ՄԵՆՔ ՍՏԵՂԾՎԱԾ ՉԵՆՔ ԴԵՄՈԿՐԱՏԻԱՅԻ ՀԱՄԱՐ

ՄԵՆՔ ՍՏԵՂԾՎԱԾ ՉԵՆՔ ԴԵՄՈԿՐԱՏԻԱՅԻ ՀԱՄԱՐ

ՙԱռաջին լրատվական՚-ին հարցազրույց է տվել մեր վաղեմի ծանոթ, բեմադրիչ, դերասան ՆԱՐԵԿ ԴՈՒՐՅԱՆԸ:
Նա հերթական անգամ նշել է. ՙԵս չեմ վերադարձել (Հայաստան-Ռ.Թ.), բայց, որովհետեւ ներկայացումներիս ազդագրերն անընդհատ փակցված են, եւ տպավորություն է, որ ես այստեղ եմ, բայց այդպես չէ, ես անընդհատ գնում-գալիս եմ: Տունս, ընտանիքս Փարիզում են, ես 32 տարի ապրել եմ Փարիզում: Եվ չեմ վերադարձել տարբեր պատճառներով. սոցիալական որոշ դժվարություններ էլ կան, որ ինձ վախեցնում են այստեղ հիմնվել մինչեւ 60-70  տարեկան: Ես երեք երեխա ունեմ, կուզենայի` նրանք էլ գային, բայց արդյոք իրենք պետք է այստեղ գան, արդյոք այստեղ ապագա կա: Աղջիկս եկավ այստեղ, երկու ոտքը դրեց մեկ կոշիկի մեջ եւ ասաց, որ պետք է այստեղ ապրի: Ընդունվեց Ֆրանսիական համալսարան, մեկ տարուց հետո չդիմացավ, վերադարձավ հետ` Սորբոն... Դրա համար վերադառնալ ասվածը մի փոքր դժվար է, բայց որ աչքս, կյանքս, էներգիաս այս երկրում են, անկասկած է՚:
ՙԱչքս, կյանքս, էներգիաս այս երկրում են՚: Լավ կարդացի±ք, հարգելի° ընթերցողներ: Նա մոռացել է մի հասարակ բառ ավելացնել առաջին երեք բառերին` ՙբիզնեսս՚: Մինչդեռ, եթե նա չկարողանար Հայաստանում ներկայացումներ բեմադրել, այսինքն` աշխատել, վաղուց երկիրը հավերժ լքած կլիներ: Փաստորեն, ինչպես մի քանի անգամ նշել ենք, նրա համար Հայաստանը պարզապես ՙխոպան է՚: Ընդ որում, նկատեցի±ք, որ նա այդպես էլ իրեն հաց տվող երկրին չի ասում իմ կամ մեր երկիրը, այլ ասում է` ՙայս երկրում՚:
Պարզվում է նաեւ, որ նա եղել է ՙհակասովետական մարդ՚ , բայց ՙայսօր սովետական շատ բաների՚ կարոտում է. ՙՇատ կուզենամ շատ բաներից չազատվի մեր ժողովուրդը, մանավանդ, հոգեւոր Սովետական Միության շատ արժեքներից չազատվենք: Մտնում է ամերիկյան, եվրոպական միատեսակ եւ պաղ մտածելակերպը... ֆրանսիացուն ինչ ասում ես, ասում է` ես քեզ բա±ն եմ պարտք, եթե պարտք չեմ, ուրեմն մենք խոսելու բան չունենք՚: Բայց համոզված ենք, որ Սովետական Միության օրոք որեւէ ՙխուդսովետ՚ չէր թույլատրի նրան բեմադրել այն ամենը, ինչ հիմա է բեմադրում Հայաստանում:
Նա անդրադարձել է նաեւ հեռուստատեսությանը, եւ այս դեպքում մենք համախոհ ենք. ՙՍովետական Միության ժամանակ հինգ հեռուստաալիք կար, չորսով Բրեժնեւն էր խոսում, մեկով ընթանում էր Բերտոլուչիի ֆիլմը: Բոլորս նայում էինք Բերտոլուչիի ֆիլմը: Այսօր էլի հինգ ալիք կա, որից մեկով Բերտոլուչի են ցուցադրում, մնացած չորսով ջարդում, փշրում են, մորթում, սպանում են, բոլորը դա են նայում՚:
Հետո նա ասում է բաներ, որոնք հաստատ Ֆրանսիայում չէր ասի. ՙՕրինակ` Ռուսաստանի համար միապետությունից այն կողմ բան չկա, մեզ համար էլ ճիշտը դա է: Մենք ստեղծված չենք դեմոկրատիայի համար, թող ոչ ոք չնեղվի: Մենք յուրահատուկ ազգ ենք, եւ դա պետք է ընդունենք: Ես 30 տարի վայելեցի շատ զարգացած ժողովրդավարություն պարտադրող պետության մեջ: Այնպես որ, ամեն ինչ շատ հարաբերական է, նույն կաշառքն էլ կա, պարզապես ուրիշ ձեւով, ուրիշ չափով, շշերն են տարբեր, բայց միջի աղտոտությունը նույն աղտոտությունն է: Քաջ Նազարի ասած` այս աշխարհը այսպես սարսաղ եկել, սարսաղ էլ գնալու է, դրա համար ես վստահ չեմ, որ դեմոկրատիան այդպիսի հանճարեղ բան է: Մի հանճարեղ նախադասություն կա` դիկտատուրայի ժամանակ փոքրամասնությունն իշխում է մեծամասնությանը, դեմոկրատիայի ժամանակ` հակառակը, բայց նորից ստացվում է` նույն մեծամասնությունը իշխում է փոքրամասնության վրա: Հիմա շատ հարաբերական է` մեծամասնությունը ճի±շտ է, թե± ոչ: Աշխարհում ամեն ինչ հարաբերական է՚:

Կույտը մշակեց ՌՈՒՍԼԱՆ ԹԱԹՈՅԱՆԸ