ՀԱՄԲԱՐՁՈՒՄ ԿԱԲԱՆՅԱՆ. «ԵՐԲ ԵՐԵՎԱՆ ԵՄ ԳԱԼԻՍ, ՈՒԶՈՒՄ ԵՄ ՀԱՅԵՐԵՆ ԽՈՍԵԼ, ԲԱՅՑ ԱՄԱՉՈՒՄ ԵՄ»
Արխիվ 12-16ՀԱՄԲԱՐՁՈՒՄ ԿԱԲԱՆՅԱՆ. «ԵՐԲ ԵՐԵՎԱՆ ԵՄ ԳԱԼԻՍ, ՈՒԶՈՒՄ ԵՄ ՀԱՅԵՐԵՆ ԽՈՍԵԼ, ԲԱՅՑ ԱՄԱՉՈՒՄ ԵՄ»
Մայիսի 5-9-ը հյուրախաղերով Երեւանում էր գտնվում Մոսկվայի «Պ. Ֆոմենկոյի արվեստանոց» թատրոնը: Գ. Սունդուկյանիանվան ազգային ակադեմիական թատրոնի բեմում ցուցադրվեց թատրոնի ամենահայտնի ներկայացումներից մեկը` Ա. Օստրովսկու «Գայլեր եւ ոչխարներ» պիեսը, իսկ Կ. Ստանիսլավսկու անվան ռուսական դրամատիկական թատրոնում`«Ռուս մարդը randez-vous-ին» ներկայացումը` Ի. Տուրգենեւի «Գարնանային ջրեր» վեպի հիման վրա: Երկրորդ ներկայացումից հետո «Իրավունքը» զրուցեց մեր հայրենակից, թատրոնի երիտասարդ դերասան ՀԱՄԲԱՐՁՈՒՄ ԿԱԲԱՆՅԱՆԻ հետ:
- Սա Ձեր առաջի՞ն շրջագայությունն էր Երեւանում:
- Թատրոնի կազմով առաջին անգամ եմ գտնվում Երեւանում:
- Փաստորեն Երեւանին ծանոթ էիք:
- Անշուշտ: Երեւանում եղել եմ ե°ւ անցած, ե°ւ նախանցած տարի:
- Ի՞նչ առիթով էիք այցելել պատմական հայրենիք:
- Երբ 2012-ին եկա, ժամանակն էր տեսնել Երեւանը: Իսկ անցած տարի քույրիկիս հետ էինք գտնվում այստեղ:
- Այստեղ բարեկամներ ունե՞ք:
- Բարեկամներ չունենք, հյուրընկալվել էինք մեր ընկերների տանը:
- Որքան գիտեմ, Սոչիում եք ծնվել:
- Գագրա քաղաքում: 1991-ից ընտանիքով տեղափոխվել ենք Սոչի: Բայց արդեն 7-րդ տարին է, ինչ ապրում եմ Մոսկվայում:
- Ծնողներդ հա՞յ են:
- Այո, ե°ւ մայրս, ե°ւ հայրս: Նրանք Սոչիում են ապրում:
- Ի դեպ, հայերեն գիտե՞ք:
- Այո¯... (հարցին պատասխանում է հայերեն,- հեղինակ):
- Զրույցներից մեկի ժամանակ ասել էիք, որ մայրիկի շնորհիվ եք հայերեն սովորել:
- Այդ որտեղից գիտեք... Բանն այն է, որ հայրս ռուսական դպրոց է ավարտել, իսկ մայրս` հայկական: Այսպիսով, մայրիկիս հետ հայերեն էի խոսում, հայրիկիս` ռուսերեն: Թեպետ, անկեղծ ասած, 3 տարի հայկական դպրոցում եմ սովորել. այն ժամանակ մենք Աբխազիայում էինք ապրում: Իսկ երբ տեղափոխվեցինք Սոչի` ինձ ռուսական դպրոց տվեցին:
- Դժվար արտաբերվող անուն ունեք` Համբարձում, համենայնդեպս, ռուսների համար: Չէի±ք մտածել փոխել այն:
- Երբ շատ փոքր էի, ասում էի, Աստված իմ, մամ ջան, որ մեղքիս համար եք ինձ այս անունով կոչել (ծիծաղում է): Իսկ հիմա, ճիշտ հակառակը, ծանոթանալիս հպարտությամբ եմ ասում անուն-ազգանունս: Երբեմն էլ կատակում եմ` անվանս մեջ երկու ռուսական բառ կա` «ամբար» եւ «ցում»:
- Ո՞ւմ անունն է:
- Պապիկներիս անունն է: Երրորդը` ես եմ:
- Պապիկներից ո՞ւմ եք քաշել: Ասենք` բնավորությամբ:
- Օ¯, երկուսից էլ նմանություն կա:
- Համբարձում, տեղյակ եմ, որ տանը դեմ էին Ձեր դերասան դառնալու ցանկությանը:
- Այո, դեմ էին... Դեմ էին նաեւ նախորդ մասնագիտության ընտրության հարցում: Մայրս ցանկանում էր, որ որդին զինվորական դառնա ու համազգեստ կրի... Գեղեցիկ է...
- Իսկ Դուք չարդարացրիք մայրիկի սպասումները:
- Այո, այդպես է դուրս գալիս... Բայց հիմա մայրս հպարտ է ու երջանիկ:
- Անգամ Ձեր ներկայացումների առաջնախաղերին է գալիս:
- Այո, հատուկ Մոսկվա է գալիս եւ ներկա է լինում բոլոր առաջնախաղերին: Մի բանից է դժգոհում, երբ տուն եմ զանգահարում ու ասում, թե շատ եմ հոգնում... Նա զայրանում է եւ խնդրում նման բաներ չասել, քանի որ հեռու է եւ, ցավոք, չի կարող օգնել ինձ: Իսկ ասածս նրան անհանգիստ լինելու առիթ է տալու...
