Արևմտահայերենն այսօր ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի վտանգված լեզուների շարքում է. լեզվաբան

Արխիվ 16-20 24 Դեկտեմբեր, 2019 16:39

Մամուլի ասուլիսի ժամանակ լեզվաբան Լավրենտի Միրզոյանը, նշեց, որ այսօր հայոց լեզուն մեզնից օտարվում է, և հայերենի պահպանման մասին պետք է շատ լուրջ մտածել: Նա անդրադարձավ նաև արևմտահայերենի խնդրին՝ ասելով, թե այն եւս այսօր արդեն վերանում է, 40-ից ցածր տարիքի մարդիկ արևմտահայերեն այլևս չեն գործածում, որը ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի վտանգված լեզուների շարքում է, իսկ անմիջապես մեր մայրաքաղաքում արևելահայերենն է վտանգված:

«Ամեն քայլափոխի օտար ցուցանակներ են, օտարալեզու վահանակներ, այսօր Հայաստանում լեզվական քաղաքականություն չի իրականացվում, ամենուր՝ հոթել-մոթել… Մայրաքաղաքը պիտի հայակական ոգով ու շնչով ապրի, մինչդեռ հանրապետությունում տիրում է անգլերենը, մեր լեզվի պահպանությունն ազգային անվտանգության խնդիր է: Անգլերենն այսօր ՀՀ պետական լեզվի դեր է կատարում, ողբերգություն է, որ մեր լեզվին տեր չենք կանգնում»,-ասաց Միրզոյանը:

Ըստ նրա՝ հայոց լեզվի ու գրականության ուսուցիչը պիտի վարձատրվի նախարարի աշխատավարձի չափով և պատասխանատվության ենթարկվի հանրության առաջ, քանի որ նա ոչ միայն լեզու է սովորեցնում, այլև ազգային ինքնություն է սերմանում:

«Վարչապետին խնդրում եմ, որ Լեզվի կոմիտեն հանվի ԿԳՄՍՆ-ից և գործի վարչապետի աշխատակազմում, ունենա տեսչական գործառույթներ»,- ասաց լեզվաբանը և հավելեց, որ այդպիսով Լեզվի կոմիտեն կկարողանա պատժի ենթարկել, օրինակ, օտարալեզու վահանակների համար, կամ՝ եթերի ոչ պատշաճ լեզվի և այլն:

Դավիթ Գասպարյանն էլ առաջարկեց ստեղծել արևմտահայերեն ուսուցմամբ դպրոց: «Այսօր ունենք սփյուռքահայ երեխաներ, օրինակ՝ Սիրիայից, նրանք այնտեղ կարող են սովորել»,- նշեց գրականագետը:

Բանախոսն անդրադարձավ նաև հեռուստատեսությամբ ցուցադրվող ֆիլմերից ու սերիալներից բխող վտանգների մասին: Նրա խոսքով՝ ժամեր առաջ Մասիս քաղաքում տեղի ունեցած ողբերգության մեջ, երբ դանակահարեցին 17-ամյա պատանուն, իրենց դերն ունեն այդ բռնություն քարոզող սերիալները, բառապաշարը եւ այլն:

Iravunk.com-ը հարց ուղղեց նաև հեռուստատեսությամբ հնչող լեզվի, լեքսիկոնի մասին, արդյո՞ք գրական հայերենով են խոսում հեռուստաէկրանից, հարց ուղղեց նաև ՀՀ ԿԳՄՍ-ի լեզվի կոմիտեի մասին, թե ինչ գործառույթ է իրականացնում այսօր այն:

Մանրամասները՝ տեսանյութում

Հայկ Գևորգյան

Այս թեմայով