Տոկաևը Պուտինի հետ բանակցությունների համար ժամանել է Սոչի Անհետ կորած համարվող քաղաքացու որոնումները շարունակվում եմ նույն ինտենսիվությամբ Ինչպես պարտվեցինք պատերազմում․ «Սուրմալուի» բացահայտումները և Արծրունի «Հաղթելու ենք»-ը Պարզաբանում` Արագածի գիտական կենտրոնի տարածքը վարձակալության հանձնելու վերաբերյալ Վերջին պատարագը Բերձորում 41-ամյա տղամարդուն ոստիկանները խոշտանգել են․ ահազանգ ոստիկանությանը Ղազախստանի նախագահը ժամանել է Սոչի, որտեղ կհանդիպի Պուտինի հետ Անկարան իր առջեւ Սիրիայի նախագահ Բաշար ալ Ասադին տապալելու նպատակ չի դնում. Էրդողան Էրդողանը Պուտինին եւ Զելենսկուն հրավիրել է Թուրքիա հանդիպման ԿԳՄՍՆ-ն որոշել է հրաժարվել աշակերտի անբավարար գնահատման շեմից


ՀԱՅԱՍՏԱՆ-ՍՓՅՈՒՌՔ ԱՌՑԱՆՑ ՀԱՄԱԼՍԱՐԱՆ   ՀԻՄՆԱԴՐԵԼՈՒ ՀՐԱՏԱՊՈՒԹՅՈՒՆԸ

Հրապարակախոսություն

Գագիկ Հարությունյան

Ցանցային հետազոտությունների ինստիտուտ

"Ուժեղ Հայաստանը Ռուսաստանի հետ" շարժման քաղաքական-գաղափարական հանձնաժողովի նախագահ

Անգլսաքսոնյան և, ամենայն հավանականությամբ՝ թուրքական հատուկ ծառայությունների անմիջական մասնակցությամբ,
ՀՀ-ում 2018թ. իշխանափոխություն իրագործած ներկայիս վարչախմբին հանձնարարվել է ոչ միայն կազմալուծել  Հայաստանը և
նրա մաս կազմող Արցախի պետականությունը, այլև ոչնչացնել Հայաստանը և Սփյուռքը ներկայացնող ողջ հայության քաղաքակրթական,
  հոգևոր և մտավոր արժեքների:
Այդ առումով ամենևին պատահական չէ, որ այդ վարչախմբի առաջին քայլերից էին մեր եկեղեցու նկատմամբ հանցավոր արարքների
կազմակերպումը, գիտակրթական հանրության նկատմամբ վիրավորական քամհարանքը և այլն:
Խորհդանշական է նաև Սփյուռքի նախարարության վերացումը և այդ համատեքստում ամենևին պատահական չէ,
որ օրերս արգելվեց Հայաստան մուտք գործել Ֆրանսիայի հայկական ընկերությունները համակարգող խորհրդի համանախագահ,
հեղինակավոր սփյուռքահայ գործիչ Մուրադ Փափազյանին
(նախկինում նման որոշում էր ընդունվել Թուրքիայի և Ադրբեջանի իշխանությունների կողմից): 

             Սակայն հայկական հանրությունը, չնայած իր դեմ կիրառվող հիբրիդային պատերազմներին բնորոշ ռազմաքաղաքական, տնտեսական, տեղեկատվական – կենսաբանական պայքարի միջոցներին,  ըմբոստացել է ՀՀ-ում իշխող օկուպացիոն ռեժիմի դեմ և կասկած չկա, որ ազատագրման պահը հեռու չէ: Միևնույն ժամանակ արդեն այսօր պետք է ձգտել մշակել այնպիսի ռազմավարություն, որը մեզ թույլ կտա ապագայում հերթական անգամ չհայտնվել լինել – չլինելու իրավիճակում և զարգանալ համաձայն մեր ազգային  ընդունակությունների ու կարողությունների: Անշուշտ, նման ընդհանրական ռազմավարություն մշակելու համար անհրաժեշտ է հավաքագրել հայկական հանրության մտավոր և հոգևոր ընտրանին ու աշխատել լավ մտածված ձևաչափերով, սակայն արդեն իսկ կարելի է խորհել որոշ նախագծերի շուրջ ու սկսել աշխատանքներ դրանք իրագործելու  մպատակով:

