ԱՂԱՆԴՆԵՐ, ԳՐԱՆՏԱԾԻԾՆԵՐ... ՈՎ Է ՀԱՋՈՐԴԸ

ԱՂԱՆԴՆԵՐ, ԳՐԱՆՏԱԾԻԾՆԵՐ... ՈՎ Է ՀԱՋՈՐԴԸ

ՙOրերս ՙՎիտամին՚ ակումբի հյուրերի թվում էր ՙԿանանց ռեսուրսային կենտրոն՚ հասարակական կազմակերպության մի ներկայացուցիչ, ով այդպես էլ չկարողացավ բացատրել իրենց գործունեության ոլորտները: Սակայն հիշեցինք նրանց կազմակերպած մի միջոցառում, որը հաստատ չի տեղավորվում ՙավանդական ընտանիք՚ հասկացողության մեջ. անցյալ տարի այդ կազմակերպությունն անցկացրեց ՙՀեշտոցի մենախոսությունները՚ վերնագրով, այսպես կոչված, թատերական միջոցառում: Ահա այսպես: Վերջում ուզում ենք դիմել հետեւյալ կոչով` գրանտածիծներ բոլոր տեսակի, միավորվե°ք՚՚:
Մարտ ամսվա մեր հրապարակման այս հատվածը դուր չի եկել վերոնշյալ կազմակերպությանը, նրանք դիմել են դատարան, ու վերջերս ստացանք Արաբկիր եւ Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի` հայցադիմումը վարույթ ընդունելու եւ գործը դատաքննության նախապատրաստելու մասին որոշումը: Չխորանանք իրավական մանրամասների մեջ` դա թողնելով մասնագետներին եւ ընդամենը ներկայացնենք այս ամենից ստացած մեր տպավորությունները:
Ըստ կազմակերպության, ՙհրապարակումը պարունակում է ապատեղեկատվություն հայցվորի գործունեության վերաբերյալ, ինչպես նաեւ հայցվորի գործարար համբավն արատավորելու նպատակ հետապնդող վիրավորական խոսքեր` ՙընտանիք քանդող՚, ՙգրանտածիծ՚՚: Նրանք հղում են անում ՀՀ քաղաքացիական օրենսգրքի 1087.1-րդ հոդվածի 1-ին մասին, որտեղ ասված է. ՙԱնձը, որի պատիվը, արժանապատվությունը կամ գործարար համբավն արատավորել են վիրավորանքի կամ զրպարտության միջոցով, կարող է դիմել դատարան` վիրավորանք հասցրած կամ զրպարտություն կատարած անձի դեմ՚: Ուզում ենք միանգամից ասել, որ մենք որեւէ ՙանձի՚ անուն չենք տվել եւ որեւէ մեկին չենք վիրավորել:
Եթե վիրավորվել են մեր այն նախադասությունից, որ իրենց ներկայացուցիչը ելույթ է ունեցել ՙՎիտամին՚ ակումբում, ապա բնական հարց է ծագում` մի±թե սարսափելի, անպատվաբեր բան է այդ ակումբում ելույթ ունենալը: Իսկ ինչ վերաբերում է նրանց ներկայացուցչի ելույթին, ապա դա եղել է ոչ թե ՙՎիտամին՚, այլ մեկ այլ` ՙ32 ատամ՚ ակումբում: Իսկ այն հանգամանքը, որ տղաները մի ժամանակ միասին են աշխատել, շփոթության մեջ է գցել մեզ այդ տեղեկատվությունը տրամադրողին: Բայց մի±թե դա ինչ-որ բան փոխում է:  
Եվ ահա մոտենում է այն պահը, երբ պետք է հայցենք ընթերցողի ներողամտությունը, քանի որ ստիպված ենք լինելու մեջբերումներ կատարել մեղադրանքից ու նաեւ մեկնաբանել, պատասխանել դրան: Ահավասիկ. ՙԻնչ վերաբերում է ՙՀեշտոցի մենախոսությունները նեկայացումը՚, որը, հեղինակի կարծիքով, չի տեղավորվում ՙավանդական ընտանիք՚ հասկացողության մեջ, ապա պետք է նշել, որ հայկական ավանդական ընտանիքը միասեռականների ընտանիք չէ եւ կազմված է կնոջից եւ տղամարդուց (շնորհակալություն հիշեցման համար-Ռ.Թ.): Կարծում եմ` այս փաստարկի վերաբերյալ ոչ մի կասկած չի կարող լինել: Ինչպես բոլոր կանայք, այնպես էլ հայ ավանդական ընտանիքի կանայք ունեն իրենց սեռական օրգանը` հեշտոցը: Այնպես որ` հեշտոցն ինքնին չի կարող համարվել ավանդական ընտանիքի մեջ չտեղավորվող՚: Այսինքն` այն տեղավորվում է ավանդական ընտանիքի մեջ: Հասկացանք: Նրանք շարունակում են փիլիսոփայել այդ օրգանի շուրջ. ՙԳուցե հեղինակը կարծում է, որ ՙհեշտոց՚ բառի օգտագործմամբ ցանկացած ստեղծագործություն պետք է հեռու պահել հայկական ավանդական ընտանիքից: Դա նրա իրավունքն է, սակայն միայն այդ հիմքով կազմակերպությանն ընտանիք քանդող անվանելը, մեղմ ասած, իրավաչափ չէ: Այդ դեպքում կարող է որպես ՙընտանիք քանդող՚ անվանարկվել նաեւ կենսաբանության դասագրքերն ու Միսաք Մեծարենցի ստեղծագործությունները, օրինակ` այս բանաստեղծությունը.
