի աղբյուրն էր հանդիսանում: «Ընդհանրապես Սեւանա լիճը ռազմավարական օբյեկտ է եւ՛ ջրային պաշարներով եւ՛ ձկնային պաշարներով: Ցավոք միայն ջուրն է դիտվում, որպես ռազմավարական կարեւոր նշանակության օբյեկտ, առաջարկում ենք, որ նույն կերպ վերեբերեն նաեւ ձկնային պաշարներին »,-ընդգծում է Բարդուխ Գաբրիելյանը եւ ավելացնում, որ 80-ական թվականներից սկսած ոչ հիմնավորված տարբերակով լիճ է ներմուծվել լճածածան ձկանատեսակը: Իսկ 2005 թվականին` լճում տեղ են գտել նաեւ ձկան երկու ոչ ցանկալի տեսակներ` հայկական Տառեխը (որը տարածված է եղել ամբողջ Հայաստանում, բացի Սեւանա լճի ավազանից) եւ Չեւանչուկը, որը որոշ մարդիկ անվանում են մուտանտներ: Մասնագետը վկայում է, առանց հիմնավորումների լիճ չներմուծել ձկնատեսակներ, որոնք կարող է հանգեցնել էկոլոգիական լուրջ վնասների : «Սեւանի ավազանում պետք է արգելվի աճեցնել լճին ոչ բնորոշ ձկնատեսակներ»,-եզրափակեց Գաբրիելյանը:

ԶՎԱՐԹ ԽԱՉԱՏՐՅԱՆ