ԿԱՐՃ ԼՈՒՐԵՐ

«Հայտնի չէ, թե ինչպես է իշխանությունը պատրաստվում մոտենալ հայ-թուրքական հարաբերություններին»

26.04.2019 20:30 ՕՐՎԱ ՊԱՏԿԵՐ ՔԱՂԱՔԱԿԱՆ ՀԱՆԴԻՊՈՒՄ
«Հայտնի չէ, թե ինչպես է իշխանությունը պատրաստվում մոտենալ հայ-թուրքական հարաբերություններին»

Հայաստանյան նոր իշխանությունների կողմից Հայոց ցեղասպանության 104-րդ տարելիցը նշվեց ոչ այնքան առանցքային կարեւորություն տալով դրան, քանի որ հիմնական ռեսուրսները ներդրել էին` պատրաստվելով, այսպես ասած, «Քաղաքացու օրը» նշելու համար: Սակայն, «Իրավունքը» կարեւորելով Հայոց ցեղասպանության միջազգային ճանաչման, դատապարտման եւ փոխհատուցման խնդիրը` մի շարք հարցերի պատասխաններ ստացավ ԱԺ «Լուսավոր Հայաստան» խմբակցության ղեկավար ԷԴՄՈՆ ՄԱՐՈՒՔՅԱՆԻՑ:

Սա է՞ դատարանների վրա չներգործելու մասին վարչապետի հավաստիացումների լրջությունը... Կարեկցում եմ բոլորիս...

«ՍԱՀՄԱՆՆԵՐԻ ԲԱՑՈՒՄՆ ԱՅԼԸՆՏՐԱՆՔ ՉՈՒՆԻ»

Պարոն Մարուքյան, նախկին իշխանությունների օրոք փորձ կատարվեց ֆուտբոլային դիվանագիտության միջոցով հայ-թուրքական հարաբերություններ հաստատելու ուղղությամբ, այն որեւէ արդյունք չունեցավ: Սակայն նոր իշխանությունների օրոք որեւէ քայլ հայտնի չէ: Ի վերջո, այս հարցին ինչպե՞ս պետք է մոտենալ:

Երեւի, պետք էր ինչ-որ բան ժամանակին սկսել, խոսքը ֆուտբոլային դիվանագիտության մասին էր, բայց պետք էր սպասել, որ Թուրքիան դրան պատրաստ լինի եւ բավականին երկար աշխատանք տանել` այդ պատրաստությունը ձեւավորելու համար: Հայաստանն անպատրաստ իրավիճակում սկսեց այդ պրոցեսը, թուրքական պետությունն իր բոլոր հնարավորություններով մտավ այդ պրոցեսի մեջ, շահեց եւ պրոցեսն էլ վիժեցրեց: Հայաստանն այդտեղ ոչինչ չշահեց: Այս առումով կարծում եմ` ցանկացած նախաձեռնություն սկսելուց առաջ պետք է լավ նախապատրաստական աշխատանք տանել, որպեսզի ոչ թե Թուրքիան դրանից շահի, այլ շահեն ընդհանրապես մարդկությունը, եւ Ցեղասպանությունը ճանաչվի, դատապարտվի , դիվանագիտական հարաբերություններ վերսկսվեն Հայաստանի եւ Թուրքիայի միջեւ, ու սահմանները բացվեն: Ըստ էության, սահմանների բացումն այլընտրանք չունի` վաղ թե ուշ, պետք է հասնել դրան: Միեւնույն ժամանակ, պետք է բոլոր եղած հարցերը քննարկվեն, որոշումներ ընդունվեն դրանց վերաբերյալ, հետո նաեւ գնանք սահմանների բացմանը: Փորձը  ցույց տվեց, որ առանց նախապայմանների մեր պատրաստակամությունը հարաբերությունները վերսկսելու չաշխատեց, եւ հիմա միգուցե էլի կարող ենք ասել` առանց նախապայմանների պատրաստ ենք ցանկացած խոսակցություն վերսկսել: Բայց սա չի կարող ծառայել միայն թուրքական կողմին: Եթե հայկական կողմն այդտեղ հստակ շահեր չի հետապնդում, այն դառնում է ուղղակի անիմաստ խոսակցություն, եւ էլի թուրքական կողմը շահում է` ամբողջ աշխարհին բացատրելով, թե մենք խոսում ենք, մի խանգարեք, ամեն ինչ հիմա լավ կլինի եւ այլն:

«Դատարանի որոշումը չի կարող որակվել որպես հասարակության մի մասի հաղթանակ կամ մյուս մասի պարտություն»

«ԻՇԽԱՆՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐԸ ՑԵՂԱՍՊԱՆՈՒԹՅՈՒՆԻՑ ԽՈՍԵՆ, ՈՐ Ի՞ՆՉ ԱՆԵՆ»

Շատ քննարկվեց այն, որ ԵԽԽՎ բարձր ամբիոնից ապրիլ ամսին ելույթ ունենալով` վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը բառ անգամ չասաց Հայոց ցեղասպանության մասին: Ինչպե՞ս եք վերաբերում այս երեւույթին

