ՙՄԻՍԱՔ ՄԱՆՈՒՇՅԱՆԸ ՊԵՏՔ Է ՄՇՏԱՊԵՍ ՀԻՇՎԻ՚

ՙՄԻՍԱՔ ՄԱՆՈՒՇՅԱՆԸ ՊԵՏՔ Է ՄՇՏԱՊԵՍ ՀԻՇՎԻ՚

Ֆրանսիայի նախագահ Օլանդի հայաստանյան այցի ժամանակ, ինչպես հայտնի է, Երեւանի Մաշտոցի պողոտայի միջանկյալ հատվածում գտնվող պուրակը ¥որն անցած տարվա հայտնի դժգոհությունների ժամանակ լրատվամիջոցների կողմից կնքվեց ՙՄաշտոցի պուրակ՚ անվամբ¤ անվանակոչվեց հայ բանաստեղծ, ֆրանսիական դիմադրության շարժման մարտիկ, հակաֆաշիստ եւ Ֆրանսիայի ազգային հերոս Միսաք Մանուշյանի անվամբ: Ճիշտ է, մեզ մոտ հաճախ սիրում ենք ազգային մեծերի անունները տարբեր կերպ հոլովել, սակայն Մանուշյանի հանդեպ մինչ այս, բացասական բան, թերեւս, ոչ մեկը չէր ասել: Բայց ահա, հենց պուրակը կոչվեց նրա անվամբ, դժգոհության ալիքը միանգամից վերադարձավ պուրակ: Այսպիսովª որոշ բնապահպան ակտիվիստներ դեմ են այգու անվանակոչմանը, թե ՙՄաշտոցի պուրակը՚ լավ անվանում է: Բողոքելովª ակտիվիստները հասցրին բախվել նաեւ ոստիկանության հետ, եւ արդյունքումª իսկական փոթորիկ մի կաթիլ ջրում:
Ուրեմն` պե±տք է պուրակը կոչել Մանուշյանի անվամբ: Այս հարցի պատասխանը փորձեցինք ստանալ մեր զրույցների ժամանակ: Բայց մինչ այդ, պարզենք գլխավոր հարցը. պուրակը կրո±ւմ էր Մաշտոցի անունը: Եթե` այո, ապա այնքան էլ տեղին չէ Մաշտոցին փոխարինել Մանուշյանով. կարելի էր մեկ այլ այգի նվիրել ֆրանսահայ հերոսին: Բայց ահա Երեւանի քաղաքապետարանի հասարակայնության եւ լրատվության հետ կապերի վարչության պետ ԱՐԹՈՒՐ ԳԵՎՈՐԳՅԱՆԸ մեզ տվեց այս պատասխանը.
- Այդ այգին Մաշտոցի անվամբ չի կոչվել: Այդ տարածքը երբեւէ պաշտոնական անուն չի ունեցել: Այդ իսկ պատճառով էլ, արարողությունը կոչվում է անվանակոչում, այլ ոչ թե` անվանափոխություն: Անվանակոչման որոշումն ի դեպ ընդունվել է ավագանու կողմից, քվեարկությամբ եւ անցել է միաձայն: Մինչ որոշման ընդունումը, բոլոր խմբակցություններում քննարկվել է այդ հարցը: Այն քսան օր դրված է եղել շրջանառության մեջ: Որեւէ այլ առաջարկություն` տվյալ հարցի հետ կապված չի եղել:
Հետաքրքիր է, թե ինչ մոտեցում ունեն տվյալ հարցի վերաբերյալ պատգամավորներն ու արվեստի բնագավառի ներկայացուցիչները: Մեր առաջին զրուցակիցն էր ՀՀԿ խմբակցության պատգամավոր ԿԱՐԻՆԵ ԱՃԵՄՅԱՆԸ.
