ԿԱՐՃ ԼՈՒՐԵՐ

«Հայաստանի համար խաղալու լուրջ հնարավորություններ են բացվում»

31.10.2017 13:56 ՎԵՐԼՈՒԾՈՒԹՅՈՒՆ
«Հայաստանի համար խաղալու լուրջ հնարավորություններ են բացվում»

Առանց դիտարկելու Բաքու-Թբիլիսի-Կարս երկաթգծի պաշտոնական բացման արարողության ընթացքում նախագծի «տնտեսական, քաղաքական, ռազմավարական, քաղաքակրթական» և այլ կարևորությունների վերաբերյալ նախօրեին հնչած պաշտոնական, փորձագիտական գնահատականները(ինչը բնական էր)՝ առանձնացնեմ առնվազն մի քանի ուղղություն, որտեղ Հայաստանի համար խաղալու լուրջ հնարավորություններ են բացվում՝

ԹԱՆԿԱՑՈՒՄՆԵՐ. ՈՒՄ ՀԱՄԱՐ` ԽՆԴԻՐ, ՈՒՄ ՀԱՄԱՐ` ԱՌԻԹ

1. Տնտեսական տեսանկյունից, որպես մի քանի երկրներ, նաև երկու աշխարհամասերը կապող ընդհանուր նախագծի հնարավոր մի օղակ, երկաթգիծը որոշակիորեն շրջանցում է Հայաստանի, Ռուսաստանի, Իրանի, երկարաժամկետ հեռանկարում՝ մասամբ նաև դրան մաս կազմող Վրաստանի շահերը:
2. Անկախ երկաթգծի տնտեսական գրավչությունից՝ քաղաքական առումով տարածաշրջանում թյուրքական գործոնի ազդեցության աճը դարձյալ որևէ կերպ ձեռնտու չէ վերոնշյալ բոլոր դերակատարներին գրեթե հավասարապես:
3. Իրանը կարագացնի Ադրբեջանի հետ երկաթուղային կապն ապահովելուն միտված գործողությունները, բայց նաև Թեհրանի քաղաքական և տնտեսական օրակարգում հրամայական կդառնա Ադրբեջանից կախվածությունը հավասարակշռելու խնդիրը:
4. Թբիլիսիի պարագայում, բացի թյուրքական գործոնից տնտեսապես և քաղաքական տեսանկյունից կախվածության աճի իրողությունը, Ադրբեջանը նաև լուրջ մրցակցություն է առաջարկում տրանսպորտային խաչմերուկի, նաև տնտեսական լրջագույն հանգույցի վերածվելու Վրաստանի դրսևորած հավակնությունների հարցում:
5. Հաշվի առնելով Ադրբեջանի դերի բարձրացումը՝ Ռուսաստանը կարող է ակտիվացնել Բաքվին ԵԱՏՄ-ի կազմում ընգրկելու ջանքերը:

Իհարկե, վերոնշյալ 5 ուղղությունները չեն ընգրկում երկաթգծին առնչվող բոլոր իրողությունները, մինչդեռ որոշակի տրամաբանական շղթայում ամփոփում են Հայաստանի գործելու ուղղությունները, որոնք հետևողականորեն և սկզբունքային մոտեցումների ցուցաբերման պարագայում կարող են ապահովել շոշափելի արդյունքներ՝

1. Նախ աբխազական երկաթգծի վերաշահագործարկման հարցում: 
2. Նաև Պարսից Ծոց-Սև Ծով, Իրան-Ռուսաստան ցամաքային կապի որոշակի ծանրաբեռնվածության սպասարկման գործում, ինչից այսօր Հայաստանը փաստացիորեն զրկված է:

Իսկ վերոնշյալի համար անհրաժեշտ է՝

1. Ակտիվ դիվանագիտական, քարոզչական գործունեություն Թեհրանի, Թբիլիսիի և Մոսկվայի հետ՝ ճանապարհային հավասարակշռության ռազմավարական կարևորությունն ընգծելու, ինչպես առանձին, այնպես էլ միասնական ձևաչափեր գործարկելու տեսանկյունից: 
2. Զուգահեռ գերլարված ճիգեր երկրի ներսում՝ համապատասխան ենթակառուցվածքների անհրաժեշտ կիրառական վիճակն ապահովելու նպատակով:

Հ.Գ. Ինչ խոսք, Բաքու-Թբիլիսի-Կարս երկաթգծի հատկապես տնտեսական նշանակությունը ճշգրտորեն ցույց կտա միայն ժամանակը, մինչդեռ այս անգամ ևս ժամանակին ապավինելն առնվազն անփութություն կլինի, մանավանդ որ առնվազն քաղաքական դաշտում Երևանի մանևրելու սցենարները բազմազան են:

ԱՇԽԱՐՀԻ ՀԱՄԱՐ ՎՏԱՆԳԱՎՈ՞Ր Է ԱՄՆ-Ի ՆՈՐ ԱՆՎՏԱՆԳՈՒԹՅԱՆ ՌԱԶՄԱՎԱՐՈՒԹՅՈՒՆԸ

 

Հեղինակ՝ Արմեն Պետրոսյան

 

 

КОМСОМОЛЬСКАЯ ПРАВДА