Կարծում եմ` կոնկրետ ելույթ ունենալով չէ պայմանավորված Ցեղասպանության ճանաչման կամ դատապարտման ուղղությամբ քայլեր անելը: Այսինքն` ելույթի մեջ ներառելն այնքան էլ խնդիր չի կարող դառնալ, եթե կա տեսլական, թե ընդհանրապես Թուրքիայի հետ հարաբերություններն ինչպես պետք է ձեւավորել: Տվյալ պարագայում այսօրվա իշխանություններն այդ տեսլականը չեն ներկայացրել, եւ այդ ուղղությամբ որեւէ քայլ հիմա չի կատարվում: Ինչ վերաբերում է տարբեր խորհրդարաններում ցեղասպանության ճանաչման պրոցեսներին, ապա սա մի գործընթաց է, որտեղ տարբեր կողմեր փորձում են այն իրենց վերագրել, մինչդեռ այս գործընթացում աշխատում է տեղի հայ համայնքը, Հայ դատի գրասենյակները, դեսպանությունները: Կոնկրետ մի կողմ չի կարող ասել, որ սա իմ ձեռքբերումն է: Ամեն դեպքում, վերջերս Իտալիայի խորհրդարանի դատապարտող հայտարարությունը եւ այն քվերակությունը, որ տեղի ունեցավ ոչ մի դեմ ձայնով (միայն ձեռնպահներ կային), սա շատ լուրջ արժեք է եվրոպական տարածքում` ցեղասպանության ճանաչման եւ ընդհանրապես մարդկության դեմ ուղղված հանցագործությունների դատապարտման ուղղությամբ:

«Պետք է ազատվենք այս դիլետանտ եւ փուչ կառավարությունց». Վահան Բաբայան (Տեսանյութ)

Առհասարակ, հայաստանյան իշխանությունները քիչ են խոսում կամ ընդհանրապես չեն խոսում Հայոց ցեղասպանության ճանաչման, դատապարտման մասին: Ինչո՞ւ:

Խոսեն, որ ի՞նչ ասեն, պետք է իմանան ինչ ծրագիր ունեն այդ ուղղությամբ, որ խոսեն, հիմա այդ ծրագիրը դեռ ներկայացված չէ: Այդ ուղղությամբ տեսլականը մեզ հայտնի չէ, թե ինչպես է իշխանությունը պատրաստվում, օրինակ, հայ-թուրքական հարաբերություններին մոտենալ:

«Խնդրում եմ` միացեք ինձ` մեր երկրի խաղաղութան համար». ՀՀ վաստակավոր արտիստը դատարանի բակում է

«ՊԵՏՔ Է ՊՐՈԱԿՏԻՎ ՄՈՏԵՑՈՒՄՆԵՐ ՈՒՆԵՆԱԼ, ՈՉ ԹԵ ՌԵԱԿՏԻՎ»

Իսկ Ձեր տեսլականը ո՞րն է:

Եթե սկսել է ինչ-որ գործընթաց, ապա սկսել է խոսակցություն սահմանի բացման մասին: Սահմանները բացել, մարդկանց միջեւ շփումները վերականգնել, նոր հետո խոսել կնճռոտ հարցերի մասին, որովհետեւ, երբ երկու կողմերն իրար դեմ նախապայմաններ են դնում, ունենում ենք այն, ինչ ունենք` 20 տարուց ավելի փակ սահման: Մինչդեռ օդային կամ այլ շփումները մեր կան, այսինքն` առեւտուրը կա, Թուրքիայում աշխատող ՀՀ քաղաքացիներ կան... Հիմա ի՞նչ, հո չենք ջայլամի պես գլուխներս մտցնելու հողի մեջ ու ասենք` ՀՀ քաղաքացիները Թուրքիայում չեն աշխատում: Այդ քաղաքացիների շահերը պետք է պաշտպանել, իսկ պաշտպանելու համար պետք է դիվանագիտական առաքելություն ունենալ այդ երկրում: Եվ ամենակարեւոր հարցըԹուրքիան մեր սահմանին կպած երկիր է, ո՛չ Հայաստանն է պատրաստվում այս տարածքից հեռանալ, ո՛չ էլ, կարծես թե, Թուրքիան: Սա իրողություն է, որի հետ պետք է հաշվի նստել եւ լուծումներ գտնել: Օրինակ, ԵԽԽՎ-ում ժամանակ առ ժամանակ զրույցներ ենք ունենում թուրքական պատվիրակության անդամների հետ, իրենք էլ մեզ հետ, եւ ոչ բոլոր դեպքերում է, որ իրենք Ադրբեջանի հետ են քվերակում: Միգուցե շատ շփումներ ունենք, այդ մնացած քվեարկություններն էլ չլինեն, այսինքն` պետք է պրոակտիվ մոտեցումներ ունենալ, ոչ թե ռեակտիվ: Ոչ թե պետք է սպասենք, որ ինչ-որ բան ասեն, մենք պատասխանենք, ինչ-որ բան նախաձեռնեն, դրա դեմ պայքարենք, այլ մենք պրոակտիվ նախաձեռնություններով հանդես գանք:

«Արցախի նախագահների միջնորդությունը չի կարող մնալ անհետեւանք»

ՀՐԱՆՏ ՍԱՐԱՖՅԱՆ

Հ.Գ.- Առավել մանրամասն դիտեք տեսանյութում.

 

КОМСОМОЛЬСКАЯ ПРАВДА