Ուշագրավ է, որ համաձայն առաջատար երկրներում ընդունված «Ազգային անվտանգության» հայեցակարգերի, մարտահրավերներին արդյունավետ դիմակայելը հնարավոր է միայն հանրությունում մտավոր և հոգևոր բարձր մակարդակ ունեցող «կրիտիկական զանգվածի» առկայության պարագայում։ Այս մոտեցումը հիմնավորված է համեմատական հաշվարկներով, համաձայն որոնց գլոբալ աշխարհաքաղքական թաթերաբեմում միայն այդպիսի «զանգվածն» է, որ կարող է ձևավորել ազգային գաղափարներով տոգորված հասարակություն և ընտրանի, որոնք զորու են արդյունավետ ղեկավարել ու զարգացնել երկիրն ինչպես բարենպաստ, այնպես էլ ճգնաժամային իրադրություններում։

Վերոնշյալից հետևում է, որ ընդհանրական հայկական հանրությունը հարատևելու համար ևս պետք է ձգտի ձևավորել իր սեփական մտավոր և հոգևոր «կրիտիկական զանգվածը»: Այս առիթով նկատենք, որ արդի համացանցային տեխնոլոգիաները թույլ են տալիս գիտելիքի և տեղեկատվության հեռահար փոխանակումներ իրականացնել, ինչի շնորհիվ էլ աշխարհում մեծ տարածում են  գտել տարաբնույթ առցանց կրթական նախագծեր։ Հեռահար առցանց ուսուցումը նպատակահարմար և նշանակալի է հատկապես այնպիսի դեպքերում, երբ ուսուցանման հավանական լսարանը կենտրոնացած չէ մեկ աշխարհագրական վայրում, այլ ցրված է, սակայն ունի ցանցային կազմակերպման ներուժ: Հայաստանը և Սփյուռքի տարբեր համայնքները կարող են կիրառել այսպիսի հնարավորությունը գիտակրթական ոլորտում համագործակցության, առկա կապերի ամրապնդման և զարգացման, ինչպես նաև գիտելիքների և փորձի արդյունավետ փոխանակումների նպատակով: Ի սկզբանե նշենք, որ համաձայն փորձագիտական կանխատեսումների սպասվում է որ առաջիկա 15 տարում առցանց կառույցները կկազմեն աշխարհում գործող կրթական կառույցների շուրջ 80%-ը: Օրինակի արդեն այսօր Coursera  առցանաց համակարգում ուսուցում են ստանում շուրջ 3 միլիոն ուսանող: Ավանդական կրթական համակարգի սկզբունքային բնույթի փոփոխությունը իր վրա է հրավիրում ներդրողների ուշադրությունը, քանի որ հայտնի է, որ կրթական ոլորտում կատարվող ներդրումները խիստ ձեռնտու են և ունեն տարեկան   նվազագույնը 30% շահավետություն: Այսինքն եթե նման համալսարանում ուսուցում են անցնում գոնե 3 հազար ուսանող, իսկ ուսման վարձը կազմում է $3000, ապա այդ կառույցի տարեկան եկամուտը կկազմի $9 մլն, իսկ շահույթը՝ նվազագույնը  $3մլն.: Պատահական չէ, որ ամերիկյան  միլիարդատեր Ջոն Փոլսոնը համեմատաբար վերջերս այս ոլորտում ներդրեց $400 մլն., իսկ Ջորջ Սորոսը՝ $500 մլն.:

Նկատենք, որ խոշոր սփյուռք ունեցող ազգերի համար  առցանց ուսուցման ներդրման կսրևորության և դրա  շահավետության մասին է վկայում այն փաստը, որ այս ոլորտում խիստ ակտիվ են գործում ինչպես հրեական ազգային – հասարակական կազմակերպությունները, այնպես էլ հրեական կապիտալ ունեցող բիզնես կառույցները:    

Վերոնշյալի համատեքստում խիստ արդիական և հրատապ խնդիր է հանդիսանում ազգային բոլոր տարաբնույթ ռեսուրսների մոբիլիզացման միջոցով առցանց Հայաստան-Սփյուռք Համալսարանի (Armenia – Diaspora University, ADU) ստեղծումը և համակարգված դասընթացների կազմակերպումը: Նման կառույցը անխուսափելիորեն կվերածվի ընդհանուր գիտակրթական և ազգային խնդիրների քննարկման հարթակ Հայաստանի և Սփյուռքի մտավոր շրջանակների համար: Այդ կառույցը կնպաստի ոչ միայն Հայաստանի և Սփյուռքի գիտակրթական ինտեգրմանը, այլև մեր ընդհանուր մտավոր ռեսուրսների զարգացմանը, ինչը վճռորոշ նշանակություն ունի ներկայում հայությանը նետված արդի հիբրիդային մարտահրավերներին դիմագրավելու տեսանկյունից:

