«Այդ 5 միսիոներուհիները իրենց մաշկի վրա զգացին Հայոց ցեղասպանությունը»
Արխիվ 16-20Ռեժիսոր Արամ Շահբազյանի «Փրկության քարտեզ» խաղարկային- փաստավավերագրական լիամետրաժ ֆիլմը մեծ էկրաններին բարձրացավ 5 տարի առաջ՝ Հայոց ցեղասպանության 100-րդ տարելիցին: Այն ողջ հայ ժողովրդի անունից, որպես երախտագիտության տուրք, նվիրված է մեծ հումանիստների հիշատակին: Ֆիլմը փաստագրություն է` կառուցված բացառապես իրական փաստերի վրա, որի հերոսները պատմությանը
հայտնի հումանիստ եվրոպացի 5 կանայք են` Քարեն Եփփե (Դանիա), միսիոներուհիներ` Մարիա Յակոբսեն (Դանիա), Բոդիլ Բյորն (Նորվեգիա), Ալմա Յուհանսոն (Շվեդիա), Հեդվիգ Բյուլ (Էստոնիա): Մարդիկ, ովքեր ականատես են եղել Հայոց ցեղասպանության արհավիրքների ու խեղված բազում մարդկային կյանքերի: Հայոց ցեղասպանության այս իրական ականատեսները մազապուրծ եղած հայ երեխաների ու կանանց ապաստարանների հիմնադիրներն են: Օտար կանանց դրամատիկ հանդիպումն անծանոթ ու խոշտանգված մի ժողովրդի հետ նրանց համար դարձավ ճակատագրական, առավել եւս նորվեգուհի Բոդիլ Բյորնի համար, քանի որ նա հայրենիք վերադարձավ 2-ամյա Ռաֆայել Սաֆարյանի հետ, ով դարձավ նրա միակ ժառանգը:
Ֆիլմը վարում է ֆինն պատմաբան, ցեղասպանագետ Սվանտե Լունդգրենը, ով ֆիլմի հերոսուհիների ճանապարհը գծում է մի նոր քարտեզով` «Փրկության քարտեզ»-ով: «Իրավունքի» բացառիկ զրույցում ՍՎԱՆՏԵ ԼՈՒՆԴԳՐԵՆԸ պատմեց, որ Հայոց ցեղասպանությունն ու հայ ժողովրդի հետ Եղեռնը վերապրած 5 միսիոներուհիների ճակատագիրը սկսել է ուսումնասիրել շատ պատահական. «Իմ նախնական ուսումնասիրության թեման հրեագիտությունն էր, երկու գիրք եմ գրել Հոլոքոստի ողջակեզի մասին: Դրանից հետո իմ հետաքրքրությունները ընդլայնվեցին
Մերձավոր Արեւելքի քրիստոնյա ժողովուրդների նկատմամբ, հատկապես` ասորիների եւ հայերի: Հոլոքոստի մասին 2 գիրք գրելուց հետո արդեն ինչ-որ բան գիտեի ցեղասպանության մասին: Այդ պատճառով որոշեցի գրել հայ եւ ասորական ցեղասպանությունների մասին, կարող ենք ասել օսմանյան ցեղասպանություն` ընդդեմ քրիստոնյաների: Այդպես սկսեցի ուսումնասիրել Հայոց ցեղասպանությունը»,- պատմեց ցեղասպանագետն ու հավելեց. «Կարծում եմ, նրանք՝այդ 5 միսիոներուհիները, հերոսուհիներ են, բացառիկ անհատականություններ: Ամբողջ կյանքը նվիրեցին այդ գործին ու տասնամյակներ աշխատեցին հայերի հետ` իրենց մաշկի վրա զգալով Ցեղասպանության փորձառությունը: Չէ՞ որ կարող էին վերադառնալ եւ ապրել այն բարգավաճ երկրներում, որտեղից իրենք եկել էին, սակայն բոլորը որոշեցին վերադառնալ հայերի մեջ: Այս անգամ ոչ թե Թուրքիա, այլ Լիբանան, Սիրիա, Հունաստան եւ աշխատել հայերի հետ: Դա նշանակում է, որ իրենց գործին այդ ծայրահեղ նվիրվածությունն ունեին: Իսկապես հիացած եմ այս կանանցով, այդ միսիոներները հերոսներ էին, միգուցե անգամ` սրբուհիներ»:
ԼԻԼԻԹ ԵՂԻԱԶԱՐՅԱՆ
Հ.Գ. Ռեժիսոր Արամ Շահբազյանի «Փրկության քարտեզ» խաղարկային- փաստավավերագրական լիամետրաժ ֆիլմը կարող եք դիտել հետեւյալ հղումով

