ԼԱՅՆԱՄԱՍՇՏԱԲ ՊԱՏԵՐԱԶՄԻ ՎՏԱՆԳ ՉԵՄ ՏԵՍՆՈՒՄ. ՌԱԶՄԱԿԱՆ ՓՈՐՁԱԳԵՏ

Հայ-ադրբեջանական սահմանին առկա լարվածության, ներկայիս իրավիճակի, հակառակորդի խուճապի եւ այլ ուշագրավ հարցերի շուրջ «Իրավունք TV»-ի տաղավարում զրուցել ենք ռազմական փորձագետ ԿԱՐԵՆ ՀՈՎՀԱՆՆԻՍՅԱՆԻ հետ: Փորձագետը նախ անդրադարձավ հակառակորդի դիվերսիոն փորձին եւ այն հայկական կողմից սանձազերծման գործողությանը.

- Իրականում սպասելի էր նմանատիպ ռազմական գործողություն, ավելին` սպասելի էր դեռեւս մի քանի ամիս առաջ: Հիմնական պատճառը Ադրբեջանի ներքաղաքական կյանքում առկա լարվածությունն է: Մյուս կողմից, բանակցային գործընթացում համապատասխան դիրք գրավելու համար էր այս կազմկերպված սադրանքը: Բայց հիմնական պատճառն էր՝ ներքաղաքական կյանքի լարվածությունը տեղափոխել սահմանային լարվածության դաշտ:

- Ինչո՞ւ հենց ՀՀ-ի պետական սահմանը թիրախավորվեց:

- Որովհետեւ, թե՛ Արցախի, թե՛ ՀՀ սահմանի ողջ երկայնքով բնակեցված վայրերը գտնվում են հենց Տավուշի մարզում: Հիմնականում ադրբեջանական այդ քարոզչամեքենայի հիմնական մեխը նա է, որ խուճապ ստեղծվի հայ հասարակության շրջանում: Հիմնական նպատակը հենց դա էր: Ի վերջո, մենք այստեղ ունենք դիրքային բարելավում, ինչի հետ հակառակորդը չի հաշտվում: Հակառակորդը չկարողացավ մարսել այն, որ մենք եւս ՀՀ-ի ներսում կարող ենք իրականացնել ինժեներական աշխատանքներ եւ դիրքային բարելավումներ ունենալ:

- Դուք նշեցիք, որ Ալիեւը նպատակ ունի ներքաղաքական լարվածությունը թուլացնել: Բայց առանց երրորդ երկրի «դաբրոյի» կգնա՞ր նման սադրիչ քայլերի: Առհասարակ, ի՞նչ դերակատարում ուներ Թուրքիան այս սադրանքների մեջ:

- Ճիշտն ասած, ես չեմ տեսնում որեւէ երրորդ երկրի միջամտություն կամ աջակցություն: Այո, Թուրքիան մշտապես Ադրբեջանի կողքին է, սակայն ես չեմ կարծում, որ գոնե այս ռազմական գործողությունները երրորդ կողմի ազդեցության տակ են տեղի ունեցել: Ես հակված եմ այն կարծիքին, որ այս սադրանքները տեղի են ունեցել Ալիեւի ցանկությամբ եւ պահանջով:

Ալիեւը փորձ է կատարում փրկել սեփական պատիվը

- Անցած գիշեր հակառակորդը հրադադարի ռեժիմը խախտել է նաեւ Սոթք-Արեգունի ուղղությամբ տեղակայված մարտական դիրքերի ուղղությամբ: Ինչո՞վ կբացատրեք սա, արդյոք թշնամին ուզում է ասել, որ կարող է այլ ճակատով եւս հարվա՞ծ հասցնել:

- Իրականում, այո, ճիշտ եք: Սոթք-Արեգունի հատվածը կարծես թե նորություն էր այս հակամարտության երկար պատմության մեջ, որովհետեւ 1994 թվականից ի վեր այս հատվածում հանդարտություն էր տիրում, կրակոցներ չէին հնչում: Իրականում, այո, փորձ է արվում կրկին լարվածություն մտցնել սահմանահատվածում, Ալիեւը փորձ է կատարում փրկել սեփական պատիվը եւ դրան հասնելու համար շարունակելու է դիմել ամենատարբեր սադրանքների:

Նախիջեւանում «խաղալը» շատ թանկ կնստի Ալիեւի վրա

- Ալիեւը մարտադաշտ հանեց նաեւ «Յաշմա» էլիտար զորախումբը: Իսկ ահա ՀՀ ՊՆ-ից պնդում են, որ այն լուրջ կորուստներ է կրել: Եթե ադրբեջանական լավագույն ստորաբաժանումներն են նման վիճակում հայտնվում, ըստ Ձեզ, ինչի՞ վրա է հույսը դրել Ալիեւը:

- Պետք է ասեմ, որ Ալիեւի համար իր զինվորի, ինչու ոչ՝ անգամ գեներալի կյանքը արժեք չունի: Ալիեւը նույնիսկ չի բարեհաճել մասնակցել տավուշյան մարտերի ժամանակ զոհված գեներալի թաղման արարողությանը: Իսկապես, ադրբեջանական բանակն այս անգամ եւս կրեց խայտառակ պարտություն, չնայած այն բանին, որ օգտագործվեց գերժամանակակից եւ գերճշգրիտ անօդաչու թռչող սարքերը: Ադրբեջանը մեկ անգամ եւս աշխարհին ապացուցեց, որ զիջում է հայկական բանակին` գրագետ, խելացի եւ պրոֆեսիոնալ զինվորներ ունենալու առումով:

- Պարոն Հովհաննիսյան, Նախիջեւանի ուղղությամբ մտահոգվելու առիթ ունե՞նք այս պահին:

- Նախիջեւանի ուղղությամբ իսկապես լարվածություն նկատվում է, սակայն ես չեմ կարծում, որ այդ կողմից կլինի այնպիսի ռազմական գործողություն, ինչպիսին, օրինակ, տեղի ունեցավ Տավուշի մարզում:

- Ինչո՞ւ:

- Որովհետեւ, Նախիջեւանը բոլորովին այլ կարգավիճակում եւ բոլորովին այլ հետաքրքրության առարկա է: Նախիջեւանում «խաղալը» շատ թանկ կնստի Ալիեւի վրա: Այնպես որ, ես քիչ հավանական եմ համարում Նախիջեւանի կողմից սադրանքներ: Ըստ իս, հաջորդը փորձելու են թիրախավորել Արցախի հատվածը՝ այս հատվածում որոշակի սադրանքների գնալով:

- Այնուամենայնիվ, լայնամասշտաբ ռազմական գործողությունների վերսկսման հնարավորություն այս պահին չե՞ք տեսնում, փաստորեն:

- Եթե մենք նկատի ունենք լայնամասշտաբ ռազմական գործողությունների վերսկսման վտանգ Արցախի եւ ՀՀ սահմանների ողջ երկայնքով, ապա, այո, ես քիչ հավանական եմ համարում: Որովհետեւ, դա կլինի ոչ միայն Ալիեւի իշխանության, այլ, առհասարակ, Ադրբեջանի Հանրապետության վերջը: Դա շատ ռիսկային է հենց Ալիեւի համար: Այնպես որ, տեղայնացված ռազմական գործողություններ կարող են լինել, բայց լայնամասշտաբ ռազմական գործողությունների վտանգ չեմ տեսնում:

Զրույցը` ԻԼՈՆԱ ԱԶԱՐՅԱՆԻ

Այս թեմայով Նախկին վարչապետի ընտանիքը սգում է Այսօր 44-օրյա պատերազմում զոհված Ալբերտ Հովհաննիսյանի ծննդյան օրն է Ադրբեջանում հավատարմագրված դիվանագիտական կորպուսի ներկայացուցիչներն այցելել են Լեռնային Ղարաբաղ Ադրբեջանն ու Հայաստանը համաձայնության են եկել․ Բայրամով Չորս ամսում՝ երրորդ դեպքը․ սա խորքային խնդրի մասին վկայող խայտառակ իրավիճակ է․ Արփինե Հովհաննիսյան