- Վարսավիրից` դերասան, չե՞ք փոշմանել, որ հրաժեշտ եք տվել առաջին մասնագիտությանը:
- Հրաժեշտ չեմ տվել: Մինչ օրս էլ թատրոնում օգնում եմ վարսահարդարներին` սանրվածքներ ստանալու հարցում: Եվ դա մեծ հաճույքով եմ անում: Երբեմն էլ` դերասանուհիների մազերն եմ կտրում, բայց` ոչ գումարով:
- Եվ իզուր...
- (Ժպտում է,- հեղինակ):
- Չե՞ք մտածել գեղեցկության սրահ բացելու մասին:
- Պատկերացրեք` ոչ: Պարզապես ցանկություն ունեի մազեր կտրել եւ վերջ: Հաճախորդներս հիմնական կանայք էին, թեպետ տղամարդիկ էլ երբեմն խնդրում էին կտրել իրենց մազերը:
- Հարցազրույցներից մեկում, ի դեպ, ասել էիք, որ Ձեզ այնքան էլ չի գոհացնում սեփական արտաքինը. դերեր ստանալու հարցում խանգարող է:
- Չէ, ինձ գոհացնում է արտաքինս, համենայնդեպս երբ հայելու մեջ եմ նայում: Ինձ հաճախ ասում են` չափից ավելի արտահայտիչ ես, ինչպես վարվենք քեզ հետ... Իսկապես, ինչպես... (ծիծաղում է,-հեղինակ):
- Ինչպիսի՞ դերեր են Ձեզ ավելի հարազատ:
- Դժվարանում ես ասել: Չկա նման դեր, որ հարազատ չլինի: Ինձ համար նույնիսկ էական չէ` գլխավոր դե±ր է, թե` երկրորդ պլանի: Երկրորդ պլանում էլ մեծ հաճույքով եմ աշխատում:
- Տեղյակ եմ, որ ավարտել եք Մոսկվայի թատերական արվեստի պետական ինստիտուտի ռեժիսուրայի ֆակուլտետը: Ռեժիսուրայով զբաղվելու ցանկություն ունեիք:
- Դուք ամեն ինչից տեղյակ եք: Այո, ավարտել եմ Մոսկվայի թատերական արվեստի պետական ինստիտուտը, սակայն դերասանական բաժինը: Ռեժիսուրայով զբաղվելու ցանկություն չեմ ունեցել:
- Վերջին հարցս, ի՞նչ կտանեք Ձեզ հետ Երեւանից:
- Ինչ հնարավոր էր` արդեն տարել եմ: Այս անգամ էլ կտանեմ, այն ինչը, որ միշտ տանում եմ` ընկույզով սուջուխ, բաստուրմա: Այն, ի դեպ, Սուսաննա տյոտյայի մոտից եմ գնում, շատ համեղ է:
- Իսկ տպավորություննե՞ր...
- Անշուշտ... Հրաշալի հանդիսատես ունեք... Դրվագներ կային, որ անգամ Մոսկվայում անհաղորդ են մնում, իսկ այստեղ լիովին այլ արձագանք ունեցան:
- Հուզվո՞ւմ էիք:
- Այն էլ ոնց... Ապրելով Մոսկվայում, երբ իմանում եմ, որ հայ կա դահլիճում` ինձ լավ եմ զգում: Իսկ այստեղ, երբ իմացա` 500 հայ է լինելու դահլիճում` հուզվեցի... Մի տեսակ ամաչում էի, որ պետք է բեմ դուրս գամ եւ ռուսերեն խոսեմ: Երբ Երեւան եմ գալիս, ուզում եմ հայերեն խոսել, բայց ամաչում եմ հանկարծ ինչ-որ բառ սխալ չասեմ:
Հ.Գ. Զրույցի ավարտին մեզ միացավ թատրոնի դերասան ՅՈՒՐԻ ԲՈՒՏՈՐԻՆԸ, ով շնորհավորելով իր գործընկերոջը` հայրենիքում առաջին անգամ հանդես գալու կապակցությամբ, ասաց. «Պյոտր Նաումովիչ Ֆոմենկոն հաճախ է կրկնում` անփոխարինելի մարդիկ չկան, ապա հավելում` այս թատրոնում էլ ամեն ինչ կար, բացի ձեզանից: Այդ պահին նա բարձրացնում էր աչքերը եւ նայում բոլոր դերասանների դեմքերին: Երբ նոր էինք սկսել այս ներկայացման բեմադրությունը, խոսքը «Ռուս մարդը randez-vous-ին» մասին է, որտեղ դերակատարները ավելի քիչ էին, քան հորինված հերոսները... Ամեն բան փորձերի ընթացքում էր ծնվում: Իսկ երբ ներկայացման մեջ ընդգրկվեց Համբարձումը, կարելի է ասել, այն նոր գույներով հարստացավ: Նույնը կարող եմ ասել նաեւ Ֆյոդոր Մալիշեւի մասին»:
ՎԼԱԴ ՄՈՒՐԱԴՅԱՆ
Լուսանկարները` ԼԱՐԻՍԱ ԳԵՐԱՍԻՄՉՈՒԿԻ

