ՙՆՐԱՆՔ ԱՐԺԵԶՐԿՈՒՄ ԵՆ ԱՇԽԱՏԱՆՔԻ ԵՎ ԱՇԽԱՏԱՎԱՐՁԻ ԳԱՂԱՓԱՐԸ՚

ՙՆՐԱՆՔ ԱՐԺԵԶՐԿՈՒՄ ԵՆ ԱՇԽԱՏԱՆՔԻ ԵՎ ԱՇԽԱՏԱՎԱՐՁԻ ԳԱՂԱՓԱՐԸ՚

Գնալով շատանում է խմբագրության ստացած բողոքների թիվըª կապված ՙԸնտանեկան լոտոյի՚, ՙԼոտո աշխատավարձի՚ գովազդի հետ: Առաջին հայացքից` բան չկա. հերթական շահումով խաղն էª արդեն սովորական դարձած գերքարոզչությամբ: Բայց դե, մարդիկ այս դեպքում գովազդի շատ ու քչից չէ, որ բողոքում են, այլ դրա ուղղվածությունից:
Բերենք այդ բոլոր բողոքների ընդհանրական միտքը. ՙՉաշխատել եւ աշխատավարձ ստանալ: Ու դրանից հետո էլ ով կուզենա աշխատել եւ աշխատավարձ ստանալ: Տարիներով մարդկանց սովորեցրին մուրացկանություն, կոտրեցին աշխատելու ցանկությունը, շատերին դարձրին սովորական չարչի: Ու հիմա էլ, դա քարոզում են` առանց թաքցնելու...՚:
Մենք եւս դիտեցինք այդ գովազդը, որի տեքստը ներկայացնում եմ ընթերցողին. ՙԲումչկ- բումչկ բում, բում բում: Այ սենց, հայը ամեն տեղ իրա ասածը պիտի ասի` բումչկ- բումչկ բում, բում, բում: Էս մի քանի ամիս ա, հա, եկել եմ Հավայան կղզիներ հանգստանալու: Գործիս տեղից զանգեցին թե` էս ուր ես, ասեցի հեչ, հավայի, էս մի տարի ա հավայի 500.000 աշխատավարձ են տալիս: Ասին` ինչի± համար ես աշխատավարձ ստանում, ասի` բաշարում եմ` ստանում եմ, իյա: Լոտո աշխատավարձ, բաշարեք եւ շահեք մեկ տարի շարունակ 30-500.000 դրամ աշխատավարձ՚:
Իհարկե, եթերով նման բառապաշարով գովազդ տեսնելը, մեղմ ասած, ոչ մեկին հաճելի չէ, բայց որ այդ ամենի անունը կարելի է դնել ՙաշխատավարձ՚ եւ դրանով պարզապես ծաղրել ամենօրյա դառը քրտինքով հազիվ մի քանի կոպեկ տուն տանող մարդկանց, դա արդեն աններելի է:
Նախ դիմեցինք Աշխատանքի եւ սոցիալական հարցերի նախարարությունª հասկանալու համար, թե նման գովազդներն արդյոք չե±ն պրոպագանդում չաշխատելը: Մեր հարցերը հնչեցնելուց հետո Հասարակայնության հետ կապերի վարչության պետ Հասմիկ Խաչատրյանից ստացանք հետեւյալ պատասխանը. ՙԱշխատանքի եւ սոցիալական հարցերի նախարարության համար գովազդի այս ձեւաչափն ընդունելի չէ: Մարդ պետք է աշխատի եւ ստանա աշխատավարձ, այլ ոչ թե լոտոյի անունը լինի ՙաշխատավարձ՚: Անկեղծ ասածª մի անգամ եմ այդ գովազդը դիտել, բայց դա այնքան անհեթեթ էր, որ հեռուստացույցի ալիքն եմ փոխել: Մեր նախարարության համար դա անընդունելի ձեւաչափ է, իրենց լոտոները կարող են անվանել ինչ ուզում են, բայց ոչ` ՙաշխատավարձ՚. դրանով նրանք արժեզրկում են աշխատանքի եւ աշխատավարձի գաղափարը՚:
ՀՀ ԱԺ պատգամավոր Ռուզաննա Մուրադյանն էլ, խնդրի վերաբերյալ հայտնեց հետեւյալ տեսակետը. ՙՊետք է նշեմ, որ ինքս էլ շատ եմ նյարդայնանում այդ գովազդը դիտելիս: Նախ նշեմ, որ ես ցանկացած վիճակախաղի հանդեպ դրական տրամադրվածություն չունեմ: Կյանքում մարդ ինչ-որ բանի պետք է հասնի իր աշխատանքի եւ եռանդի միջոցով: Իսկ նման էժան եւ ինչ-որ տեղ վարկաբեկող, վատ օրինակ ծառայող ճանապարհներն ինձ համար ընդունելի չեն: Ոչ կոռեկտ եւ ոչ ճիշտ հայերենով նախադասությունները լիովին դեմ են ՙԳովազդի մասին՚ օրենքին, որովհետեւ օրենքում ասվում է, որ գովազդը պետք է լինի մաքուր հայերենով, պիտի որոշակի չափորոշիչների ծառայի: Եվ միանշանակ աշխատավարձ բառը պիտի չգովազդվի: Թող նշեն, որ մարդիկ կստանան որոշակի գումար, այլ ոչ թե` աշխատավարձ, որովհետեւ մարդն աշխատավարձ է ստանում աշխատանքի դիմաց: Սա ստորացուցիչ է նաեւ աշխատողների համար՚:
Մենք զրույց ունեցանք նաեւ ՙԻրազեկ եւ պաշտպանված սպառող՚ ՀԿ-ի նախագահ Բաբկեն Պիպոյանի հետ, որն իր խոսքում նշեց, որ կոնկրետ այս գովազդն իր մեջ պարունակում է վտանգավոր էլեմենտներ, պրոպագանդում է չաշխատելը, հավելելով, որ ՙԳովազդի մասին՚ օրենքը նման դեպքերում անդրադարձ չունի, եթե գովազդի տեքստն անգամ լիներ անաղարտ հայերենով, միեւնույն է` այն իր մեջ պարունակում է թաքնված ենթատեքստեր:
Իսկ ահա Ֆինանսների նախարարության Վիճակախաղերի վարչությունը նույն նախարարության տեղեկատվության եւ հասարակայնության հետ կապերի բաժնի միջոցով տվեց հետեւյալ կարծիքը. ՙԻ պատասխան Ձեր կողմից  ՀՀ ֆինանսների նախարարությանն ուղղված հարցման` հայտնում ենք, որ նշված գովազդը համապատասխանում է ՀՀ օրենսդրությանը եւ ՙԼոտո Աշխատավարձ՚ վիճակախաղի կազմակերպման եւ անցկացման կանոնակարգի դրույթներին: Ինչ վերաբերում է ՙԼոտո Աշխատավարձ՚ վիճակախաղի` հեռուստատեսությամբ հեռարձակվող գովազդներին, ապա դրանք կրում են տեղեկատվական բնույթ, որոնցում  հնչում են վիճակախաղի շահող մասնակիցների խոսքերը, իսկ համաձայն ՙՎիճակախաղերի մասին՚ ՀՀ օրենքի 5-րդ հոդվածի 5-րդ մասի` վիճակախաղի մասնակից կարող է լինել 18 տարին լրացած ցանկացած անձ: Տեղեկացնում ենք, որ Ֆինանսների նախարարությունը, որպես լիազոր մարմին, ՙՎիճակախաղերի մասին՚ ՀՀ օրենքի համաձայն` կարող է չհամաձայնել գովազի բովանդակությանը միայն այն դեպքում, եթե գովազդը հակասում է ՙԳովազդի մասին՚ Հայաստանի Հանրապետության օրենքին, լիազոր մարմնի հետ համաձայնեցված համապատասխան վիճակախաղի կազմակերպման եւ անցկացման կանոնակարգի դրույթներին, պարունակում է թյուր կամ ապակողմնորոշող տեղեկություններ:   
Հայտնում ենք, որ վիճակախաղերի կազմակերպիչների գործունեության նկատմամբ լիազոր մարմնի կողմից իրականացված տեղում ստուգումների եւ փաստաթղթային հսկողության արդյունքում վիճակախաղերի կազմակերպիչների կողմից մարդկանց խաբելու դեպքեր չեն հայտնաբերվել՚:
Այն, որ գրեթե բոլորը պետք է, մեղմ ասած, չընդունեին վիճակախաղի միջոցով ՙաշխատավարձ ստանալու՚ գաղափարը, բացի ոլորտը կարգավորող սույն մարմնից, սպասելի էր: Բայց որ այս կառույցը տվյալ վիճակախաղի գովազդներում եւ անվան մեջ ՙթյուր կամ ապակողմնորոշող տեղեկություններ՚ չի տեսնում, դա առնվազն տարօրինակ է: Վիճակախաղով մարդիկ կարող են բացառապես շահել, իսկ տվյալ դեպքում ամեն մի գովազդի ժամանակ լսում ենք. ՙՍտանում եմ աշխատավարձ՚, ինչն առնվազն ՙթյուր կամ ապակողմնորոշող տեղեկություն՚ է, եթե ոչ սովորական կեղծիք: Իսկ թե պետական սույն կառույցն ինչու այսքան ակնհայտ բանը չի տեսնում, դրան անպայման կանդրադառնանք մոտ ժամանակներս:
Իսկ մինչ այդ դիմեցինք նաեւ ՙԸնտանեկան լոտոյին՚` հետեւյալ հարցադրումներով.
1. Ինչո±ւ եք վիճակախաղի տոմսերն անվանել ՙԱշխատավարձ՚:
2. Ձեր կարծիքով` գովազդի նման բովանդակությունն  արդյոք  չի± խրախուսում չաշխատելը:
3. Որքանո±վ են իրական Ձեր ներկայացրած շահումները:
4. Խնդրում ենք, մեզ տրամադրել այն մարդկանց տվյալները, ովքեր Ձեր վիճակախաղի օգնությամբ խոշոր շահում են ունեցել:
5. Գովազդի մասին օրենքը հստակ ասում է, որ գովազդի տեքստը պետք է լինի անաղարտ հայերենով: Ձեր գովազդում ինչո±ւ է օրենքի այս պահանջն անտեսված:
Եվ ահա օրեր անց ստացանք հետեւյալ պատասխանը. ՙՁեր հարցման հետ կապված, հայտնում ենք հետեւյալը.
1. Ձեզ հետաքրքրող հարցերի պատասխաններն իրենց մեջ պարունակում են օրենքով սահմանված` հրապարակման ոչ ենթակա դրույթներ:
2. Մնացած կետերի առումով` մեր գործողությունները համապատասխանում են ՀՀ օրենսդրությանը:
Հարգանքներով` Վահագն Պետրոսյան
Մարքետինգ բաժին՚:
Դե ինչ, կարծում ենք, որ այս պարզունակ պատասխանով ամեն ինչ ասված է:   

ԱՍՏՂԻԿ ՍՈՒՔԻԱՍՅԱՆ