Համբոյրիդ, գիշեր, պատուհանս է բաց,
Թո°ղ որ լիառատ ծըծեմ` հեշտագին
Կաթը մեղմահոս լոյսիդ տարփանքին`
Ու զով շաղերուդ կախարդանքը թաց՚:
Այդ գեղեցիկ մեջբերումից հետո, որին մի քիչ անց նորից կանդրադառնանք, նրանք անցում են կատարում ՙՀեշտոցի մենախոսություններ՚-ին եւ նշում. ՙԱյդ ներկայացման մեջ ՙհեշտոց՚ բառն օգտագործվում է որպես կնոջ եւ նրա խնդիրների սիմվոլ, իսկ այդ խնդիրներն առկա են աշխարհի բոլոր կանանց, այդ թվում` նաեւ հայ կանանց մոտ՚: Իսկ մեզ` միամիտներիս, թվում էր, թե կնոջ համար որպես սիմվոլ կարող են լինել, օրինակ, գեղեցկությունը, ընտանիքին նվիրվածությունը, հավատարմությունը, ինչու չէ, ինտելեկտը, հումորի զգացումը: Իսկ եթե ամեն ինչի կենտրոնում այդ օրգանն է (Ֆրեյդի ու նրա ՙսեռական հակումների՚ ականջը կանչի), ապա մեզ մնում է մեկ այլ բան էլ առաջարկել. թող մի օր էլ կազմակերպեն ոչ թե ՙմենախոսություններ՚, այլ ՙերկխոսություններ՚... Իհարկե, այդ դեպքում հեշտոցը չի կարող միայնակ երկխոսել, ուստի...
Մի բան էլ է մեզ զարմացնում. հայցը ստորագրած հայցվոր կազմակերպության տնօրեն Լ. Ահարոնյանն ինքն իրեն է գովում. ՙՆման հաջողված համատեղության (ավանդականի ու ժամանակակիցի-Ռ.Թ.) վառ օրինակ է ՙԿանանց ռեսուրսային կենտրոն՚ ՀԿ տնօրեն Լարա Ահարոնյանի ընտանիքը, ով իր հասարակական գործունեությունը համատեղում է սիրող ու հոգատար մոր, հավատարիմ ու նվիրված կնոջ կենսակերպի հետ եւ օրինակ ծառայում կազմակերպության բոլոր աշխատակիցների, կամավորների ու շահառուների համար՚: Բայց, սիրելիներս, որեւէ թթու խոսք ասե±լ ենք տնօրենի հասցեին:
Ինչպես խոստացել էինք, այժմ անդրադառնանք Մ. Մեծարենցի բանաստեղծությանը, քանի որ մեզ մեղադրում են նաեւ ՙգրանտածիծ՚ բառն օգտագործելու համար: Այդ ինչպե±ս է ստացվում, որ ՙթո°ղ որ լիառատ ծըծեմ` հեշտագին կաթը մեղմահոս լոյսիդ տարփանքին՚ տողերի ՙծըծեմ՚ բառը համարում են վայելուչ, իսկ մեր ՙգրանտածիծ՚ բառը` վիրավորական: Իհարկե, Մեծարենց չենք, բայց այդ բառի իմաստը շատ լավ գիտենք: Մեզ համար դա ընդամենը գրանտ կամ, իրենց ասած, դրամաշնորհ ստանալ, ուտել, ինչու չէ, ծծել է նշանակում... Նրանք մեջբերումներ են անում իրենց կազմակերպության կանոնադրությունից` համոզելու համար, որ իրենց նպատակները վեհ են ու համամարդկային, բայց երբեւէ տեսե±լ եք մի կազմակերպություն, որի կանոնադրությունում ՙքըխ՚ բաներ գրված լինեն: Համոզված ենք, որ իրենք էլ լավ գիտեն այդ բառի իմաստը: Չնայած, ինչպես ասում են, ամեն մարդ մտածում է... Եվ, ի վերջո, այն, այսպես ասած, արժեքները, ավանդույթները, որոնք ընդունվում են եվրոպական մի շարք երկրներում, պարտադիր չէ, որ ընդունվեն նաեւ մեզ մոտ...
Միայն հավելենք, որ պատահական չենք համարում, որ ՙԿյանքի խոսքի՚` մեզ դատի տալուց հետո հիմա էլ դատի է տալիս ՙԿանանց ռեսուրսային կենտրոնը՚, բայց դա առանձին խոսակցության թեմա է:

Կույտը մշակեց ՌՈՒՍԼԱՆ ԹԱԹՈՅԱՆԸ