Վերոնշյալ հիմնավորումների համատեքստում հարկ է շեշտել, որ չնայած Հայաստանում բարձրագույն կրթություն ստացածների թիվը բավական մեծ է, սակայն գիտակրթական ոլորտը գտնվում է խիստ ցածր մակարդակի վրա և դրա մասին են վկայում վարականիշային հետևյալ տվյալները:   Օրինակ Webometrics Ranking of World Universities (WRWU) կողմից իրականացրած հետազոտություններում 2022թ. հունվարի դրությամբ Հայաստանից ընդգրկվել են 53 բուհ: Դրանցից Երևանի Պետական Համալսարանը զբաղեցնում է 2641-րդ հորիզոնականը (միչդեռ դեռևս 2018թ –ին ԵՊՀ-ն 2628-րդն էր): Հարկ է նշել, որ ԵՊՀ-ին հաջորդող Հայաստանի Ամերիկյան համալսարանը և Ռուս Հայկական Համալսարանը, որոնք ՀՀ-ում զբաղեցնում են 2 և 3 տեղերը, համաձայն WRWU -ի գտնվում են 4107 և 4780 հորզոնականներում, իսկ մնացյալ հայկական բուհերը տեղաբաշխված են 5195 մինչև 31231 հորիզոնականներում։

Արձանագրենք նաև, որ համաձայն WRWU մեր տարածաշրջանում  առաջատարը Թեհրանի Համալսարանն է, որը գրավում է 309-րդ տեղը, իսկ  Թուրքիայի Միջին արևելյան տեխնիկական համալսարանը 538-րդն է: Թբիլիսիի Իվանե Ջավախաշվիլիի պետական համալսարանը գտնվում է 1323-րդ տեղում և էապես բարելավել է իր դիրքը 2018 թ-ի համեմատ (2006–րդ հորիզոնական):   Բաքվի պետական համալսարանը գրավում է  3319 տեղը։

Ի լրումն, ցածր ցուցանիշների հետևանքով հայկական բուհերը տեղ չեն գտնում որոշ հեղանակավոր կառույցների հրատարակած վարկանիշային ցուցակներում (տես, օրինակ, «Эксперт РА» ռուսաստանյան միջազգային խոշորագույն վարկանիշավորման գործակալության և հանրահայտ QS World University Rankings - ի տվյալները): Հատկանշական է նաև, որ Թուրքիայում, որի մեկ շնչին ընկնող ՀՆԱ-ի ցուցանիշը շուրջ 2 անգամ գերազանցում է Հայաստանին, գործում է 186 համալսարան, իսկ կրթությանը հատկացվող ծախսերը կազմում են $24 մլրդ։ Համաձայն The Times-ի բուհերի վարկանիշային ցուցակի, աշխարհի լավագույն 500 համալսարանների շարքում ընդգրկվել է թուրքական 5 բուհ: Իսկ ըստ ԱՄՆ Ազգային գիտական հիմնադրամի   «Գիտահետազոտական ակտիվության» ցուցանիշի՝ Թուրքիան աշխարհում զբաղեցնում է 19-րդ տեղը: Ի լրումն այս ամենի, որ այդ երկիրն առաջատարներից է նաև գրքերի ընթերցման առումով, քանի որ տարեկան հրատարակվում է շուրջ 40 – 50 հազար  նոր գիրք:

Ներկայացված տվյալների համատեքստում նշենք, որ Երրորդ Հանրապետության գիտական ներուժը համեմատ Երկրորդ Հանրապետության նվազել է ավելի քան 10 անգամ: Նախկինում Հայաստանը գիտակրթական և տեխնոլոգիական առումով ԽՍՀՄ առաջատարներից էր. այս առումով բավական է հիշել, որ միայն Յակով Զարոբյանի կառավարման տարիներին (1960 – 1966թ.թ.) Հայաստանում հիմնվել է ավելի քան 70 գիտատեխնոլոգիական հաստատություն: Հատուկ շեշտենք, որ ԽՍՀՄ փլուզումից հետո Ադրբեջանի նկատմամբ տարած ռազմական – քաղաքական հաղթանակը և Արցախի ազատագրումը, ինչպես ադարացիորեն արձանագրում են բրիտանական հատուկ ծառայությունները, պայմանավորված էր առաջին հերթին հայկական հանրության բարձր  գիտելիքային և հոգևոր մակարդակով:

Մտահոգիչ իրավիճակը նաև Սփյուռքում, որտեղ վերջին տարիների ամենամեծ կորուստը կարելի է համարել Մելքոնյան վարժարանի փակումը:  Այսօր Սփյուռքում գործող միակ  բարձրագույն ուսումնական հաստատությունն է Բեյրութի Հայկազյան համալսարանն (հիմնադրվել է Ամերիկայի Հայ Ավետարանչական ընկերակցության կողմից 1955թ.) և այն համազգային նշանակություն ունի հայության համար: Այստեղ ուսանելու են գալիս հայ երիտասարդներ ոչ միայն Լիբանանից, այլև այլ երկրներից, իսկ  շրջանավարտները հետագայում իրենց գործունեությունը ծավալում են ոչ միայն Լիբանանի, այլև այլ երկրների հայ համայնքներում և ազգային կառույցներում: Ավելին, Բեյրութի Հայկազյան համալսարանը՝ որպես կրթական հաստատություն, ունի նաև միջազգային նշանակություն, քանի որ այնտեղ, բացի հայերից, ուսանելու են գալիս նաև այլազգի ուսանողներ: Այս համալսարանը Հայագիտության ամբիոնի և Հայկական Սփյուռքի ուսումնասիրությունների կենտրոնի գործունեության շնորհիվ հանդիսանում է աշխարհի հեղինակավոր  հայագիտական կենտրոններից մեկը: Սակայն հարկ է փաստել, որ այսօր Լիբանանում տիրող անկայուն քաղաքական իրավիճակը էապես խաթարել է նաև այս  հաստատության գործնեությունը: 

Փայլուն չեն գործերը նաև այլ հայագիտական կենտրոններում: Համաձայն  փորձագիտական գնահատականների, արտերկրում գործող մոտ 100 նման կենտրոններից քչերն են, որոնք այս կամ այն չափով (ցավոք, երբեմն ոչ այնքան բարձր մակարդակով) զբաղվում են հայությանն առնչվող արդիական խնդիրներով: Արդյունքում սփյուռքահայ հանրությունում և մամուլում ձևավորվում են բավական պարզունակ մոտեցումներ Հայաստանի, Սփյուռքի և ընդհանրապես  աշխարհաքաղաքական իրողությունների նկատմամբ:  Մինչդեռ հրեական համանման կառույցների շուրջ 90%-ը կենտրոնացած է հրեականության արդի խնդիրներին լուծումներ գտնելու աշխատանքների վրա և դա էապես նպաստում է նրանց զարգացմանը ու ընդհանրական ազգային անվտանգության մակարդակի բարձրացմանը:

Ստեղծված իրադրությունում ամենացավալի հանգամանքներից է այն, որ հայ անհատականությունը ունի բնատուր ընդունակություն և օժտված է առանձնահատուկ ձգտումով գիտելիքներ ստանալու և ստեղծելու ոլորտում: Սկսած Մեսրոպ Մաշտոցից մեր ազգից սերվել են բազմահազար ստեղծարար անձիք և դեռ ոչ վաղ անցյալում արարում էին հայազգի տաղանդավոր գիտնականների  մի ամբողջ  համաստեղություն: Բավական է հիշել Վիկտոր Համբարձումյանին, Օրբելի և Ալիխանյան եղբայրներին, Սերգեյ Մերգելյանին, Անդրանիկ Իոսիֆյանին, ինչպես նաև քչերին հայտնի, խորհրդային միջուկային զենքի «հայր», ԽՍՀՄ եռակի հերոս Կիրակոս Մետակսյանին (Կիրիլ Շչելկին) և էլի նման շատ – շատերին: Հարուստ է տաղանդավոր գիտնականներով նաև մեր Սփյուռքը, որտեղ վերջերս բժշկագիտության ոլորտում Նոբելյան մրցանակի արժանացավ Արտեմ Փաթափությանը: Համաձայն մեր դիտարկումների, այսօր Սփյուռքում առկա են հարյուրավոր (եթե ոչ հազարավոր) տաղանդավոր գիտնականներ, որոնք կարող են մեծ ավանդ ներդնել Հայաստան – Սփյուռք  համալսարանի աշխատանքներին:

Միևնույն ժամանակ հարկ է նշել, որ ընդհանրական հայկական հանրությունում ներկայումս տիրող գիտակրթական ոլորտի ոչ այնքան բարենպաստ իրավիճակը, մասնավորապես, հետևանք է այն իրողության, որ «հայկական կապիտալը» (ինչպես արտերկրում, այնպես էլ հայրենիքում) լավ չի պատկերացնում Հայաստանի և Սփյուռքի ներկայիս իրավիճակը՝ այսպես կոչված «կոորդինատները» գլոբալ հարթությունում: Մինչդեռ ներկայիս «հիբրիդային պատերազմների» ժամանակահատվածում (որը քաղաքագիտական հանրությունում անվանում են անգամ «Երրորդ համաշխարհային պատերազմ») տեղի է ունենում նաև միջազգային իրավունքի և նորմերի սրընթաց արժեզրկում: Նման իրավիճակում ամենևին պետք է չէ բացառել անգամ հայկական պետականության կորուստը, դրանից բխող ծանրագույն հետևանքներով: Ակնհայտ է, որ ստեղծված իրավիճակում արդեն իսկ անհրաժեշտ է որոշակի գործողություններ կատարել Հայաստան-Սփյուռք Համալսարանի ստեղծման համար: Որպես առաջին քայլ այս ուղղությամբ կարելի է պատկերացնել հասարակական մի կառույցի ձևավորումը, որտեղ հնարավոր կլինի կենտրոնացնել և քննարկել հայկական գիտակրթական հանրության առաջարկները նման համալսարանի վերաբերյալ: 

 

    

 