- Միայն կասեմ, որ ամեն լավ բանի մեջ վատը փնտրելը եւ լավ գործը այլ կերպ ներկայացնելը հասարակությանը` շատ բացասական պետք է դիտվի բոլորի կողմից: Միսաք Մանուշյանն այն մարդն է, ով պետք է մշտապես հիշվի: Այդ կերպ մենք հարգանքի տուրք ենք մատուցում Մանուշյանին: Բացի դրական ցանկություններից, այլ բան չեմ տեսնում, իսկ ում դուր չի գալիս, կարծում եմ, դա իր խնդիրն է. չի կարելի մարդու անունը սեւացնել: Հասարակությունն իրականում ճիշտ տեղեկացված է եւ գիտի, թե ինչի մասին է խոսքը: Հարկ եմ համարում նկատել, որ երբ մենք հանդիպումներ ենք ունենում ֆրանսիացի պատգամավորների հետ, նրանք Մանուշյանին մեծ հարգանքով եւ ակնածանքով էին հիշում: Այսինքնª ֆրանսիացիները հարգանքով են վերաբերվում մեր հայ հերոսներին, ովքեր նշանավոր դերակատարություն են ունեցել պատմության մեջ: Այս պարագայում իրականությունը խեղաթյուրելը տեղին չէ, այն շատ տգեղ է դիտվում:
Գրականագետ ԱՐՔՄԵՆԻԿ ՆԻԿՈՂՈՍՅԱՆՆ էլ, այս մտքին է.
- Ես չգիտեմ, թե դա քաղաքական ինչ ենթատեքստ ուներ, սակայն պետք է նշեմ, որ պետությունների կյանքում ընդունված է, որ նախագահների այցելության ընթացքում ինչ-որ բան անվանակոչում են, նշանավորում են: Մանավանդ այս դեպքում, որ Միսաք Մանուշյանի անունը պատահական մարդու անուն չէ: Նա ոչ միայն շատ լավ բանաստեղծ էր այլ նաեւ հայ-ֆրանսիական բարեկամության իսկական խորհրդանիշ է: Լավագույն հայերի անուններն անընդհատ պետք է շրջանառվեն, հատկապես, որ մեր լավագույն պողոտաներից մեկը Մեսրոպ Մաշտոցի անունով է. Մաշտոցին բոլորը գիտեն, բայց Միսաք Մանուշյանին` ոչ: Այդ պուրակը ոչ թե վերանվանվել է, այլ անվանակոչվել է:
Իսկ ահա ՕԵԿ խմբակցության ղեկավար ՀԵՂԻՆԵ ԲԻՇԱՐՅԱՆԸ իրավիճակը գնահատեց այս կերպ.
- Ճիշտն ասած, պետք է քննարկեին եւ գտնեին մի  տարբերակ, որ Մաշտոցի անունը կրող պուրակը անվանափոխ չանեին: Նրանք պետք է գտնեին մեկ այլ պուրակ կամ մեկ այլ անվանում, որի հետ կապված փոփոխությունը ցավով չէր ընկալվի, որովհետեւ Մաշտոցի հետ ընդհանրապես որեւէ մեկին չենք կարող համեմատել: Ճիշտ է, նրանիցից ամեն մեկը մի դաշտում է հերոսացել, բայց այգու անվանափոխումը, կարծում եմ, անտրամաբանական է:


Z-PR սոցհարցման կենտրոնը Երեւան քաղաքում 100 հոգու շրջանակում սոցհարցում է իրականացրել` պարզելու համար, թե ինչ են մտածում քաղաքացիները, Մաշտոցի պողոտային հարակից այգին Միսաք Մանուշյանի անվամբ անվանակոչելու հետ կապված:
1. Մեր մեծ հայրենակիցները մշտապես պետք է հիշվեն. Դրական ենք մոտենում հարցին - 78%
2. Հարկ չկար այգին կոչել  Միսաք Մանուշյանի անվամբ, մարդիկ սովոր էին այն անվանել ՙՄաշտոցի պուրակ՚: Մանուշյանն արժանի է, որ նրա անունով այգիներ, փողոցներ կոչվեն, բայց կարելի էր մեկ այլ այգի անվանել -16 %
3. Մանուշյանը պայքարել է ֆաշիզմի դեմ, բայց նույնն արել են նաեւ մեր հարյուր հազարավոր այլ հայրենակիցներ: Ուրեմն, պետք չէ Մանուշյանին նրանցից գերադասել - 4%
4. Իսկ ով է Միսաք Մանուշյանը - 2%:

ՍՈՍԵ ՉԱՆԴՈՅԱՆ