Ինչքան էլ ուժեղ լինես, բանտի պատերն իրենց սև գործն անում են. Արթուր Վարդանյան

Երբեմն դժվարանում եմ շարադրել մտքերս, անգամ՝ հիշել։ Ինչքան էլ ուժեղ լինես, բանտի պատերն իրենց սև գործն անում են։ Ինչքան էլ խորհես ու մտածես, կորցրածը հետ չես բերի։

Վերջին 125 տարվա ընթացքում քանի՞ արդարներ են մորթվել, գնդակահարվել, աքսորվել ու անարդար դատապարտվել։ Քանիսին են բանտերում խոշտանգել ու սպանել։ Նրանցից ոմանց մենք այսօր ազգային հերոսներ ենք անվանում, իսկ նրանց անուններով գրված գրքերը կարդում ենք ու հիանում։

Հիմա էլ, բանտում, երբեմն կարդում եմ մեր մեծերի և հերոսների կյանքի պատմությունները ու հասկանում եմ, որ դրանք հայ ժողովրդի ցավի ու տառապանքի մասին են, որոնց մի փոքրիկ մասնիկն եմ ես։

Չէ՞ որ մեր մեծերից, մեր հերոսներից շատերը դատապարտվել, խոշտանգվել ու սպանվել են իրենց ժամանակներում գործող օրենքների համաձայն՝ սեփական ժողովրդի լուռ վկայության ներքո։ Իսկ երբ այդ նույն բռնակալ և անմարդկային օրենքները դադարել են գործել, մենք նրանց արդարացրել ու հերոսացրել ենք։

Մեր պատմության մեջ մենք՝ մեր իսկ լռությամբ կամ անտարբերությամբ, վկան ենք դարձել մեր հանդեպ իրականացված ցեղասպանության։ Մենք խելացի ազգ ենք, և այո՝ հպարտանում ենք մեր պատմությամբ, մեր մշակույթով, մեր լեզվով ու մարդկությանը տրված մեր ձեռքբերումներով։ Բայց մեզ սպասում են, քանդում են մեր եկեղեցիները, խլում են մեզանից մեր ազատությունն ու ապրելու իրավունքը, իսկ մենք նորից լուռ ենք՝ ասես դարեր շարունակ մեր անցած փորձությունները մեզ դաս չեն եղել։

Որոշում կայացնելը ազատ ժողովուրդների իրավունքն է, իսկ արդարությունը՝ այդ իրավունքի անսասան պաշտպանը։ Ինչ-որ մի պահ մեզ զրկել են այդ իրավունքից՝ խլելով մեզանից մեր ազատությունը, իսկ արդարությունը մեզ համար դարձրել են երազանք։

Մենք միշտ էլ գերին ենք եղել մեր վախերի, լռության և անտարբերության։ Սա է իրականությունն ու ճշմարտությունը, որոնց աչքերին դժվարանում ես նայել ու սկսում ես խուսափել ինքդ քեզանից։ Եվ հենց այդ պահից էլ դու ազատազրկված ես, իսկ բանտի պատերը իրենց սև գործն անում են, որովհետև կրկին դժվարանում ես շարադրել մտքերդ, անգամ՝ հիշել։

ԱՐԹՈՒՐ ՎԱՐԴԱՆՅԱՆ

ՀԱՊ կուսակցության նախագահ

Բանտ, 14․12․2025

Հետևեք մեզ նաև տելեգրամում՝

Ներբեռնեք Iravunk հավելվածը և եղեք միշտ տեղեկացված՝