Տոկաևը Պուտինի հետ բանակցությունների համար ժամանել է ՍոչիԱնհետ կորած համարվող քաղաքացու որոնումները շարունակվում եմ նույն ինտենսիվությամբԻնչպես պարտվեցինք պատերազմում․ «Սուրմալուի» բացահայտումները և Արծրունի «Հաղթելու ենք»-ըՊարզաբանում` Արագածի գիտական կենտրոնի տարածքը վարձակալության հանձնելու վերաբերյալՎերջին պատարագը Բերձորում41-ամյա տղամարդուն ոստիկանները խոշտանգել են․ ահազանգ ոստիկանությանը Ղազախստանի նախագահը ժամանել է Սոչի, որտեղ կհանդիպի Պուտինի հետԹուրքիայում Մեծամորի ատոմակայանի հնարավոր վթարի հետ կապված վարժանք են անումԱվստրիայում ուժեղ փոթորկի հետեւանքով զոհվել է հինգ մարդ, այդ թվում՝ երկու երեխաԱնկարան իր առջեւ Սիրիայի նախագահ Բաշար ալ Ասադին տապալելու նպատակ չի դնում. ԷրդողանԷրդողանը Պուտինին եւ Զելենսկուն հրավիրել է Թուրքիա հանդիպմանԿԳՄՍՆ-ն որոշել է հրաժարվել աշակերտի անբավարար գնահատման շեմիցՀԱՊԿ փրկարարները 2023 թվականին հատուկ զորավարժություններ կանցկացնեն Բելառուսի տարածքումՏավուշում արձանագրվել է շան կատաղություն հիվանդության դեպքԷրդողանը Զելենսկիին առաջարկել է Թուրքիայում կազմակերպել նրա հանդիպումը Պուտինի հետԻնչ տեղի կունենա օրգանիզմի հետ միայն բանջարեղեն ուտելու դեպքումՔննարկվում է «Սուրմալու»-ի պայթյունից տուժածներին ու զոհվածների ընտանիքներին աջակցելու հարցըԵթե Իրանի տնտեսական օգուտները երաշխավորվեն, հնարավոր է հասնել միջուկային գործարքի վերականգնմանը. Իրանի ԱԳՆԵրեք դուստրերի կողմից սպանված Միխայիլ Խաչատուրյանի գործով հետաքննությունը վերսկսվել է. ՌԴ գլխավոր դատախազությունը չի հաստատել մեղադրական եզրակացությունը Մեր տեղեկություններով հրավառ նյութեր եղել են նաև շենքի վերևի հարկերում. Փրկարար ծառայության տնօրեն Փլված սյուներ, ավերված տաղավարներ. «Սուրմալուի» պայթած շենքը՝ ներսից (Video)Քննարկվել է Սևանա լճում կողակ ձկնատեսակի վերականգնման գործընթացըՈ՞ր ապրանքն է ամենից շատ վաճառվում Հայաստանից. «Wildberries»-ը թվեր է ներկայացրելՀանրակրթական դպրոցներում հրաժարվել ենք անբավարար գնահատման շեմից․ Ժաննա Անդրեասյան Թուրքիան եւ Ադրբեջանը ամեն բան անում են, որպեսզի արժեզրկեն ռուս խաղաղապահների ծառայությունը, Հայաստանն էլ այդ խայծը կուլ է տալիս. ԽՍՀՄ գեներալը ԱՀ տեղի ունեցող իրադարձությունների մասինՈւսումնավարժանքներ Թուրքիայում՝ Մեծամորի ատոմակայանի հնարավոր վթարի դեպքումՎարչապետի աշխատակազմի ղեկավարի տեղակալն ԱՄՆ-ում տուն է գնել 585 հազ․ դոլարով՝ առանց վարկային միջոցների․ «Հետք»Հայ-վրացական սահմանին կհանդիպեն Հայաստանի ու Վրաստանի վարչապետներըԱրմեն Աշոտյան. ԻՆՉ ԿԼԻՆԵՐ, ԵԹԵ...Կասեցվել է Կենտրոնում գտնվող հանրային սննդի օբյեկտի գործունեությունըՓաշինյանն ու Ղարիբաշվիլին կբացեն «Բարեկամություն» կամուրջը«Իմ նոր երգի տեսահոլովակի պրեմիերան կհետաձգվի՝ ստեղծված իրավիճակից ելնելով»․ Սարո Գեւորգյան2022թ. առաջին կիսամյակում բյուջեի կատարումը շեղվել է պլանից շուրջ 205 մլրդ դրամով․ «Լույս» հիմնադրամՄոսկվայի և Համայն Ռուսիո Պատրիարքը ցավակցական հեռագիր է հղել վարչապետ ՓաշինյանինԳյումրիում ահաբեկչության մասին կեղծ ահազանգ հնչեցրած անձը կալանավորվել էՎարչապետի աշխատակազմի ղեկավարի տեղակալն ԱՄՆ-ում տուն է գնել 585 հազ․ դոլարով՝ առանց վարկային միջոցների․ «Հետք»Արցախի ԱԽ քարտուղարը խաղաղապահներից պահանջել է արգելել ադրբեջանցի լրագրողների մուտքը ԱրցախԵրևանի մետրոպոլիտենի տնօրենի նոր ժամանակավոր պաշտոնակատար է նշանակվել Հայաստանում Ղրղզստանի նախկին պատվավոր հյուպատոսըՊարզվել է Էջմիածնում կրակոցների հետևանքով մահացածի և վիրավորի ինքնությունը. նրանք հասակակիցներ ենԿալիֆորնիայում երկու փոքր ինքնաթիռներ են բախվել. կան զոհերՀՀ քաղաքացիները փորձել են Ռուսաստանից ԱՄԷ տեղափոխել 800 մլն ռուբլի արժողությամբ 225 կգ ոսկու ձուլակտոր. նրանք ձերբակալվել ենԱՄՆ-ն ևս 800 միլիոն դոլարի ռազմական օգնություն կհատկացնի Ուկրաինային. ReutersՊարզաբանում` Արագածի գիտական կենտրոնի տարածքը վարձակալության հանձնելու վերաբերյալ«Դա քարոզչություն անելու տեղ չէր, հակաքարոզչությունն է ակտիվ սկսվել». Ավինյանը` իր աղմկահարույց հայտարարության մասինՌԴ ԱԻՆ ղեկավարը ցավակցել է «Սուրմալու»-ում պայթյունի կապակցությամբՀայտնի է Էջմիածնի կրակոցներից մահացածի ու վիրավորի ինքնությունը․ նրանք հասակակիցներ ենԱշխատանքներն այս պահին ընթանում են բուն էպիկենտրոնում. կախված երկաթբետոների կոնստրուկցիները, պանելները դժվարություններ են առաջացնում անհետ կորած քաղաքացուն գտնելու հարցում․ ՓԾ տնօրենՄինչև լուսադեմ հրշեջ-փրկարարները նորից օջախների մարման աշխատանքներ են արել. ԱԻՆ պաշտոնյաՌԴ մի շարք մարզերում արգելված է այցելել անտառներ. բարձր հրդեհավտանգ իրավիճակ էՀատուկ թուրքական դպրոց է հաճախել․ Ով է Թուրքիայում ընտրված հայ գավառապետը եւ ինչով է աչքի ընկել․ Բացառիկ մանրամասներ ներկայացնում Բագրատ Էստուկյանը
Հետևե՛ք -ին Youtube-ում`
Ամենադիտված
Ереван погода
1 $ = 0 Դրամ 1 = 0 Դրամ 1 = 0 Դրամ